Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2014/3889 K.2015/775

Taraflar arasındaki kayıt kabul davasının bozma kararına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekili ile müflis davalı şirket iflas idare memurlarınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müflis şirketle müvekkili arasında akdedilen sözleşmelerin ifa edilmemesi nedeniyle sözleşmelerin feshedilmesinden doğan iflas tarihi itibariyle 735.463,78 Euro karşılığı 1.588.234,02 TL asıl ve 687.490,43 TL gecikme cezası alacaklarının iflas masasına kaydı için yaptıkları başvurunun haksız olarak reddedildiğini ileri sürerek, 2.275.724,45 TL toplam alacaklarının iflas masasına kayıt ve kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiş, ıslah ile gecikme cezası talebini 769.775,12 TL'ye artırmıştır. Müflis davalı şirket iflas idare memuru vekili, davacının alacak talebi yargılamayı gerektirdiğinden kayıt talebinin reddedildiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine dair verilen kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine.

Dairemizin 08.04.2013 tarih ve 1660 E., 2229 K. sayılı ilamıyla; davanın 6100 sayılı Yasa'nın yürürlüğünden önce açılmış bulunması karşısında, davanın açıldığı sırada yatırılması gereken bir avansın söz konusu olamayacağı ve hükmün anılan Yasa'nın yürürlüğünden sonra açılacak davalarda söz konusu olabileceği, esasen 448. madde anlamında da dava açılma işleminin tamamlanmış olduğu anlaşıldığından,

tamamlanmış işlemden sonra yürürlüğe giren Tarife'ye dayalı olarak gider avansının ödenmesi istenemeyeceği, masrafa gerek olması halinde dahi HMK'nın 324. maddesi uyarınca sonuca gidilmesi gerektiği, mahkemece, bu hususlar gözardı edilerek dava şartı eksikliğinden davanın usulden reddine karar verilmesinin doğru olmadığı gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemece, bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonunda dosya kapsamı ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davanın yasal süresi içerisinde açılmış olduğu; davacı iş sahibi idare ile müflis ... arasında ".....projesi" kapsamında üç adet sözleşme yapıldığı, müflis şirketin yüklenimindeki işleri 31.08.2009 tarihine kadar bitiremediğinden sözleşmelerin 01.09.2009 tarihi itibariyle haklı sebeple feshedildiği, davacının sözleşmeleri fesih ve kesin hak ediş düzenlemesi hususlarında sözleşme hükümlerine uygun hareket ettiği, her üç işten dolayı davacı idarenin talep edebileceği toplam tutarın 2.276.486,19 TL olarak hesaplandığı,

bu miktarın borçlu şirketin iflası nedeniyle iflas masasına kayıt ve kabulünü talepte haklı olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile 2.275.724,45 TL davacı alacağının davalı müflis şirket hakkındaki sıra cetvelinin 4. Sırasına kayıt ve kabulüne, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ile müflis davalı şirket iflas idare memurları temyiz etmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm, müflis davalı şirket iflas idare memurlarının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2-Müflis davalı şirket iflas idare memurlarının temyiz itirazları yönünden;

Dava, kayıt kabul istemine ilişkindir. İİK'nın 235/1 maddesi “Sıra cetveline itiraz edenler, cetvelin ilanından itibaren onbeş gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecburdurlar. 223. maddenin üçüncü fıkrası hükmü mahfuzdur. Bu davaya bakan mahkeme, davacının isteği halinde ikinci alacaklılar toplantısına katılıp katılmaması ve ne nisbette katılması gerektiği konusunda İİK'nın 297. maddenin son fıkrasına kıyasen onbeş gün zarfında karar verir.” hükmünü içermektedir.

Davacı taraf .... Kuş Gribi Laboratuvarı .... Seviye Yükseltme işi için 156.086,82 Euro karşılığı 337.069,48 TL ve 193.897,90 TL gecikme cezası; .... Kuş Gribi Laboratuvarı .... Seviye Yükseltme işi için 191.936,07 Euro karşılığı 414.485,94 TL ve 235.739,92 TL gecikme cezası, ... Laboratuvarı .... Seviye Yükseltme işi için 387.440,89 Euro karşılığı 836.678,60 TL ve 257.852,61 TL gecikme cezası olmak üzere 735.463,78 Euro karşılığı 1.588.234,02 TL asıl alacak ve 687.490,43 TL gecikme cezası olmak üzere toplam 2.275.724,45 TL'nin masaya kayıt ve kabulünü istemiştir.

Davacı vekili 10.07.2013 havale tarihli ıslah dilekçesi ile de dava dilekçesinde talep etmiş olduğu 687.490,43 TL gecikme cezasını 769.775,12 TL'ye artırmıştır.

Mahkemece, hükme esas alınan bilirkişi kurulunca .... Laboratuvarı .... Seviye Yükseltme işi ile ilgili davacı tarafça 156.086,82 Euro karşılığı 337.069,48 TL ve 193.897,90 TL gecikme cezası istenmiş olmasına rağmen talebi aşacak şekilde 156.820,07 Euro ve 233.170,81TL gecikme cezası talep edebileceği; .... Laboratuvarı ....

Seviye Yükseltme işi ile ilgili davacı tarafça 235.739,92 TL gecikme cezası istenmiş olmasına rağmen talebi aşacak şekilde 275.369,42 TL gecikme cezası talep edebileceği; .... Laboratuvarı ....

Seviye Yükseltme işi ile ilgili davacı tarafça 387.440,89 Euro karşılığı 836.678,60 TL ve 257.852,61 TL gecikme cezası istenmiş olmasına rağmen talebi aşacak şekilde 392.575,55 Euro ve 261.234,89 TL gecikme cezası bildirilmiş olup, toplam 698.748,35 Euro ve 769.775,12 TL gecikme cezası isteyebileceği hesaplanmıştır.

HMK'nın 26. maddesi “Hakim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir. Hakimin, tarafların talebiyle bağlı olmadığına ilişkin kanun hükümleri saklıdır." hükmünü içermektedir.

Öte yandan, İİK'nın 235. maddesine göre kayıt kabul davaları onbeş günlük yasal süre içinde açılması gereken davalardan olup, bu sürenin geçmesinden sonra ıslah yoluyla talebin arttırılmasına hukuki geçerli sonuç bağlanamayacağından ıslah edilen gecikme cezası ile ilgili tutarın reddedilmesi gerekmektedir.

Bu durumda, mahkemece, her bir kalem alacak yönünden talep miktarları gözetilerek toplam alacağın belirlenmesi, Euro cinsinden hesaplanan alacağın esasında iflas tarihindeki döviz satış kuru üzerinden TL'ye çevrilmesi gerekirken bilirkişi kurulunca fesih tarihi itibariyle hesap yapıldığı ve bu hususun davacı tarafça temyiz edilmemiş olduğu hususu da gözetilip kayıt ve kabulüne karar verilecek alacağın belirlenmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.

Öte yandan, gerekçeli karar başlığında davalı müflis .... 'nin unvanının yazılmaması HMK'nın 297/1-b maddesi hükmüne aykırı olmuştur.