Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2015/4660 K.2016/1071

Taraflar arasındaki muvazaa nedeni ile haciz sıra cetveline itiraz davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

Davacı vekili, dava dışı borçlu .. ..... ... hakkında Elazığ ... .... ... Esas sayılı dosyası üzerinden takip başlattıklarını, borçlunun maaşının haczi için ilgili şirkete haciz müzekkeresi yazıldığını, kurumdan gelen yazı cevabında müvekkilin haczinden önce .... .... ..... ..... Esas sayılı dosyasından borçlunun maaşına haciz konulduğunu, davaya konu ... ... .... Esas sayılı dosyasında icra takibinin davalı ile anlaşarak muvazaalı olarak gerçekleştiğini, takibin açıldığı günü borçlunun icra dairesine gelerek sürelerden feragat ettiğini ve tebligatı kalemde aldığını, dosyada alacaklı görünen ...'in borçlu ... ... ... ’ın eşinin öz kardeşi olduğunu ileri sürerek, .. ..... .... .... Esas sayılı dosyasında düzenlenen sıra cetvelinden davalının çıkarılmasını talep etmiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin devlet memuru olarak çalıştığını, dava dışı borçlu ..........eniştesi olduğunu, müvekkilinin bankalardan eniştesi Selahattin için kendi adına iki kez kredi kullandığını, Selahattin aldığı borçları ödeyemeyince, borçlarına karşılık müvekkiline bono verdiğini, alacağın muvazaalı olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; davalının dava dışı Selahattin Turan aleyhine başlatmış olduğu icra takibinin, davacı kurumun başlatmış olduğu icra takibinden önce olduğu, icra takibine dayanak belgenin ve borç ilişkisinin davacının borç ilişkisinden ve haciz işlemlerinden önce olduğu, davalıyla dava dışı .... .... arasında borç ilişkilerinin gerçekte var olduğunun tanık beyanlarından da anlaşıldığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, muvazaa nedenine dayalı sıra cetvelinin iptal istemine ilişkindir. İİK'nın 140/1. maddesinde İcra Müdürlüğü'nce hangi hallerde haciz sıra cetveli düzenleneceği belirtilmiştir. İİK'nın 83/2. madde hükmüne göre, maaş üzerinde birden fazla haciz varsa bunlar İcra Müdürlüğünce sıraya konur ve sırada önde olan haczin kesintisi bitmedikçe sonraki haciz için kesintiye geçilemez.

Somut olayda İcra Müdürlüğünce yapılan maaş hacizlerinin İİK'nın 355. madde hükmü uyarınca bildirilmesi üzerine .... .... ... ... .. ... . ... Şirketince İİK 83/2 madde hükmü uyarınca düzenlendiği anlaşılan maaş hacizleri ile ilgili yapılan sıralamanın İİK'nın 140/1. maddesinde tanımlanan sıra cetveli niteliğinde olduğundan söz edilemez.

Bu durumda mahkemece yapılan bu sıralamanın İİK'nın 140/1. maddesi uyarınca düzenlenen sıra cetveli niteliğinde olduğu kabul edilerek aynı Kanun'un 142/1. maddesi uyarınca açılan muvazaa nedenine dayalı sıra cetveline itiraz davalarında olduğu gibi ispat yükünün davalıda olduğunun kabulü ile uyuşmazlığın bu ilkelere göre çözümlenmesi doğru olmaz.gün ve 15/6 sayılı İBK'da da belirlendiği gibi, HMK'nın(HUMK'nın 74,75 ve 76.) maddeleri gereğince hakim, tarafların ileri sürdükleri maddi vakıalar ve bunlara bağlı netice-i taleplerle bağlı ve fakat hukuki tavsiflerle bağlı olmayıp, kanunları re'sen uygulamakla ve neticeye vardırmakla yükümlüdür.

Bu durumda mahkemece, davanın dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan TBK'nın 19. (818 sayılı BK'nın 18 ) maddesinde düzenlenmiş muvazaa iddiasına dayalı iptal istemine ilişkin olduğunun kabulü ile ispat yükü yönünden genel ilkelere uygun olarak uyuşmazlığın çözümlenmesi gerekir.

Mahkemece haciz tarihleri esas alınarak dava red edilmiş ise de şikayetçi bankanın dava dışı borçluya açtığı kredinin tarihinin, davalı ile dava dışı borçlu arasında tanzim edilen senet tarihinden daha önce olduğu iddiasının dayanak belgeleri birlikte değerlendirilmeden eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir.