Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2015/6037 K.2016/676

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil, mümkün olmazsa tazminata ilişkin asıl; müdahalenin men'ine ilişkin karşı davanın yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl davanın kısmen kabulüne, karşı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde asıl davada davacı-karşı davada davalı vekili ile asıl davada davalı ... vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Asıl davada davacı vekili, müvekkilinin davalı yüklenici ...'nin üyesi olduğunu, adı geçen yüklenici kooperatif ile diğer davalı arsa sahibi ... şmesi imzalandığını, dava konusu taşınmazın sözleşmeye göre yükleniciye düşen dairelerden olduğunu, yüklenici kooperatifin edimlerini yerine getirerek bağımsız bölümleri teslim ettiğini, müvekkili ve diğer ortakların dairelerini kullanmaya başladıklarını, tapunun verilmemesi üzerine yaptıkları araştırmada müvekkiline tahsis edilmesi gereken dairenin 07.06.2012 tarihinde davalı ... isimli şahıs adına ferdileştirilip ardından 08.06.2012 tarihinde diğer davalı ...'ya devredildiğini,

davalıların birlikte hareket ederek nitelikli dolandırıcılık suçunu işlediklerini ileri sürerek, dava konusu A Blok 2 nolu bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile müvekkili adına tescilini, mümkün olmaz ise dairenin teslim tarihi itibariyle değerinin faizi ile tahsilini talep ve dava etmiştir.

Asıl davada davalı ... vekili, müvekkilinin iyiniyetli üçüncü kişi durumunda olduğunu, davacı ile diğer davalı kooperatifler arasındaki hukuki ilişkinin dışında olduğunu, müvekkilinin dava konusu bağımsız bölümü diğer davalı ...'ten satın aldığını ve bedelini de ödediğini, dava konusu taşınmaz üzerinde herhangi bir ayni ya da şahsi hak şerhi bulunmadığını, TMK'nın 1023. maddesi uyarınca müvekkilinin iyiniyetinin korunması gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiş; karşı davada ise, müvekkilinin taşınmazını kullanamadığını, halen davalının bu yerde oturduğunu ileri sürerek, TMK'nın 683. maddesi uyarınca davalının müdahalesinin önlenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Asıl davada davalı ... vekili, müvekkili yüklenici ile diğer davalı arsa sahibi ... arasında imzalanan 26.08.2003 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca, müvekkili yüklenicinin tüm edimlerini yerine getirerek, inşaatı tamamlayıp teslim ettiğini, sözleşme uyarınca 70 bağımsız bölümün müvekkiline ait olacağının kararlaştırıldığını, müvekkiline isabet eden 70 daireden 58 tanesinin kur'a sonucu davacı da dahil olmak üzere hak sahiplerine teslim edildiğini,

ancak diğer davalı kooperatif yöneticilerinin sahtekarlık ve dolandırıcılık yaparak aralarında davacının da dairesinin olduğu 28 dairenin müvekkili kooperatifin bilgisi dışında başka şahıslara tapuda devirlerini yaptıklarını, suç duyurusunda bulunduklarını, soruşturmanın devam ettiğini, davacının davada haklı olduğunu, ancak müvekkiline husumet düşmeyeceğini savunarak, davacının davasının diğer davalılara karşı kabul edilmesini, müvekkil kooperatif açısından reddini istemiştir.

Asıl davada davalı... vekili, davanın reddini istemiştir. Asıl davada davalı ... vekili ise, davacı ile diğer davalılar arasındaki hukuki ilişkiden müvekkilinin bilgisi olmadığını, bu davada müvekkiline husumet düşmeyeceğini, S.S. Himmetoğlu Konut Yapı Koooperatifi'nden alacağına karşılık olarak taşınmazın adına ferdileştirildiğini, daha sonra diğer davalıya değeri üzerinden sattığını, tapu kayıtlarında şerh bulunmadığını, müvekkilinin tapu kaydına güvenerek mülkiyet hakkını iktisap eden üçüncü kişi olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, dosya kapsamı ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; kooperatif üyelerine düşen bağımsız bölümlerin mal sahibi ... verdiği vekaletnameye istinaden vekilleri tarafından sahtecilik yapılarak ve hileli şekilde üye olmayan üçüncü şahıslara devredildiği, hak sahibi üyeler adına tescil yapılmadığı, bu devrin iki kooperatif arasındaki sözleşmeye de aykırı olduğu, 10 adet bağımsız bölümün üye olmayan ve tanık beyanları ile ferdileşmeyi yaptığı bildirilen ...'ın işyerinde çalıştığı açıklanan davalı ... adına yapıldığı,

bu şahsın da ferdileşme tarihinden bir gün sonra taşınmazları üçüncü şahıslara devrettiği, bunlardan sekiz adedinin tapusunun ise dosyamızın da davalısı son tapu maliki ... adına tescil edildiği, bu devre ilişkin satış bedelleri ile belirlenen satış bedelleri arasında önemli bir miktarda fark bulunduğu, 8-10 adet daire satın alan şahısların, satın aldıkları dairenin durumunu araştırmadıkları, yapacakları basit bir araştırma ile taşınmazların kooperatif üyelerine tahsis edildiği ve taşınmazlarda üyelerin oturduğunun belirlenebileceği, tanık beyanlarından taşınmazların vekil ...'ın borcuna karşılık devredildiğinin anlaşıldığı,

kooperatif üyesi olmayan ... adına yapılan ferdileşme (satış) bedelinin, kooperatif kasasına girmediği, bu şahıs ile davalı kooperatifler arasında iddia olunduğu gibi bir ticari ilişki olmadığı, ancak mal sahibi olan S.S.

Himmetoğlu Konut Yapı Kooperatifi ile davacının da halefi olan yüklenici ... arasında akdedilen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine göre dava konusu olan taşınmazın da dahil olduğu A bloktaki 1, 2, 3, 4, 5, 6 no'lu taşınmazların tapu kayıtlarının yükleniciye ve ondan da davacıya devri için inşaatın tamamen bitirilip iskânın alınarak arsa maliki ...'nin taşınmazlarının teslimi gerektiği, yüklenici kooperatifin halefi olarak arsa sahibinden talepte bulunan davacının bu yükümlülüğü yani

mal sahibine düşen taşınmazların iskânının alınması şartını yerine getirmesi gerektiği, mal sahibine düşen taşınmazların iskânının alınması için gerekli olan masraflar ve işlemler sorulup, yükleniciye ve davacıya bu işlemlerin ikmali için mehil verildiği, yüklenicinin ve davacının 29.05.2014 tarihli oturumda iskânı alamayacaklarını, bu duruma göre değerlendirme yapılmasını istediklerini beyan ettikleri gerekçesiyle, asıl davada davacının tapu iptal ve tescil talebinin yerinde görülmediği,

asıl davada davacının, alternatifli talebi olan tazminat istemi bakımından ise, yüklenicinin ve halefi davacının mal sahibi kooperatiften taşınmaz tapusunu isteme şartları oluşmasa da, davacının üye olarak davalı ...'nden kendisine tahsis edilen taşınmazı istemekte haklı olduğu, bu taşınmazın hileli şekilde üçüncü kişilere devredildiği, kooperatif uhdesinde davacıya verilebilecek başkaca taşınmaz da bulunmadığı,

ayrıca yüklenicinin halefi olarak da mal sahibi kooperatiften talepte bulunulamayacağı, davacıya tapu verme imkânı bulunmadığından davacının üyelik hakları kapsamında kendisine tahsis edilen taşınmaz yerine tazminat istemekte haklı olduğu, davacı kendisine konut verilemeyen ortak konumunda olup kooperatife borcunun olmadığının da tespit edildiği, yapılan hesaplama neticesinde 21.536,12 TL tazminat isteyebileceği belirlenmiş ise de talebe konu edilen nizalı dairenin rayiç bedelinin 135.000,00 TL olduğu tespit edilmiş olup belirlenen tazminata hükmetmenin miktar itibari ile hakkaniyete uygun olmadığı,

üyelik hakları kapsamında edindiği bir adet daire tahsisi hakkının hileli işlemlerle elinden alındığı, davacının taşınmazın rayiç değerinin hüküm altına alınmasını istediği, rayiç değere hükmetmenin hakkaniyete, eşitlik ilkesine uygun olacağı, yüklenici sözleşmesel yükümlülüğü yerine getirmediğinden arsa maliki diğer davalı S.S.

Himmetoğlu Kooperatifi'nden talepte bulunulamayacağı, davalılar ... ve ...'nın da anılan kooperatiften taşınmaz edinmeleri ve davacı ile aralarında ilişki bulunmadığı, karşı davada ise; dava konusu taşınmazın halen karşı davada davalı ...'un kullanımında olduğu sabit olup anılan şahsın, tapu iptal ve tescil istemi davasının reddedildiği, bu durumda da taşınmazda hak sahipliği talebinde bulunamayacağı, başka bir deyişle taşınmaza müdahalesinin yasal dayanağının olmadığı,

dava konusu eylemler nedeniyle başlatılan hazırlık tahkikatının mahkemece verilecek kararı etkilemeyeceği, yüklenici ve halefinin sözleşmesel yükümlülüklerini yerine getirmediklerinden, mal sahibinden talepte bulunamayacaklarından sonuçlanmasının bekletici mesele yapılmadığı gerekçesiyle, asıl davada davalı T.H. ... aleyhinde açılan tapu iptali ve tescil davasının reddine, tazminat davasının kabulü ile 135.000,00 TL tazminatın anılan davalıdan alınıp davacıya verilmesine, diğer davalılar hakkında açılan davanın reddine, karşılık davanın kabulü ile, dava konusu taşınmaza davalının müdahalesinin men'ine karar verilmiştir.

Kararı, asıl davada davacı-karşı davada davalı vekili ile asıl davada davalı ... vekili temyiz etmiştir.

1-Asıl davada davacı vekili ile asıl davada davalı S.S.Furkan Kardeşler Konut Yapı Kooperatifi vekilinin tapu iptali ve tescil hükmüne yönelik temyiz itirazları yönünden;

Davalı yüklenici ... ile arsa sahibi S.S. Himmetoğlu Konut Yapı Kooperatifi arasında imzalanan 26.08.2003 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin, "İnşaatın Süresi ve Gecikme Cezası" başlıklı bölümü, “Mal sahibine ait dairelerin inşaatın bitimin süresi sözleşme tarihinden itibaren 42 aydır. Anahtar

teslimi olarak inşaat teslim edilecektir.” hükmünü, konutların paylaşımı başlıklı bölümü ise, “Arsa sahibinin daireleri eksik tapuların verilmesi ve tam olarak teslim edildiğinde B ve C bloklarda bulunan 64 adet dairenin tapuları yükleniciye veya kooperatif yönetim kurulunun göstereceği ortaklara verilecektir.

A blokta bulunan yükleniciye ait zeminde (4) dört adet, normal katta (2) adet, (5 ve 6 nolu daireler) olmak üzere toplam (6) altı adet dairenin tapuları iskân ruhsatı alındıktan sonra yükleniciye verilecektir.” hükmünü içermektedir.

Mahkemece, yargılama aşamasında asıl davada davacı ve asıl davada davalı yüklenici kooperatife, arsa sahibine düşen dairelere iskân ruhsatı almak üzere verilen süreye rağmen en son duruşmada iskân alınmadığı belirtilmiş olduğundan bu beyan doğrultusunda yüklenici ve davacı tarafından arsa sahibine düşen taşınmazların iskânının alınmadığı gerekçesiyle, tapu iptali ve tescil isteminin reddine, terditli tazminat isteminin kabulüne karar verilmiştir.

Asıl davada davacı ile asıl davada davalı kooperatif vekillerince temyiz aşamasında A blok için yapı kullanma izin belgesi alındığı belirtilerek 31.03.2015 tarihli yapı kullanma izin belgesi sunulmuştur.

Bu durumda mahkemece, davalı kooperatifler arasındaki sözleşme hükümleri ve temyiz aşamasında sunulan yapı kullanma izin belgesi tartışılıp değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi için hükmün bozulması gerekmiştir.

2-Bozma nedenine göre, asıl davada davalı ... vekilinin tazminata ilişkin, karşı davada davalı ... vekilinin ise müdahalenin men'ine ilişkin hükme yönelik temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.