Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2015/5826 K.2015/8531

Taraflar arasındaki alacak davasının bozma kararına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, davalının yönetim kurulu başkanlığı yaptığı dönemde, aidat borçlarını yatırmayan üyelerden icra yoluyla tahsil edilen paraları kooperatif kayıtlarına geçirmediğini ileri sürerek, davalının zimmetinde görülen toplam 3.416,00 TL nin 13.02.2007 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir Davalı vekili, müvekkilinin bu paraları kooperatifin borçları için harcadığını, kooperatif defterlerinin savcılık incelemesinde olması sebebiyle ödemelerin kayıtlara geçirilemediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne dair verilen kararın davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemiz'in 2012/2424 E, 4366 K., sayılı kararı ile davalı aleyhine sorumluluk davası açılması yönünde genel kurulca alınmış bir karar bulunmadığı gibi davanın denetçiler tarafından da açılmadığı, bu nedenle mahkemece davacı tarafa davalı hakkında sorumluluk davası açılmasına yada açılmış bir davaya muvafakat verilmesine ilişkin genel kurul kararının ve denetçilerin davayı açan vekile denetçi sıfatıyla verdikleri vekaletnamenin ibrazı için süre verilmesi gerektiği belirtilerek bozulmuştur.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucu, davalının davacı kooperatifin yönetim kurulu başkanlığını yaptığı dönemlerde, davacı kooperatifin vekili olan Av...’nın kooperatife olan aidat borçlarını ödemeyen üyelerden aidatları tahsil ederek makbuz mukabilinde kooperatifin yönetim kurulu başkanı olan davalıya teslim ettiği, bilirkişi raporuna göre davalının tahsil edilen paralardan 3.216,16.TL.lik kısmının kooperatifin kasa hesabına alınmadığı, dolayısıyla davalının davacı kooperatife bu miktar borcunun bulunduğu gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1) Dosya kapsamından davalı hakkında .... Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2008/156 Esas sayılı dosyası ile dava açıldığı anlaşılmaktadır. 818 sayılı Borçlar Kanunu’nun “ceza hukuku ile medeni hukuk arasında münasebet” başlıklı 53. maddesi: “Hakim, kusur olup olmadığına yahut haksız fiilin failinin temyiz kudretini haiz bulunup bulunmadığına karar vermek için ceza hukukunun mesuliyete dair ahkamiyle bağlı olmadığı gibi, ceza mahkemesinde verilen beraat kararıyla da mukayyet değildir. Bundan başka ceza mahkemesi kararı, kusurun takdiri ve zararın miktarını tayin hususunda dahi hukuk hakimini takyit etmez.” hükmünü içermektedir. Karar tarihinden önce yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk

Borçlar Kanunu'nun 74. maddesinde de benzer düzenlemeye yer verilmiştir.

Görülmektedir ki, ceza mahkemesinin “delil yetersizliğine dayanan beraat kararının” hukuk hakimini bağlamayacağı ancak beraat kararı bir maddi olguyu tespit ediyorsa, diğer anlatımla beraat kararı suçun sanıklar tarafından işlenmediğinin kesin olarak tespiti olgusuna dayanıyorsa, bu kararın hukuk hakimini de bağlayacağı, ceza davasında hükme dayanak yapılan maddi olgularla ve özellikle eylemin hukuka aykırılığını ve failini belirleyen, mahkumiyet kararının bu yönlerinin hukuk hakimini bağlayacağı,

kusurun takdiri ve zararın miktarını tayini hususundaki kararın hukuk hakimini bağlamayacağı hususları doktrinde ve Yargıtay'ın yerleşik uygulamalarında kabul edilmektedir. Bunun yanında, maddi olayları ve yasak eylemlerin varlığını saptayan ceza mahkemesi kararı, taraflar yönünden kesin delil niteliğini taşır (YHGK'nın 23.01.1985 gün ve 1983/10-372 esas, 1985/21 karar sayılı ilamı).

Bilindiği gibi ceza mahkemesinin, uyuşmazlık konusu olayın tespitine; diğer bir söyleyişle, olayın varlığına ve sanık tarafından işlendiğine ilişkin maddi olgular hakkındaki kesinleşmiş saptaması, aynı konudaki hukuk mahkemesinde de kesin hüküm oluşturur. Bunun nedeni, ceza yargılamasındaki ispat araçları bakımından ceza hakiminin hukuk hakiminden çok daha elverişli bir konumda olmasıdır.

(Mustafa Çemberci, Hukuk Davalarında Kesin Hüküm, 1965, s. 22 vd; Turgut Uygur, Borçlar Kanunu Şerhi, C. 1, S. 844. YHGK'nın 28.03.2012 gün ve 19-24 esas, 243 karar sayılı ilamı). Böylece, kural olarak hukuk hakimi ceza yasasındaki hükümlerle ve ceza hakiminin kararıyla bağlı tutulmamış. BK’nın 53. maddesi ile bağımsızlık ilkesi benimsenmiştir.

Bu itibarla, mahkemece öncelikle ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2008/156 Esas sayılı dosyası ile davalı hakkında açılan kamu davasına konu eylem ve işlemler ile işbu davaya konu eylem ve işlemlerin kısmen aynı olup olmadığı araştırılıp 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 53. maddesi (TMK'nın 74. m.) kapsamında bir değerlendime yapılmak suretiyle, ceza yargılaması sonuçlanmamış ise her iki davaya konu eylem ve işlemlerin kısmen veya tamamen aynı olduğunun tespiti halinde ilgili ceza mahkemesi kararının işbu davanın sonucunu etkileme olasılığı bulunduğundan kesinleşmesi beklenmelidir. Açıklanan nedenlerle, yanılgılı gerekçeyle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.

2)Bozma neden ve şekline göre, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.