Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2013/2620 K.2013/3984

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasının bozma kararına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz Edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı kooperatif ortağı olan müvekkilinin tüm ödemelerini yaptığı halde müvekkiline düşen bağımsız bölümün teslim edilmediğini, davalı tarafça 02.....2004 tarihli ihbarname ile ortak sayısının imal edilen mevcut bağımsız bölümden fazla olduğu belirtilerek daire tahsis edilmeyeceğinin bildirildiğini ileri sürerek, normal katta bir dairenin tescilini, bu mümkün olmazsa bedelinin tahsilini talep ve dava etmiş, ıslah dilekçesiyle dava değerini 75.250,00 TL'ye artırmıştır.

Davalı vekili, kooperatif üyesi olan davacının tüm yükümlülüklerini yerine getirmediğini, 02.....2004 tarihli ihbarname ile fazla üye olduğunun bildirildiğini, tescil talebinin yerinde olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davanın reddine dair verilen karar, davalı vekilinin temyizi üzerine ... .... Hukuk Dairesi'nin ....02.2011 tarih ve 2009/8545 E, 2011/1609 K. sayılı ilamı ile davacıya tahsis edilen bir daire bulunduğu gerekçesiyle, davanın reddedilmesinin doğru olmadığı, kooperatiften taahhüt edilen konutu alamayan veya kendisine verilecek konut bulunmayan ortağın kooperatiften tazminat isteme hakkına sahip olduğunun ilke olarak kabul edilip, davacının talep edebileceği tazminatın hesaplanarak hüküm altına alınması gerektiği belirtilerek bozulmuştur.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda, davacının davalı kooperatife yaptığı ödemeler de dikkate alınmak suretiyle dava tarihi itibariyle kooperatiften 75.250,00 TL tazminat talebinde bulunabileceği, davacı vekilinin ....000,00 TL olarak açtığı davayı ıslah ve harç yatırmak sureti ile bilirkişi raporu ile belirlenen 75.250,000 TL'ye yükselttiği, alınan bilirkişi raporunun mahkemece denetime elverişli ve gerekçeli kabul edilerek hükme esas alındığı gerekçesiyle davacının tazminat talebinin kabulü ile 75.250,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı taraftan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

...-) Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı doğrultusunda inceleme yapılıp hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, bozmanın kapsamı dışında kesinleşmiş olan yönlere ilişkin temyiz itirazları incelenemeyeceğine göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde değildir.

...-) Dava, kendisine konut verilemeyen üyenin tazminat istemine ilişkindir. Kendisine konut tahsis edilemeyen kooperatif ortağının tazminat talep hakkı vardır. Bu tazminatın hesaplanma şekli dairemizin yerleşik uygulamalarında aşağıdaki gibi formüle edilmiştir:

...- Önce, ortaklara tahsis edilen konut veya işyerinin dava tarihi itibariyle rayiç değeri saptanmalıdır.

...- Davalı kooperatife normal ödentilerini gerçekleştiren bir ortağın ödemelerinin, ödeme yaptıkları tarihler itibariyle toplam ödemeleri dava tarihine kadar (Toptan Eşya Fiyat Endeksi Artış ortalama rakamları esas alınarak) taşınarak, güncel değeri bulunmalıdır.

...- Bundan sonra, yukarıda (...) numaralı bentte bulunan değerden (...) numaralı bentte bulunan değer çıkarılarak kooperatife normal ödeme yapan bir ortağın, bu ödemelerine karşı ne miktarda yararlanma elde ettiği ortaya çıkarılmalıdır.

...- Bunu takiben, eksik ödeme yapan davacı ortağın ödentileri (...) numaralı bentteki ilkelere göre dava tarihine taşınarak eksik ödeme miktarı da güncelleştirilmelidir.

...- Bu hesaplamalardan sonra, normal ödentilerini gerçekleştiren bir ortağın yukarıda (...) numaralı bentte bulunan ödemelerinin güncel değeri karşılığı, yine yukarıda (...) numaralı bentte bulunan bir yararlanmayı sağladığına göre, davacının (...) numaralı bentte eksik ödemelerinin güncel değerinin ne miktarda yarar sağlaması gerektiği, orantı kurallarına göre belirlenmelidir.

Yani sonuç olarak, (...) numaralı bentte bulunan miktar, (...) numaralı bentte bulunan değerle çarpıldıktan sonra bulunan miktarın (...) numaralı bentte bulunan miktara bölünmesi sonucu bulunacak miktara (...) numaralı bentte bulunan davacı ödemelerinin güncel değerinin ilave edilmesi sonucu bulunacak miktar, davacı ortağın bu davada kooperatiften talep etmesi mümkün olan zarar miktarını belirleyecek ve mahkemece (talep miktarı aşılmadan) bu miktara hükmedilecektir.

Mahkemece anılan formülün ilk aşaması bakımından tüm işleri tamamlanmış bir dairenin dava tarihi itibariyle rayiç değerini esas alınan bilirkişi raporu hükme esas alınmıştır. Oysa, taraflar arasındaki ....03.2003 tarihli ''protokolün şartları" başlıklı bölümünün .... sırasında " Daire içerisindeki kapı, kalebodur, ince sıva, elektrik, su ve kalorifer tesisatı kooperatif tarafından yapılacaktır" hükmü uyarınca davacıya bu aşamada bir dairenin teslimi taahhüt edilmiştir.

Bu durumda mahkemece, Dairemizin benimsediği ve daire tahsis edilemeyen üyenin tazminat isteminde formüle edilen hesaplamada taraflar arasındaki protokol hükümleri esas alınarak davalı tarafından verilmesi taahhüt edilen dairenin rayiç bedelinin esas alınması gerekirken, hiçbir eksikliği bulunmayan bir dairenin rayiç bedelinin esas alınması doğru olmamıştır.