Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2014/6135 K.2015/725

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkilinin davalı kooperatifin üyesi iken 2011 yılında istifa ettiğini, istifa sonrası davalı kooperatiften ödemiş olduğu 34.500,00 TL'yi istediğini, kooperatif ile müvekili arasında protokol düzenlendiğini, protokol gereği davalının müvekkiline 5 adet banka ödeme talimatı verdiğini, bu talimatların her birinin 6.240,00 TL değerli ve ilkinin 25.04.2013, sonuncusunun ise 25.08.2013 vade tarihli olduğunu, vadesi gelen talimatlara ilişkin banka hesabında para bulunmaması nedeniyle ödeme yapılmadığını, bunun üzerine müvekkilinin üye ektresine dayalı olarak davalıya ödenen toplam 34.500,00 TL'lik miktar üzerinden icra takibi yaptıklarını, ancak davalının haksız itirazı üzerine takibin durduğunu ileri sürerek, itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davacının 2011 yılında istifa ettiğini ve 2011 yılı bilançosunun görüşüldüğü 07.04.2012 tarihli genel kurulda istifa eden üyelerin çıkma payı alacağı ödemelerinin 30 ay ertelenmesi yönünde karar alındığını, bu nedenle davacını alacağının henüz muaccel olmadığını, ayrıca yapılan ödemelerden genel gider payı düşüldükten sonra geri verilebileceğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; davacı üyelikten istifa ettikten sonra davacı ile davalı arasında 13.05.2011 tarihinde protokol düzenlendiği, protokole gereği, ilk taksidi 25.04.2013, son taksidi 25.08.2013 tarihi olan ve her biri 6.240,00 TL miktarlı olmak üzere davalı kooperatif tarafından davacıya 5 adet banka ödeme talimatı verildiği, ilgili banka tarafından davacıya, davalı kooperatif hesabından herhangi bir ödeme yapılmadığının bildirildiği, her ne kadar icra dosyasında alacağa dayanak olarak hesap ektresi gösterilmiş ise de davanın hem alacak hem de itirazın iptali şeklinde açıldığı,

protokole göre 1. ödemenin 25.04.2013 tarihinde olduğu ve ödemelerin 1'er ay arayla yapılacağının belirtildiği, iş bu davaya sebep icra takibinin ise 18.06.2013 tarihinde başlatıldığı, bu nedenle sadece ilk iki taksidin muaccel olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile 12.480,00 TL asıl, 17,25 TL faiz olmak üzere 12.497,00 TL yönünden itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

1)Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre taraf vekillerinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2)Dava, çıkma payı alacağı talebiyle başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. İtirazın iptali davası, itiraz üzerine duran ilamsız icra takibinin devamını amaçlayan ve dayanağı olan icra takibine sıkı sıkıya bağlı olan bir dava türüdür. İİK.nun 58.maddesine göre takip talebinde borcun sebebinin gösterilmesi ve borç bir belgeye dayanıyorsa bu belgenin takip talebine eklenmesi gerekir.

İİK.nun 60.maddesine göre de ödeme emrinin takip talebine uygun olarak düzenlenmesi gerekmektedir. Ödeme emrini alan borçlu borcun sebebine ve takibin dayandığı belgeye göre aleyhindeki ilamsız icra takibine itiraz edebilir. Bu durumda alacaklı süresi içerisinde ancak takip talebinde gösterilen belgeye dayanarak itirazın iptali davası açabilir. Başka bir anlatımla alacaklı, takibinde dayanmadığı bir belgeye itirazın iptali davasında ispat vasıtası olarak dayanamaz.

(Yargıtay HGK 14.12.2011 tarih, 2011/19-617 Esas, 2011/749 Kararı)

Somut olayda, davacı taraf, alacağa dayanak olarak üye hesap ekstresini göstererek, hesap ekstresinde belirtilen ve kooperatife yapılan 34.500,00 TL'lik toplam ödeme yönünden takip talebinde bulunmuş, dava dilekçesinde ise üye hesap ekstresi ile birlikte davalı ile yapılan protokolden bahsederek dava dilekçesi ile birlikte protokol belgesini ve davalı tarafından kendisine verilen banka ödeme talimatlarını dosyaya delil olarak sunmuştur.

Mahkemece, dava dilekçesi ile birlikte dosyaya sunulan protokol ve banka ödeme talimatları esas alınarak karar verilmiştir. Oysa, davacının takip talebinde alacağa dayanak olarak sadece üye hesap ekstresini göstermiş olması ve bu hususu temyiz dilekçesinde de belirtmiş olması nedeniyle yukarıda verilen bilgiler ışığında, taraflar arasında yapılan protokol dikkate alınmadan karar verilmesi gerekmektedir.

Bu durumda, davacının istifa tarihinin 26.04.2011 olması nedeniyle, 2011 yılı bilançosunun kabul edildiği 07.04.2012 tarihli genel kurulun 10. gündem maddesi ile alınan erteleme kararının Kooperatifler Kanunu ve davalı kooperatifin anasözleşmesine uygun olup olmadığı,

ayrıca ayrılan tüm ortaklara yapılacak ödemelerin kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürüp düşürmeyeceği hususlarının kooperatif kayıt, defter ve banka hesapları üzerinde inceleme yapılarak tespiti için kooperatif konusunda uzman bilirkişiden açıklamalı ve denetime elverişli rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yukarıda açıklanan hususlar gözardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir.