Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2015/3729 K.2016/222

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkilinin davalı kooperatifin üyesi iken 30.09.2009 tarihinde istifa ettiğini, 2009 yılı bilançosunun kesinleştiğini, buna rağmen kooperatif nezdinde birikmiş ödemelerinin iade edilmemesi üzerine 78.550,00 TL alacaklarının 08.08.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili için ...İcra Müdürlüğü'nün 2012/7427 esas numaralı icra dosyası üzerinden takip başlattıklarını, davalı kooperatifin takibe yönelik kısmi itirazın da müvekkilinin kooperatiften 3.868,63 TL alacağı bulunduğunu beyan ettiğini, davalının kısmi itirazının yasal dayanaktan yoksun olduğunu,

davalı tarafça yapılan kısmi itiraz üzerine takibin durduğunu ileri sürerek, kısmi itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının istifa tarihi itibariyle kooperatif bilançosunda oluşan kâr ve zarara katılma zorunluluğunun bulunduğunu, müvekkili kooperatifin istifa tarihinde zararda olduğunu, ayrıca zamanında ödenmeyen aidatlar sebebiyle %6 oranında gecikme faizi uygulanacağından dolayı takibe kısmen itiraz edildiğini, davacının kooperatiften 82.650,00 TL alacağı bulunmakla birlikte 2005-2009 arası hissesine düşen gider payı olan 57.503,26 TL ve geç ödenen aidatlar dolayısıyla vade farkı olarak hesaplanan 19.795,00 TL borcu düşüldükten sonra bakiye 5.235,44 TL alacağının bulunduğunu savunarak, davanın reddini ve davacı aleyhine %20 kötüniyet tazminatına hükmedilmesini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacının kooperatif ortaklığı sebebiyle ödediği sermaye ve diğer alacaklardan hissesine düşen menfi gider payları indirildikten sonra bakiye alacağının 17.365,90 TL olduğu, alacağın 22.06.2010 tarihinde muaccel hale geldiği, takip tarihi itibariyle 3.829,18 TL tahakkuk eden faiz ile birlikte toplam 21.195,08 TL alacağının olduğu ve alacağın varlığı ve miktarı kooperatif kayıtlarına göre hesaplanabilir nitelikte bulunduğu gerekçesiyle, 21.195,08 TL üzerinden itirazın iptaline ve davacı lehine icra inkâr tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, çıkma payı alacağının tahsili için başlatılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Kooperatifler Kanunu'nun 17/1. ve tip anasözleşmenin 15/1. maddesi gereğince, devir dışında bir nedenle ortaklığı sona erenlerin sermaye ve diğer alacakları, o yılın bilançosunun genel kurulca kabulünden bir ay sonra muaccel olur. Davacıya iadesi gereken meblağ, ödediği aidatların toplamı kadar olmayıp, yapılan toplam ödemeden ayrıldığı yıl sonu bilançosunda yer alan genel giderlerden davacı payına isabet eden miktarın mahsubundan sonra kalan miktardır.

Somut olayda, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, kooperatifin tüm aktif ve pasif unsurları gözönüne alınarak tasfiye payı niteliğinde bir hesaplama yapılmış olup, Yasa ve anasözleşme hükümlerine aykırı bir yöntem uygulanmıştır. Bu durumda mahkemece, davacı kooperatifin tüm defter kayıt, belge, genel kurul ve yönetim kurulu kararları, üye kayıt defterleri ve gerekirse kooperatifin banka kayıtları üzerinde gerekli inceleme ve araştırma yapılarak, davacının çıkma payının yukarıda açıklanan ilkeye uygun olarak hesaplanması için ek rapor alınarak oluşacak uygun sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken, yanılgılı gerekçeyle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.