Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2013/4737 K.2013/6127

Taraflar arasındaki kayıt kabul davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkili tarafından .... ... Müdürlüğü'nün 2009/6742 Esas sayılı ... dosyası ile müflis davalı aleyhine ....500.000,00 TL bedelli çeke dayanarak kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile 765.072,74 TL alacağın tahsili için ... takibinde bulunulduğunu, davalı tarafından ... .... ...

Mahkemesi'ne 2009/718 Esas sayılı dosyası ile açılan davada borçlu şirketin bu dosyada borcu kabul ederek ödediğini iddia ettiğini, takibe konu çekle ilgisi olmayan dekontlar ibraz ettiğini, davanın reddedildiğini ve ... tarafından onanarak kesinleştiğini, bu arada borçlunun iflasına karar verildiğini, İflas Müdürlüğü'ne yapılan başvurunun, alacağın fahiş ve soyut olduğu gerekçesi ile sıra cetvelinin .... sıra kapsamında şüpheli alacaklar olarak kaydına karar verildiğini, müvekkilinin, çekte iyiniyetli üçüncü kişi olduğunu ileri sürerek,

alacağın kesin alacaklar sırasında düzenlenip iflas masasına kaydedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre; davacının, ... .... ...

Müdürlüğü'nün 2009/6742 Esas sayılı dosyasında müflis aleyhine 765.072,74 TL alacak için kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile ... takibinde bulunduğu, takibin kesinleştiği, müflis tarafından keşide edilen 05.05.2009 tarih ve ....500.000,00 TL bedelli çekin lehdar Reşit Demir tarafından davacı ...'e ciro edildiği ve ... tarafından bankaya ibraz edildiği, karşılığının olmadığı şerhinin yazılı olduğu, müflis tarafından çeke dayanak borcun ödenmesi sebebiyle şikayet yoluyla dava açıldığı, çekin, borçlu şirket ile ASDE İnş.

Ltd.

Şti. (ortakları... ve ...t ...) arasında yapılan inşaat işine ilişkin protokolün .... maddesi gereğince teminat çeki olarak, şirket ortaklarından...e verildiğini ve protokol gereğince çekin bedelinin tamamının ödendiğinin beyan edilerek, takibin iptalinin talep edildiği, davanın reddedildiği, ... tarafından onanarak kesinleştiği, müflis şirketin çekte keşideci, davacının ise ciranta olduğu ve aralarında doğrudan doğruya bir ilişki olmadığından, çekin, tek başına kayıt kabul davasında alacağı ispata yeterli olmadığı,

müflisin bu çekten dolayı borçlu olduğunun başka delillerle ispatlanmasının gerektiği, bu konuda müflis şirketin defterlerinin incelenmesi sonucunda düzenlenen bilirkişi raporunda, müflis şirketin defterlerinin kapanış tastikinin yaptırılmadığı, dava konusu edilen çekin müflis şirketin ticari defterlerinde kaydının bulunmadığı, her ne kadar davacı, dava konusu edilen çekin müflis şirket tarafından dosyaya

ibraz ettiği protokolün .... maddesi gereğince ....150.000,00 Amerikan Dolarının teminatı olarak verildiğini ve bedelinin ödenmediğini iddia etmiş ise de, takip konusu çekin bu protokol için verildiği protokolden kesin olarak anlaşılamadığından ve çekin, müflis şirket kayıtlarında bulunmadığı tespit edildiğinden davacının bu iddiasının kabul edilmediği, kaldı ki davacının iddia ettiği gibi müflis şirket ve ...

İnşaat A.Ş ... ortaklığı ile ASDE Şirketi arasında düzenlenen protokolün .... maddesi gereğince ....150.000,00 Amerikan Doları için teminat olarak verildiği kabul edilmiş olsa bile müflis şirketin ... .... ... Hukuk Mahkemesi'nin 2010/598 Esas sayılı dosyasına müflis şirket tarafından verilen Gıda Taş. San. ve Tic. Ltd.

Şti. ortakları ... ve .... adına yaptığı TL ve Amerikan Doları ödemelerinin toplamının, çek bedeli olan ....500.000,00 TL'yi karşıladığı, bu durumda dahi çek bedelinin müflis şirket tarafından lehtara ödendiğinin kabul edilmesi halinde de davacının çekten dolayı müflis şirketin çek lehtarına dolayısıyla davacıya borcu olmadığının kabulü gerektiği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, kayıt kabul istemine ilişkindir. Dosya kapsamından, davacı tarafından müflis şirket aleyhine 05.05.2009 tarihli çeke dayalı olarak, ....05.2009 tarihinde kambiyo senetlerine mahsus yolla ... takibi yapıldığı, borçlu tarafından çekin teminat için verildiği ve karşılığının ödenmesine rağmen iade edilmediği gerekçesiyle takibin iptalinin talep edildiği, ... .... ...

Hukuk Mahkemesi'nin 2009/718 E.-1285 K. sayılı kararıyla TTK'nın 599. maddesi uyarınca keşidecinin lehdara karşı ileri sürebileceği def'ileri iyiniyetli hamile karşı ileri süremeyeceği, borçlunun ödeme iddiasının delili olarak sürdüğü belgelerde takip konusu çeke atfen takip alacaklısına ödeme yapıldığı belli olmadığı gibi, son hamil takip alacaklısının çeki bile bile borçlunun zararına hareketle iktisap ettiğinin ispatlanamadığı gerekçesiyle teminat ve ödeme iddialarına dayalı şikayetin reddine karar verildiği, hükmün ... denetiminden geçerek onandığı ve borçlu şirketin ....09.2009 tarihinde iflasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Her ne kadar çek, tek başına kayıt kabul davasında alacağı ispata yeterli değil ise de çekin keşide ve takip tarihinin iflastan önceki tarihi taşıması, borçlu tarafından takibe itiraz edilmeyip, ödendiği iddiasıyla ... .... ... Hukuk Mahkemesi'ne şikayette bulunulması ve anılan yargılama kapsamı ve kesinleşen kararı gözönüne alındığında davacının dava konusu çeke dayalı olarak kayıt kabul talebinde bulunabileceğinin kabulü gerekir.

Bu durumda, mahkemece, çeke dayalı olarak, davacının kayıt ve kabulünü talep edebileceği miktar belirlenip, bu miktar üzerinden davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, müflisin usulüne uygun tutulmayan ticari defterlerinde dava konusu çekin kaydı bulunmaması davanın reddine gerekçe yapıldığı halde, yine ticari defterlerde çeke ilişkin olduğuna dair herhangi bir kayıt bulunmayan ödemelere itibar edilerek çekin bedelsiz kaldığının kabulü suretiyle çelişkiye düşülerek sonuca ulaşılması da hatalı olmuştur.