Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2013/1165 K.2013/3163

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davalı vekilince duruşmalı, davacı vekilince duruşmasız olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmiştir. Belli günde davalı vekili Av. ... ile davacı vekili Av....'nun gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkilinin ortağı olduğu davalı kooperatiften 2005 ve 2009 yıllarında çıkarılmasına ilişkin kararların mahkemece iptal edildiğini, buna rağmen kooperatif yönetim kurulunca aynı borç nedeniyle 04.....2010 tarihli ihtarla aidat, şerefiye ve faiz borcu bulunduğu gerekçesiyle müvekkilinden 109.902,63 TL 'sı ödenmesinin istendiğini, müvekkilinin gerçekte 36.834,00 TL aidat borcu olduğunu, istenen aidat ve faizin fahiş olduğunu, müvekkilinin uzun yıllardır genel kurula çağrılmadığını, kendisine yer tahsis edilmeyen ortaktan şerefiye istenemeyeceği gerekçesiyle müvekkilinin,

ihtarla istenen miktarın şimdilik ....000,00 TL 'sından borçlu olmadığının tespitine, genel kurulların şerefiyeye ilişkin kısmının müvekkili açısından batıl olması nedeniyle iptaline, ve 2000 ile 2010 yılları arasındaki genel kurullarda alınan faize ilişkin kararların geçersizliğinin tespiti ile müvekkilinin borcu varsa yasal faiz uygulanarak tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiş, ....04.2012 tarihli ıslahla, ihtarla istenen ....927,...

TL şerefiye, ....703,99 TL şerefiye faizi, ....842,00TL aidat ve faizi nedeniyle müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, kooperatife karşı mali yükümlülüklerini ihtara rağmen yerine getirmeyen davacının ortaklıktan çıkarılmasına karar verildiğini, genel kurulca alınan aidat ve faize ilişkin kararların katılsın katılmasın tüm ortaklar açısından tebliğ edilmeksizin geçerli olduğunu, yönetim kurulunca yer tahsis edilen davacının diğer ortaklar gibi şerefiye borcu bulunduğunu, menfi tespit davası açmada hukuki yararının bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre; davacının ilk ihraç tarihi olan ....03.2005 tarihinden sonraki genel kurullara çağrılmadığı, 2008 yılında çekilen kur'aya dahil edilmediği, ihraç kararının iptali ihtimaline binaen kooperatifçe başka bir ortağın payının satın alınarak, davacının tüm borçlarını ödemesi ve ihracın iptal edilmesi koşuluyla davacıya verilmesi ve genel kurul onayına sunulmasına karar verildiği,

kararın 08.05.2011 tarihli genel kurulda görüşülerek onaylandığı,ihtarnamede belirtilen hesap kesim tarihi itibariyle davacıya tahsis edilmiş bir yer bulunmadığından şerefiye istenemeyeceği, ortağın çıkarılmasına karar verildiği tarihten sonraki genel kurullara çağrılmaması nedeniyle bu dönemlerdeki borcun yasal faiziyle birlikte istenebileceği gerekçesiyle davacının ihtarnameyle istenen ....927,...

TL şerefiye borcu, ....703,99 TL şerefiye faiz borcu ile ....842,00 TL aidat ve gecikme faizi nedeniyle borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili ile katılma yoluyla davacı vekili temyiz etmiştir. ...- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, taraf vekillerinin aşağıdaki bentler kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. ...- Davacı vekili, menfi tespit istemi yanında, 2000 ila 2010 yıllarının genel kurullarının şerefiye bedelleri ile gecikme faiz oranına ilişkin kararlarının butlan nedeniyle geçersizliğini talep etmesine rağmen anılan istem kalemi yönünden olumlu veya olumsuz karar verilmemesi doğru görülmemiştir.

...- 1163 sayılı Kooperatifler Yasası ve kooperatif anasözleşmesi hükümlerine göre, ortakların tümünü ilgilendiren konularda alınan genel kurul kararları tebliğe ihtiyaç göstermeden genel kurula katılan ve katılmayan bütün ortakları bağlar. Ortaklardan sadece bir kısmı hakkında şahsi nitelik taşıyan kararların ise tebliği gerekmektedir.

Bu nedenle, davacı ortağın borcunun, çağrılmamış ve katılmamış olsa dahi iptal edilmeyen genel kurullarda alınan faiz oranlarına göre belirlenmesi gerekirken, mahkemece, davacı ortağın çağrılmadığı 01.05.2005 tarihinden sonra yapılan genel kurullarda alınan faiz oranı yerine yasal faiz uygulanmak suretiyle borç miktarının belirlenmesi doğru değildir.

Davacı yan, temyiz dilekçesinde anılan tarihten önceki genel kurullarca alınan orana göre yapılan hesaplamaya itirazda bulunmamış ve bu durumu temyiz nedeni de yapmamıştır.

Bu durumda, mahkemece, 01.05.2005 tarihinden sonraki dönemlere ilişkin aidat borcu yönünden de 6098 sayılı Barçlar Kanunu'nun 120. maddesindeki düzenlemede göz önüne alınmak suretiyle, hesap konusunda uzman bilirkişiden ek rapor alınarak davacının gecikme faizi borcunun belirlenmesi gerekirken yanılgılı değerlendirmeye dayalı yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.