Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2013/1998 K.2013/4767

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl davanın kısmen kabulüne ve karşı dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına yönelik olarak verilen hükmün asıl dava davalısı-karşı dava davacısı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde asıl dava davalısı-karşı dava davacısı vekili Av. ... gelmiş, diğer taraftan gelen olmadığından o tarafından yokluğunda duruşmaya başlanarak hazır bulunanın sözlü açıklaması dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, arsa sahibi müvekkilleri ile dava dışı yüklenici arasında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığını, dava dışı yüklenicinin noterden yapılan devir sözleşmesi ile bütün hak ve yükümlülüklerini davalıya devrettiğini, sözleşmede inşaatın yapı ruhsat tarihinden itibaren ... ay içerisinde bitirileceğinin ve gerektiğinde üç aylık ek süre verileceğinin öngörüldüğünü, bu sürelerin geçmesine rağmen inşaatın tamamlanmadığını ve davalı yüklenicinin inşaatı bıraktığını ileri sürerek, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin feshine, yüklenici tarafından yapılan imalatın cezai şart sayılmasına ve davalı yüklenici adına olan inşaat ruhsatının iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, davacılardan Hacere Keçici’nin eşi tarafından inşaatı bırakması konusunda tehdit ve hakaretlere maruz kaldığını, bu nedenle inşaata devam edemediğini, kendisinin sözleşmeden caymadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan deliller, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; dava tarihinde yürürlükte olan 818 s. BK'nın 90, 94, 101 ve 370. maddeleri uyarınca davalı yüklenicinin alacaklının temerrüdü hükümlerine göre ihtarda bulunmadığı, tehdit altında işi bırakmak zorunda kaldığını da ispat edemediği, davalının ilk yüklenici ile yapılan sözleşmeye uymayı taahhüt ettiği, davacıların sözleşmenin feshi ve yapılan işler bedelinin cezai şart yerine sayılması talebinin haklı olduğu ve inşaat ruhsatının iptali talebi idari işlem ile ilgili olduğu gerekçesiyle, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin feshine, davalı tarafından yapılan imalatın davacılar lehine cezai şart yerine sayılmasına ve inşaat ruhsatının iptali talebinin reddine karar verilmiştir.

Karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

...) Dava, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin feshi, bu sözleşmeden kaynaklanan alacak ve inşaat ruhsatının iptali istemine ilişkindir. 818 BK’nın 355 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinin bir türü olan “ Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi ” uygulamadaki adıyla Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi, ....01.1984 tarih ve .../... sayılı ...

İçtihadı Birleştirme Kararında da açıklandığı gibi; ... sahibinin bir arsanın muayyen bir payının bedel olarak devri veya devri taahhüdü karşılığında, yüklenicinin bir inşa (yapı) eseri meydana getirmeyi taahhüt ettiği, geçerliliği resmi şekle bağlı kural olarak ani edimli, geçici-sürekli karmaşığı, tam olarak iki tarafa borç yükleyen, ivazlı, çift tipli bir karma sözleşmedir. Bu sözleşmede yüklenici bina yapım işini üstlenmekte, yüklenicinin finansını karşılayarak yapacağı binaya karşılık arsa sahibi de ona arsa payı mülkiyeti geçirmektedir. Burada, arsa paylarının mülkiyetinin devri, yüklenici tarafından inşa edilecek binadaki belirlenen bağımsız bölümlerin arsa sahibine tesliminin karşılığını ve sebebini teşkil etmektedir.

Diğer yandan, konusu paradan başka bir şey ( mal veya hak ) olan davalarda karar ve ilam harcı o şeyin ( mal veya hakkın ) değeri üzerinden hesaplanır. Yine yatırılması gereken harç yönünden de, dava konusu bir malvarlığı hakkı ise, para ile değerlendirilmesi mümkün bir şey demektir ve dava konusunun ( müddeabihin ) değeri üzerinden harç hesap edilmesi gerekir.

Somut olayda, arsa sahipleri tarafından açılan davada, yüklenici olan davalının sözleşmenin yerine getirilmesi için işe başlamış olmasına rağmen, teslim süresinin geçmiş olduğu gerekçesiyle, davalının devraldığı ....01.2008 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin ve devirle ilgili yapılan diğer sözleşmelerin feshine ve mevcut imalatın davacılar lehine cezai şart olarak sayılmasına karar verilmesi istenmiş, mahkemece de sözleşmenin feshine ve mevcut imalatın davacılar lehine cezai şart olarak sayılmasına karar verilmiştir.

Bu durumda kat karşılığı inşaat sözleşmesinin feshi halinde, sözleşmenin az yukarıda açıklanan niteliği ve özelliği dikkate alınarak hüküm altına alınacak harcın, noterde akdedilen söz konusu sözleşmenin değeri olan 65.000,00 TL ve cezai şart olarak davacılar lehine hüküm altına alınmış mevcut imalatın değeri üzerinden ikmal ettirilmesi zorunludur.

Nitekim Harçlar Kanunu’nun ...., .... ve 32. maddesi gereğince eksik harç tamamlanmadan müteakip işlemlerin yapılmasına da imkan bulunmamaktadır. Bu itibarla davaya konu sözleşmenin feshi ve hüküm altına alınan cezai şart talebi yönünden eksik harç tamamlatılmadan yargılamaya devamla, yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olduğundan bozmayı gerektirmiştir.

...) Bozma neden ve şekline göre, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.