Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2014/1386 K.2014/6353

Taraflar arasındaki kooperatif kayıtlarının teslimi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, davalının, uzun süre müvekkili kooperatifin yönetim kurulu başkanlığını yaptığını, mülkiyeti davalıya ait yerin kooperatif merkezi olarak kullanıldığını, 2006 yılında yapılan genel kurulda davalının seçilemediğini ve yeni yönetim kurulu oluştuğunu, davalının kooperatif defter ve kayıtlarını teslim etmediğini ve kayıtlara ulaşılamadığını, kooperatif merkezinin davalıya ait işyerinden nakledildiğini, ancak eskiye dair tüm envanterin davalının ofisinde kaldığını, yapılan tüm yazışmalara rağmen kooperatif merkezinin yeni yöneticilere açılmadığını ve ilgili envanterlerin teslim edilmediğini ileri sürerek, kooperatife ait bilgi, belge, defter ve sair eşyaları ile envanterin eski adresten alınarak mevcut yönetime teslim edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin, 1993 yılından 30.04.2006 tarihine kadar yönetim kurulu başkanlığı yaptığını, inşaatların 1999 yılında tamamlandığını, evrak ve belgelerin 08.05.2006 tarihinde yeni seçilen yönetime teslim edildiğini, kasa devir teslim tutanağı yapıldığını, muhasebeye ilişkin evrakların kooperatif mali müşavirinde bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre. 14.01.2010 tarihli "Devir Teslim Tutanağı" başlıklı belgede, kooperatif evrakının eski merkez adresinde bakanlık tarafından ön inceleme yapmakla görevlendirilen Sanayi ve Ticaret İl Müdürlüğü görevlisi A..

A..teslim edildiği ve ortak kayıt defterinin yeni yönetim kurulu üyelerine bu görevli tarafından teslim edildiğinin anlaşıldığı, 30.04.2006 tarihinde yapılan genel kuruldan sonra yeni seçilen yönetim kurulunun toplantılarını, eski yönetim kurulu başkanı olan davalının "..... Bulvar Cad.

49/A Zeytinburnu" adresindeki işyerinde yaptıkları ve bu durumun 2007 yılı sonuna kadar devam ettiği, Yapı kooperatifleri anasözleşmesinin 73. maddesi gereğince yönetim kurulu üyeleri ve memurlarının görevleri sırasında sorumlulukları altındaki para, mal, defter, belge ve diğer kooperatif varlıklarını bir tutanakla yeni görevlilere teslim etmekle yükümlü ise de, yeni yönetimin herhangi bir adres değişikliği yapmadığı gibi eski yönetime defter ve belgelerin teslim edilmediği konusunda herhangi bir bildirim yapmadığı ve ihtarname de göndermediği,

bu durumda hayatın olağan akışına uygun olarak yeni yönetim kurulunun kooperatif defter ve belgelerini bulundukları adreste görüp teslim aldığı ve işlemlerine devam ettiği, daha sonra eski yönetim kurulu başkanı ile uyuşmazlıklar çıktığı ve 2009 yılında kooperatifin merkez adresinin değiştiği, yeni yönetimin yeni adrese nakil sırasında daha önce teslim almış olduğu, defter ve belgeleri yeni adrese taşımak istediğinde davalının buna engel olmasının Kooperatifler Kanunu uygulamasının dışında Ceza Hukukunu ilgilendiren bir eylem olduğu gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Dava, davacı kooperatife ait defter kayıt ve belgelerin teslimi istemine ilişkindir.

Dosya kapsamından, davalının 30.04.2006 tarihine kadar davacı kooperatif yönetim kurulu başkanlığı yaptığı, bu tarihli genel kurul toplantısında ise yönetime seçilemediği anlaşılmaktadır.

Davalının ve mahkemenin de kabulünde olan 14.01.2010 tarihli devir teslim tutanağında, ortak kayıt defterinin yeni yönetime, diğer kayıt, defter ve belgelerin ise inceleme için Bilim Sanayi ve Teknoloji İl Müdürlüğü görevlisi Abdurrahman Arslan'a teslim edildiğinin belirtildiği ve tutanağın bu görevli ve yeni yönetimce imzalandığı görülmüştür.

Bu tutanak içeriğinden; davalının, 30.04.2006 tarihi ile tutanak tarihi olan 14.01.2010 arasında davalı kooperatifin defter, kayıt ve belgelerini aynı zamanda kooperatif eski merkezi olan kendi bürosunda tuttuğu anlaşılmaktadır.

Davalının, yeni yönetime bu büroda toplantı yapmalarına ve bu büroda olan defterleri incelemelerine olanak vermesi ve engellememesi, büronun tasarrufu kendisinde olan davalının, bir tutanakla defterleri geri verdiğini ayrıca kanıtlamadıkça, defter ve kayıtları teslim ettiğinin kabulü için yeterli görülemez.

Kooperatif merkezinin 2009 yılında değişmesi üzerine, anılan bürodan defter ve kayıtların teslimini isteyen yeni yönetime davalının engel olduğu ve büroya sokmadığı, defter ve kayıtları teslim etmediği Bakanlık inceleme raporunda ve benimsenen bilirkişi raporunda belirtilmiş olup, bu olgu mahkemenin de kabulündedir.

Bu durumda, Mahkemece, defter, kayıt ve belgelerin yeni yönetime ya da tutanakta adı geçen İl Müdürlüğü görevlisine teslim edildiğini kanıt yükümlülüğünün, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 62/2. maddesi uyarınca defter ve kayıtların tutulup, saklanmasından sorumlu olan ve görevi sona erince bunları anasözleşmenin 73. maddesi uyarınca bir tutanakla yeni yönetime teslim etmekle yükümlü olan davalıya ait olduğu gözetilerek,

14.10.2010 tarihli tutanak eklenmek suretiyle Bilim Sanayi ve Teknoloji İl Müdürlüğü'nden, davalının davacı kooperatife ait defter, kayıt ve belgeleri teslim edip etmediğinin, inceleme bitiminde kooperatife iade edilip edilmediğinin sorulması, gelecek cevaba göre tutanakta imzası bulunan görevlinin gerektiğinde tanık olarak dinlenmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye ve yanılgılı gerekçeye dayalı yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamıştır.