Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2014/2654 K.2014/8141

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, davalının müvekkili kooperatif üyesiyken ihraç edilerek çıkma payı alacağının kendisine ödendiğini ileri sürerek, müvekkilinin, İstanbul 12. İcra Müdürlüğü' nün 2001/14094 sayılı dosyasından dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini, talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, İstanbul Mahkemelerinin yetkili olduğunu, takip konusu alacağın çıkma payı alacağı olduğunu savunarak, davanın yetki ve esastan reddi ile davacının kötüniyet tazminatına mahkum edilmesini, istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davacı tarafın Kadıköy 4. İcra Dairesi' nin 2000/11128, İstanbul 13. İcra Dairesi' nin 2001/21156 sayılı dosyalarında cirantası tarafından takibe konulan bonoların lehdarı olarak davalıya 15.000,00 TL nin ödendiğini, davalının ise senetlerin çıkma payı alacağıyla ilgili olmayıp, başka bir alacağa istinaden yapıldığını savunmak suretiyle ispat yükünün yer değiştirerek davalıya geçtiği, ispat yükü üzerinde olan davalının 15.000,00 TL lik ödemenin dayanağı temel ilişkiyi ispatyamadığı gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile davacının davalıya 15.050,00 TL için borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin ise reddine karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

1)Dava, 1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 17. maddesinde düzenlenen çıkma payı alacağının tahsili için başlatılan icra takibinden dolayı, borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkin olup, taraflar arasında daha önce mevcut ortaklık ilişkisinden kaynaklanan bir çekişme söz konusudur.

Bu durumda, dava tarihinde yürürlükte olan 1086 sayılı HUMK nın 17. maddesi (6100 sayılı HMK'nın 14. maddesi) uyarınca, işbu davanın kooperatifin muamele merkezinin bulunduğu yer mahkemesinde görülmesi gerekir. Bu yetki kuralı kamu düzenine ilişkin kesin yetki kuralı olup, davanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi mahkemece re'sen dikkate alınması gerekir. Dosyada bulunan kayıtlara göre, davalı kooperatif merkezinin, Kartal/İSTANBUL olduğu anlaşılmaktadır. O halde mahkemece, davalı kooperatifin merkezinin bulunduğu İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemelerinin kesin yetkili olduğu gözetilerek, yetkisizlik kararı verilmesi gerekirken, işin esasına girilerek yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.

2)Bozma nedenine göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.