Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2013/3892 K.2013/4967

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hüküm fer'i müdahil ... vekilince duruşmalı, davacı kooperatif vekili tarafından duruşmasız olarak temyiz edilmiştir. 5219 Sayılı Kanun ile yapılan değişiklik sonucu HUMK'nın 438/I. maddesindeki parasal sınır, 5236 sayılı Kanunun .... maddesiyle HUMK’na eklenen Ek-Madde ...’te öngörülen yeniden değerleme oranı da dikkate alındığında 2013 yılı için ....560,00 TL’dir.

Temyize konu kararda dava değerinin ....122,32 TL olması nedeniyle, duruşma isteğinin miktar yönünden reddiyle incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten ve temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkili kooperatifin eski yöneticileri olan davalıların zimmetlerine para geçirmek suretiyle müvekkili kooperatifi zarara uğrattıklarını ileri sürerek, ....122,32 TL'nin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar vekilleri, ayrı ayrı davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre; davacı kooperatifin, davalıların görevden ayrıldıkları ....05.1999 tarihi itibariyle güncellenmiş 244.961,49 TL tutarında toplam geliri bulunduğu, buna karşılık sanıkların zimmetlerine para geçirmedikleri, zimmetin maddi ve manevi unsurlarının oluşmadığı gerekçesiyle, beraatlerine karar verildiği, ceza davasında hazırlanan teknik bilirkişi raporunda, davalıların görevlerinden ayrıldıkları tarih itibariyle kooperatif inşaatlarının seviyesinin % 86,... olduğunun, 1999 yılı birim fiyatları üzerinden maliyetinin ise 410.537,78 TL olduğunun belirtildiği,

anılan maliyet bedeline % ... müteahhit kârı da dahil edilmiş ise de; kooperatif inşaatlarının emanet usulüyle yapıldığı, bu durumda müteahhit kârının anılan bedelden düşülmesi, dolayısıyla davalılar zamanında yapılan inşaat maliyetlerinin 377.694,75 TL olması gerektiği, bu durum karşısında kooperatif lehine 132.733,...

TL tutarında olumlu bir farkın ortaya çıktığı, bu itibarla davalıların kooperatifi zarara uğrattıklarından bahsedilemeyeceği gerekçesiyle, davanın Reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ve fer'i müdahil ... vekili temyiz etmiştir.

...-Dava, kooperatif eski yöneticilerinin sorumluluğuna dayalı tazminatın tahsili istemine ilişkindir. 818 sayılı Borçlar Kanunu’nun “ceza hukuku ile medeni hukuk arasında münasebet” başlıklı 53. maddesi: “Hakim, kusur olup olmadığına yahut haksız fiilin failinin temyiz kudretini haiz bulunup bulunmadığına karar vermek için ceza hukukunun mesuliyete dair ahkamiyle bağlı olmadığı gibi, ceza mahkemesinde verilen beraet karariyle de mukayyet değildir.

Bundan başka ceza mahkemesi kararı, kusurun takdiri ve zararın miktarını tayin hususunda dahi hukuk hakimini takyit etmez.” hükmünü içermektedir. Karar tarihinden önce yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 74. maddesinde de benzer düzenlemeye yer verilmiştir.

Görülmektedir ki, ceza mahkemesinin “delil yetersizliğine dayanan beraat kararının” hukuk hakimini bağlamayacağı ancak beraat kararı bir maddi olguyu tespit ediyorsa, diğer anlatımla beraat kararı suçun sanıklar tarafından işlenmediğinin kesin olarak tespiti olgusuna dayanıyorsa, bu kararın hukuk hakimini de bağlayacağı, ceza davasında hükme dayanak yapılan maddi olgularla ve özellikle eylemin hukuka aykırılığını ve failini belirleyen, mahkumiyet kararının bu yönlerinin hukuk hakimini bağlayacağı,

kusurun takdiri ve zararın miktarını tayini hususundaki kararın hukuk hakimini bağlamayacağı hususları doktrinde ve ...'ın yerleşik uygulamalarında kabul edilmektedir. Öte yandan, maddi olayları ve yasak eylemlerin varlığını saptayan ceza mahkemesi kararı, taraflar yönünden kesin delil niteliğini taşır (YHGK.nın ....01.975 gün ve 1971/T-406 E., 1975/... K.. YHGK.nın ....01.1985 gün ve 1983/...-372 E, 1985/... K. sayılı ilamları).

Bilindiği gibi ceza mahkemesinin, uyuşmazlık konusu olayın tespitine; diğer bir söyleyişle, olayın varlığına ve sanık tarafından işlendiğine ilişkin maddi olgular hakkındaki kesinleşmiş saptaması, aynı konudaki hukuk mahkemesinde de kesin hüküm oluşturur.

Bunun nedeni, ceza yargılamasındaki ispat araçları bakımından ceza hakiminin hukuk hakiminden çok daha elverişli bir konumda olmasıdır (HGK.nun ....09.1981 gün ve 1979/...-131 E., 1981/587 K. sayılı ilamı,...i, Hukuk Davalarında Kesin Hüküm, 1965, s. ... vd; Turgut Uygur, Borçlar Kanunu Şerhi, C. ..., s. 844. YHGK'nın ....03.2012 gün ve ...-... E, 243 K sayılı ilamı). Böylece, kural olarak hukuk hakimi ceza yasasındaki hükümlerle ve ceza hakiminin kararıyla bağlı tutulmamış.

BK’nın 53. maddesi ile bağımsızlık ilkesi benimsenmiştir.(Mustafa Reşit Karahasan, Tazminat Hukuku, 1996, s. 437 vd.) Dosya kapsamından ...aeli .... Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2008/160 E., 2009/189 K. sayılı kararı ile sanıkların işbu dava konusu eylemleri ile aynı olan eylemlerinden dolayı yapılan yargılama sonunda zimmet suçunun maddi ve manevi unsurlarının oluşmadığı, gerekçesiyle ayrı ayrı beraatlerine karar verildiği, dosyanın temyiz edilmekle ...'da olduğu anlaşılmıştır.

Mahkemece, anılan bu ceza dosyası bekletici sorun yapılmamış ve uyuşmazlığın hukuk mahkemesi olarak çözümü tercih edilerek mahallinde keşif ve inceleme yapılıp, ceza davasında alınan bilirkişi raporunu tartışan ancak farklı gerekçe ile aynı sonuca varan bilirkişi kurulundan rapor alınmak suretiyle uyuşmazlığın esası çözümlenmiş ve zimmete para geçirilmediği ve kooperatifin zarara uğratılmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, ceza mahkemesinin kararının esastan bozulması ve mahkumiyet kararı verilip kesinleşmesi halinde,

aynı maddi olgulara dayalı olan iki farklı mahkeme kararının ortaya çıkmasının adalete duyulan güveni zedeleyeceği kuşkusuz olup,

mahkemelere güvenin sağlanması amacıyla ... .... Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2008/160 E., 2009/189 K. sayılı dosyasının kesinleşmesi beklenerek, BK'nın 53. madde hükmüne ve yerleşik ... uygulamasına göre, hukuk hakimi, delil yetersizliğine dayalı beraat kararı ile bağlı değil ise de, sanığın isnat edilen eylemi işlemediğinin kesin olarak tespiti olgusuna dayalı beraat kararı ile bağlı olduğu gibi, o eylemin hukuka aykırılığını ve failini belirleyen mahkumiyet kararının bu yönleri ile de bağlı olduğu gözetilerek, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, bu yön gözden kaçırılarak, eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamıştır.

...-Bozma nedenine göre, davacı ve fer'i müdahil ... vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.