Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2015/8405 K.2017/746

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescili davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl davada davalı... aleyhine açılan davanın reddine, asıl davada ... aleyline açılan davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün birleşen davada davalılar vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde asıl ve birleşen davada davacı kooperatif vekili avukat ... gelmiş, asıl ve birleşen davada davalılar vekili avukat... 'ın mazeret dilekçesi sunduğu, davalılardan ...'ye çıkartılan tebligatın iade gelmesi ve buna tebligat çıkarılması istenmediğinden, dosya evrak üzerinden incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Asıl davada davacı vekili, müvekkili kooperatifin ... ve arkadaşları tarafından 1998 yılında kurularak ortaklardan alınan aidatlarla inşaata başlanıldığını, ...'nin arsa sahibinden, arsanın müvekkiline devri için muvafakatname aldığını, ancak kat irtifakını kooperatif yerine kendi adına kurarak bir kısım bağımsız bölümleri kooperatif dışından kişilere muvazaalı olarak kooperatiften mal kaçırma kastıyla sattığını, davalı... .. Blokta bulunan 3 ve 34 no'lu, ... blokta bulunan 2 numaralı bağımsız bölümün, C blokta bulunan 10 numaralı bağımsız bölümün davalı adına olan tapu kaydının iptali ile müvekkili kooperatif adına tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada davacı vekili, asıl davada ileri sürdüğü nedenlerle, söz konusu taşınmazların müvekkili adına tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Asıl davada davalı ..., arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinden doğan haklarını kooperatife devrettiğini ancak tapuda işlem yapılmadığını, kat irtifakı kurulması sırasında hissesi nisbetinde bağımsız bölümleri adına kaydettirdiğini, kooperatif inşaatları için dava dışı... 'den borç para aldığını, ödeyemediği için karşılık olarak daire verildiğini, borç ödendiğinde dairenin geri verilmesinin kararlaştırıldığını, borcu ödemek istediklerinde de... 'in daireyi geri vermediğini, davayı kabul ettiğini beyan etmiştir.

Asıl ve birleşen davada diğer davalılar vekili, muris... ’in diğer davalı ve kooperatifle ilişkisinin bulunmadığını, daireyi 3. bir şahıstan tapu kaydına güvenerek aldığını, tapuda satış vaadi şerhinin bulunmadığını, muvazaanın söz konusu olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davalı murisin taşınmazları satın alırken ödediği bedelin, dairelerin değerinin çok altında olması nedeniyle tapu kaydından kuşkulanması gerektiği, satış bedelinin düşük olmasının tek başına muvazaaya delalet etmeyeceği ancak obektif kanıt niteliğinde olduğu, dairenin kısa sürede çok el değiştirdiği, davalı kooperatifin tabelasının inşaat yerinde görülecek bir yerde mevcut olduğu,

inşaatın bir kooperatif inşaatı olması nedeniyle davalının tapu kaydının nasıl oluştuğunu araştırması gerektiği, bu konuda kendisine düşen özen görevini yerine getirmediği ve iyiniyetli olmadığı gerekçesiyle, davanın kabulüne dair verilen karar, birleşen davada davalılar vekilinin temyiz istemi üzerine dairemizce yetki yönünden bozulmuş, mahkemece eski kararda direnilmesi üzerine HGK'nca direnme kararı onanarak işin esasının incelenmesi için dosya dairemize gönderilmiştir.

Dava muvazaa nedenine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Kayıt malikinin mülkiyeti kötüniyetle kazandığı ileri sürülmüşse, üçüncü kişinin ayni hakkın yolsuz olarak tescil edildiğini bilen veya bilmesi gereken şahıs olupolmadığına bakılması gerekir. Çünkü, TMK’nun 1024. maddesi uyarınca bir ayni hak yolsuz olarak tescil edilmişse bunu bilen veya bilmesi gereken üçüncü kişilerin yolsuz olan bu tescile dayanma olanakları yoktur ve yasa ve uygulamadaki deyimiyle bağlayıcı olmayan bir hukuki işleme dayanan ve hukuki sebepten yoksun bulunan tesciller yolsuz tescil sayılacağından, hakkı zedelenen üçüncü kişinin iyiniyetli olmayan malike karşı doğrudan doğruya şahsi hakkına dayanması mümkündür.

Somut uyuşmazlıkta, davalı yüklenici Şenol ile arsa maliki arasında Kadıköy 12. Noterliğinde 03.07.1997 günlü arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlenmiştir. Davalı yüklenici bu sözleşme uyarınca tarafına bırakılan 59/100 payın 52/100 payını 22.04.1998; bakiye 7/100 payı da 17.05.2001 tarihinde noterde düzenlenen devir ve temlik sözleşmesiyle davacı kooperatife devretmiştir.

Sözleşmeye konu taşınmazda 05.07.2000 günü kat irtifakı kurulması sırasında tapuda arsa malikinden edindiği payı bulunan davalı ... adına bağımsız bölümler tescil edilmiştir. Davalı ... adına kayıtlı bu bağımsız bölümlerden çekişme konusu C Blok 2 no'lu, D Blok 3 ve 34 no'lu taşınmazların mülkiyetini 10.01.2001 günü dava dışı ...'e, E Blok 2 no'lu taşınmaz ise...

Erdemir tarafından 22.12.2000 tarihinde dava dışı ...'e satış yoluyla nakletmiştir. ...'te ediniminden yaklaşık 1 yıl 6 ay sonra taşınmazları davalı muris ... 'a tapudan satış yoluyla devretmiştir. Bu devirler sırasında çekişme konusu taşınmazın tapu kaydında mülkiyetin naklini engelleyici yada kötüniyetle edinildiğini kanıtlayacak bir şerh bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Davalı yüklenici Şenol inşaat sözleşmesiyle edindiği tüm payı davacı kooperatife devredip herhangi bir hakkı bulunmadığı halde dava dışı ...'e bağımsız bölüm satması yolsuz tescildir. Ancak bu yolsuz edinimi taşınmazı ...'ten yaklaşık 1 yıl 6 ay sonra edinen davalı muris ... 'ın bildiğine ilişkin bir kanıt sunulmamıştır.

Dava dışı E Blok 2 nolu bağımsız bölümü ... den satın alan ...'ün bu edinimi de yolsuz tescil kabul edilse bile yine ...'ten bu taşınmazı yaklaşık 1 yıl 7 ay sonra edinen davalı muris ... 'ın bildiğine ilişkin bir kanıt sunulmamıştır. Mahkeme taşınmazın kısa aralıklarla devredildiği gerekçesiyle davacının istemini kabul etmiş ise de tapu kaydından da anlaşıldığı üzere çekişme konusu taşınmazlar sık aralıklarla devredilmemiştir.

Tüm bu nedenlerle, davalı muris ... 'ın yolsuz tescili bildiği veya bilmesi gerektiği kanıtlanamamıştır. Dolayısıyla, TMK’nun 1023. maddesi uyarınca çekişme konusu taşınmazı tapu kütüğündeki sicile dayanarak iyiniyetle edindiği kabulü gerekir.

Mahkemece, yukarıda yapılan saptamalar bir yana bırakılarak davacının isteminin reddi gerekirken kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.