Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2014/7668 K.2015/697

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonucunda verilen hükmün onanmasına ilişkin Dairemizin 24.01.2014 gün ve 2013/7799 Esas, 2014/428 Karar sayılı ilamının karar düzeltme yoluyla incelenmesi davalı ... tarafından istenilmekle, dosya incelendi, gereği görüşüldü:

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkili kooperatifin üyeleri arasında yaptığı kur'a çekimi sonrası dava konusu işyerinin ... mirasçıları davalılara isabet ettiğini, tüm ısrarlı taleplere rağmen mirasçıların tapuda gerekli devir işlemlerini yapmadıklarını, bu nedenle davacı kooperatifin ... ve ...na emlak vergi cezaları ödemek zorunda kaldığını ileri sürerek, 4 no'lu bağımsız bölümün ... mirasçıları adına cebren tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir

Davalı ... vekili, mirasçılar arasında taksim yapıldığını ve bu yerin mirasçı olan müvekkiline bırakıldığını savunarak, müvekkili adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

Davalı ..., annesi ...'ın eşinden kalan hissesini kendisine devrettiğini, annesinin kooperatif payının iptali ve kendi adına tescili için dava açtığını, diğer davalı ...'un da ortaklığın giderilmesi davası açtığını, bu davaların bekletici mesele yapılması gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili, cevap vermemiştir.

Mahkemece, davalıların miras bırakanı ...'ın davalı kooperatifin üyesi olduğu, 4 no'lu bağımsız bölümün adına tahsis edildiği, daha sonra kat mülkiyeti kurularak 23.02.1993 tarihli işlemle taşınmazın kooperatif adına tescil edildiği, kooperatif tarafından mirasçılara gönderilen ihtarla veraset ilamı sunup, tapuda gerekli devrin yapılmasının istendiği, buna yanaşmamaları üzerine eldeki davanın açıldığı, davacı kooperatifin dava açmakta hukuki yararının bulunduğu,

mirasçılar arasında mülkiyet uyuşmazlığı bulunduğu gerekçesiyle, davanın kabulü ile 4 no'lu bağımsız bölümün davacı kooperatif adına olan tapu kaydının iptali ile veraset belgesindeki payları oranında verasette iştirak şeklinde davalılar adına tesciline dair verilen karar, davalı ... vekili ile davalı ...'ın temyiz istemi üzerine, Dairemizin 24.01.2014 tarih ve 2013/7799 Esas, 2014/428 Karar sayılı ilamıyla onanmıştır.

Davalı ..., karar düzeltme isteminde bulunmuştur. Dava, kooperatif ortağına isabet eden bağımsız bölümün tapuda ortağın mirasçılarının lehlerine tescilden kaçınması nedeniyle kooperatifçe mirasçılar adına tescili istemine ilişkindir.

HMK'nın 60. maddesi uyarınca zorunlu dava arkadaşları birlikte hareket etmek zorundadır. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 559. maddesi "Mirasçılar, miras bırakanın ölümü ile mirası bir bütün olarak, kanun gereğince kazanırlar.

Kanunda öngörülen ayrık durumlar saklı kalmak üzere mirasçılar, miras bırakanın ayni haklarını, alacaklarını, diğer malvarlığı haklarını, taşınır ve taşınmazlar üzerindeki zilyetliklerini doğrudan doğruya kazanırlar ve miras bırakanın borçlarından kişisel olarak sorumlu olurlar.

Atanmış mirasçılar da mirası, miras bırakanın ölümü ile kazanırlar. Yasal mirasçılar, atanmış mirasçılara düşen mirası onlara zilyetlik hükümleri uyarınca teslim etmekle yükümlüdürler." hükmünü, aynı Yasa'nın 640. maddesi "Birden çok mirasçı bulunması halinde, mirasın geçmesiyle birlikte paylaşmaya kadar, mirasçılar arasında terekedeki bütün hak ve borçları kapsayan bir ortaklık meydana gelir.

Mirasçılar terekeye elbirliğiyle sahip olurlar ve sözleşme veya kanundan doğan temsil ya da yönetim yetkisi saklı kalmak üzere, terekeye ait bütün haklar üzerinde birlikte tasarruf ederler.

Mirasçılardan birinin istemi üzerine sulh mahkemesi, miras ortaklığına paylaşmaya kadar bir temsilci atayabilir.

Mirasçılardan her biri, terekedeki hakların korunmasını isteyebilir. Sağlanan korumadan mirasçıların hepsi yararlanır.

Bir mirasçı ödemeden aciz halinde ise, mirasın açılması üzerine diğer mirasçılar, haklarının korunması için gerekli önlemlerin gecikmeksizin alınmasını sulh mahkemesinden isteyebilirler." hükmünü içermektedir. Bu düzenlemeler göstermektedir ki, miras ortaklığı mirasın tümü üzerinde söz konusu olduğundan, tereke payları ayrılmaksızın ortaklığa dahil olan mirasçılara aittir. Tereke üzerinde ortaklık devam ettiği sürece, mirasçıların somut ve bağımsız payları mevcut değildir.

Miras ortaklığını oluşturan mirasçılar, terekedeki malvarlığı değerleri üzerinde elbirliği halinde mülkiyet hükümleri gereğince malik oldukları için, kural olarak tek başlarına veya birkaçı birlikte hareketle terekeye dahil hakkın biri üzerinde tasarrufta bulunamazlar.

Tüm mirasçıların terekeye dahil olan bir hak veya malın terekeye iadesi için HMK'nın 59 ve 60. madde hükümleri uyarınca birlikte dava açmaları, aleyhlerine birlikte dava açılması, birlikte hareket etmeleri, dava açmayan ya da açılmayan mirasçılar varsa davaya dahil edilmeleri, asıl olarak katılmaları ve davaya ya da savunmaya onaylarının alınması ya da davayı açan ya da savunan vekile usulüne uygun şekilde vekaletname ibraz etmeleri, bunlar sağlanamazsa TMK’nın 640. maddesi gereğince miras ortaklığına temsilci atanması ve davanın onun katılımı ile sürdürülmesi gerekir.

Ne var ki kural, mirasçıların hep birlikte hareket etmeleri olmakla beraber, ortaklığı oluşturan mirasçılar arasında terekenin paylaşımı konusunda usulüne uygun düzenlenmiş bir taksim sözleşmesi bulunuyor ise, bu durumda, diğer mirasçıların katılımı aranmaksızın paylaşım sonucu mal/hak kendisine düşen mirasçı tek başına – veya diğer mirasçılar ile birlikte- dava açabilir veya aleyhlerine dava açılabilir. Eş söyleyişle, mirasçılar arasında terekenin paylaşımı konusunda taksim sözleşmesi olması halinde mirasçıların her birinin kendi hakkı/alacağı için tek başına dava açmasında ya da paylaşıma konu mal ya da hak ile ilgili aleyhine dava açılmasında bir sakınca bulunmamaktadır.

Somut olayda, muris ... terekesinin taksim edilmediği, mahkemece varilen gerekçeli kararı tebellüğ eden diğer mirasçılardan ...'un hükmü temyiz etmediği ve Dairemizce verilen onama kararının tebliğ edildiği davalı mirasçılardan sadece ...'ın karar düzeltme istemine bulunduğu, dosya kapsamına göre de terekeye temsilci tayin ettirilmesi için süre verilmesi halinde işlemin sonuçsuz kalacağı anlaşılmıştır.

Dairemizce, davalı ...'ın hükmü tek başına temyiz etme yetkisinin bulunmadığı gerekçesiyle temyiz isteminin reddine karar verilmesi gerekirken yanılgılı olarak, uyuşmazlığın esasına incelenmesi ve hükmün onanması doğru olmamışsa da, karar düzeltme isteminde bulunanın sıfatına göre, onama kararının kaldırılması ve temyiz isteminin reddine karar verilmesi mümkün değildir.

Bu açıklamalara ve dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, HUMK'nın 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin reddi gerekmiştir.