Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2013/2082 K.2013/2700

Taraflar arasındaki sıra cetveline şikayetin yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı şikayetin reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde şikayetçi vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Şikayetçi vekili, müvekkilinin alacaklı olduğu ... dosyasında, bedeli paylaşıma konu araca ....06.2011 tarihinde ihtiyati haciz konulduğunu, ödeme emrinin borçluya ........2011 tarihinde tebliğ edildiğini ve takibin yasal süre içerisinde kesinleştiğini, şikayet olunan ...'ın alacaklı olduğu ... dosyasında ise aynı araca 05.07.2011 tarihinde haciz konulduğunu, fakat şikayet olunanın, ... müdürlüğünden takip talebine ilişkin tebligat mazbatasını elden alıp, ...

PTT Müdürlüğü'ne götürdüğünü ve oradan bir görevliyi yanına alarak tebligat yaptırdığını, ayrıca borçlu şirkete yapılan tebligatın Tebligat Kanunu'nun .... maddesine de aykırı olduğunu, şikayet olunan ...'in takibine dayanak teşkil eden çekin ise, keşideci çekin imzalandığı tarihten önce öldüğü halde ölümünden sonra çek keşidesinin mümkün olmaması nedeniyle geçersiz olduğunu ileri sürerek, sıra cetvelinde satış bedelinin tamamen müvekkilinin alacaklı olduğu ... dosyasına ödenmesine, bunun mümkün olmaması halinde birinci sırada yer alan ... dosyası ile birlikte müvekkiline garameten pay ayrılmasına karar verilmesini istemiştir.

Şikayet olunan ... vekili, müvekkilinin alacaklı olduğu ... dosyasında yapılan tebligatın usulüne uygun olduğunu savunarak, şikayetin reddini istemiştir.

Şikayet olunan ... vekili, alacağını üçüncü bir kişiye temlik eden müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, öte yandan alacağın varlığına ve miktarına ilişkin itirazların genel mahkemede ileri sürülmesi gerektiğini, bu bakımdan ... mahkemesinin görevsiz olduğunu savunarak, şikayetin reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; şikayetçinin, takibinin dayanağı olan kambiyo senedi İİK'nın 100. maddesine sayılan belgelerden olmadığından, ilk hacze iştirak edemeyeceği, borçlu şirkete yapılan tebligatın usulsüz olduğu ve çek geçersizliğine ilişkin iddialar yargılamayı gerektirdiğinden ... müdürlüğünce re'sen dikkate alınamayacağı, ayrıca alacağını üçüncü bir kişiye temlik eden ...'e husumet yöneltilemeyeceği gerekçesiyle, şikayetin, ... yönünden esastan, ... yönünden ise usulden reddine karar verilmiştir.

Kararı, şikayetçi vekili temyiz etmiştir.

Şikayet, sıra cetvelinde sıraya yöneliktir.

Şikayetçi tarafından, şikayete konu sıra cetvelinin .... sırasında yer alan ...'ın alacaklı olduğu ... takibinde yapılan ödeme emri tebliğinin usülsüz olduğu ve .... sırada yer alan şikayet olunan ...'in alacaklı olduğu dosyadaki takibe konu çekin ise geçersiz olduğu ileri sürülmüştür.

Şikayetçi alacaklı, sıra cetvelinde haciz tairhine göre pay ayrılan davalı alacaklının takip dosyasından borçluya ödeme emri tebliğinin Tebligat Kanunu'na aykırı olduğunu, takip kesinleşmeden konulan haczin geçersiz olduğunu, bu nedenle pay ayrılmaması gerektiğini ileri sürmüştür. ... hukukunda, kural olarak, şikayet hakkı takibin taraflarına aittir. Ancak, İİK'nın 142. maddesinin son fıkrası hükmüyle bu kurala bir istisna getirilmiştir.

İİK'nın 142.maddesinin son fıkrasında "Ancak itiraz alacağın esas ve miktarına taallük etmeyip yalnız sıraya dairse şikayet yoluyla tetkik merciine arz olunur" hükmü yer almaktadır. Başka bir anlatımla, satış bedelinin borçları ödemeye yetmemesi üzerine sıra cetveli düzenlenirse, alacaklılar, diğer alacaklıların ... dosyalarındaki takip hukukuna aykırı işlemlerin kendi sırasına etkili olduğunu ileri sürerek, sıra cetveline itiraz edebilir.

Ödeme emrinin tebliği; takibin kesinleşmesi, haciz hakkının doğup doğmadığı ve sonuç olarak satış bedelinin paylaştırılmasına dair sıra cetvelinin düzenlenmesiyle doğrudan ilgili olduğundan, davacı alacaklının tebligatın yasaya uygun bulunmadığını, yani usulsüzlüğünü ileri sürerek, sıra cetveline itirazı mümkündür. ... ....H.D.'nin ....05.1997 tarih ve 309 E., 4989 K.; 09.03.2006 tarih ve 730 E., 288 K.; Dairemizin ....01.2012 tarih ve 2001/4415 E., 2012/... K.sayılı ilamları bu yöndedir.

Somut olayda, bu hususun tespit edilmesinde ve böylelikle şikayet olunan ...'ın kesin haciz tarihinin belirlenmesinde, şikayetçinin hukuki yararının bulunduğu kuşkusuzdur. Şikayetçinin bu yönde yaptığı şikayet esas itibariyle sıraya ilişkin olduğundan, ... mahkemesi görevli olup, mahkemece, işin esasına girilerek, tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda, inceleme ve araştırma yapılması ve öncelikle şikayetçinin terditli taleplerinden birincisi hakkında bir karar verilmesi gerekirken, kendisine garameten pay ayrılmasına ilişkin terditli taleplerinden ikincisinin tartışılması ve yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.

Öte yandan, şikayet olunan ...'in takibinin dayanağı olan çekin geçersiz olduğu ileri sürülmüştür. Sıra cetveline itiraz, alacağın esas ve miktarına yönelikse dava yoluyla genel mahkemede (İİK’nın mad.142/...), sadece sıraya yönelikse şikayet yoluyla ... mahkemesinde (İİK’nın mad. 142/son) ileri sürülmelidir.

Şikayetçinin itirazı, anılan şikayet olunan alacaklının alacağının dayanağı olan çekin geçersizliğine, diğer anlatımla alacağının doğumuna (esasına) yönelik olduğundan şikayet olunan ... yönünden, Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu gözönünde bulundurularak,

dosya tefrik edilip, ayrı bir esasa kaydının yapılması ve davanın açıldığı tarihte yürürlükte olan HMK'nın 114/c bendi ve 115/.... maddesi uyarınca mahkemece dava şartı noksanlığı nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken, gerekçeli kararda, çekin geçersiz olduğuna ilişkin iddiaların yargılamayı gerektirdiği sonucuna doğru olarak varıldığı ve bu gerekçe ile yetinilerek önce görev yönü gözetilmeden, anılan şikayet olunanın alacağını üçüncü bir kişiye temlik ettiğine ilişkin ilave gerekçeye de dayanılarak, bu şikayet olunan yönünden, şikayetin usülden reddine karar verilmesi de bozmayı gerektirmiştir.