Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2014/513 K.2014/3761

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı kooperatifin üyesi olan müvekkilinin, üye olduğu tarihten beri yaklaşık 12 yıldır aidatlarını düzenli bir biçimde ödediğini, bir kısım üyelere daireleri teslim edildiği halde müvekkili adına tahsisli B/4 blok 7. kat 32 no'lu dairenin halen teslim edilmediğini, henüz inşaatına dahi başlanmadığını, müvekkiline teslim edilecek konut bulunmadığını ileri sürerek, şimdilik 10.000,00 TL tazminatın ticari faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, davacıya tahsis edilen dairenin henüz tamamlanmadığını, tamamlanmasından sonra tapusunun verileceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre; davalı kooperatifin bir kısım üyelere dairelerini bitirip teslim ettiği, davacının da aralarında bulunduğu bir kısım üyelerin ise dairelerinin inşaatlarına henüz başlanmadığı, hatta başlanacak inşaatın arsasının dahi olmadığı, davacıya hali hazırda teslim edilebilecek nitelikte hazır bir konut bulunmadığı sabit olmakla birlikte davacı ile aynı durumda olan 87 üye daha bulunduğu,

bu nedenlerle davalı kooperatifin üyesi olan davacının, konut karşılığı tazminat isteyebilmesi için, kooperatifin inşaatlarının bitirilip konut tahsisi aşamasına gelindiği ve diğer üyelere tahsis ve teslim yapıldığı halde davacıya konut tahsis ve teslimi yapılmadığı olgusu ve ön koşulunun gerçekleşmediği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir. Dava, kendisine daire verilmeyen kooperatif ortağının daire yerine tazminat istemine ilişkindir.

Dosya kapsamından, davalı kooperatifin üyesi olan davacıya 01.06.2001 tarihinde yapılan kur'a çekiminde B/7 Blok 48 no'lu dairenin tahsis edildiği, daha sonra davacının talebiyle bu tahsis değiştirilerek, B/4. Blok 32 no'lu dairenin tahsis edildiği, davalı kooperatifçe inşaatı biten bir kısım blokların üyelerine teslim edildiği, davacının dairesinin bulunduğu B/4 no'lu bloğun inşaatlarına başlanmamış olduğu hususları taraflar arasında çekişmesizdir.

Mahkemece, hükme esas alınan bilirkişi raporu ve ek raporda, davalı kooperatifin inşaat yapmaya devam ettiği, sırası gelince davacının dairesini vereceğini beyan eden davalı kooperatifin faaliyetlerine ve inşaat yapmaya devam ettiği, davacının bu aşamada daire veya tazminat talep edemeyeceği görüşü bildirilmiş olup, keşifte de tamamlanmış olan dairelerin görüldüğü anlaşılmaktadır.

Bilirkişinin bu sonuca nasıl vardığı ve bunun somut dayanakları yeterince anlaşılamamış ve rapor denetlenememiştir.

Bu durumda, mahkemece, davalı kooperatifin genel kurul tutanakları, faaliyet raporları, varsa bu konuda devam eden davalar incelenerek ve gerekirse mahallinde tekrar keşif yapılarak, genel kurullarda tüm blokların inşaatı bittikten sonra üyelere dairelerin teslimine başlanacağına mı, yoksa inşaatı biten her bir bloğun üyelerine, diğer blokların inşaatı devam ederken teslim yapılacağına dair mi karar alındığı, her iki yönde bir karar alınmamışsa 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 23. maddesinde yer alan nispi eşitlik ilkesi uyarınca fiili uygulamanın ne yönde oluştuğu üzerinde yeterince durularak,

inşaatı biten her bir bloğun üyelerine hemen daire teslimine ilişkin karar ya da uygulama var ise nispi eşitlik ilkesinin ve gerekçedeki ön koşulun bu karar ya da uygulama çerçevesinde ele alınması, B/4 Bloktan daire tahsisi yapılan üyeler bakımından değerlendirme yapılması gerekir.

Yeterli arsanın bulunup bulunmadığı, mevcut arsanın tüm bloklar için yeterli olup olmadığı, hangi blokların inşaatının bittiği, davacıya tahsis edilen dairenin bulunduğu B/4 no'lu bloğun inşaatına sıra gelmeyeceğinin ve inşaata başlanmayacağının kesin olup olmadığı, yeni arsa alınıp alınmadığı, mevcut arsada yapımı devam eden başka blok ya da blokların inşaatlarının olup olmadığı hususlarında ek rapor alınıp, kur'a ile konut tahsisi yapılan davacıya dairesinin teslim edilip edilemeyeceğinin B/4 blok üyeleri arasındaki nispi eşitlik ilkesi çerçevesinde somut delilleriyle birlikte kesin olarak belirlenmesinden sonra,

konut tesliminin mümkün olmadığının tespiti halinde konut yerine tazminat talep hakkı doğduğu kabul edilerek, bu durumda da Dairemizin tazminat hesap yöntemine ilişkin istikrar kazanan beş aşamalı uygulama formülü gözetilmek suretiyle bir karar verilmesi gerekirken, gerekçede yer verilen ön koşulun üzerinde yeterince durulmadan, bu yönden eksik incelemeye dayalı olarak, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.