Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2016/3299 K.2016/3268

Taraflar arasındaki tazminat davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davacılar vekilince duruşmalı, davalı .... mirasçısı ... vekili ve davalı ... tarafından duruşmasız olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde tebligata rağmen gelen olmadığından, incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten ve temyiz dilekçelerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya evrak üzerinde incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacılar vekili, müvekkillerinden .... B blok 17 no'lu dairenin sahibi ve davalı ... Kooperatifi'nin üyesi olduklarını, kooperatifin arsa sahipleri ile yaptığı 12.12.1995 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ile... Mahallesi 1 no'lu parselde kayıtlı arsa üzerinde A ve B blokların inşaatına başlandığını, 17.08.1999 günü meydana gelen ....

Depremi sonrasında kooperatife ait binaların yıkıldığını, ....Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1999/447 D.İş sayılı dosyası ile tespit yaptırdıklarını, alınan raporda yıkılmanın doğrudan depremle ilgili olmayıp inşaatın kötü işçilik ve malzemeyle yapılması ve inşaa edenlerin, yöneticilerin, denetçilerin ve teknik sorumluların kusurlu olduğunun tespit edildiğini, dairelerin yıkılması nedeniyle davacıların her birinin inşaat maliyeti olarak 10.263,75 TL zarara uğradığını, dava tarihine kadar işleyen faizin 6.005,00 TL, enkaz kaldırma bedelinin 2.291,00 TL ve 63 aylık kira kaybının ise 7.050,12 TL,

kira kaybı faizinin 525,00 TL olup her bir davacı yönünden toplamda ayrı ayrı 26.159,87 TL zarar oluştuğunu ileri sürerek, 52.219,74 TL tazminatın delil tespit masrafıyla birlikte 52.715,24 TL'nin tespit tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... mirasçıları vekili, zamanaşımı süresinin dolduğunu, dava şartının oluşmadığını, ....'ın 31.01.1999 tarihinden itibaren yönetim kurulunda görev yaptığını, bu tarihte A ve B blokların kaba inşaatının tamamlanmış ve çatısının konulmuş olduğunu, bu nedenle binaların proje, yapım, malzeme konularında iştiraki ve kusuru bulunmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili, zamanaşımı süresinin dolduğunu, müvekkilinin 1995 yılında teknik uygulama sorumluluğunu üstlendiğini, A blok inşaatına başlandığında yapılan işlerin genel teknik şartnameye uymadığını görerek ....Belediyesine sunduğu 06.09.1996 tarihli dilekçe ile fenni mesuliyetten istifa ettiğini, betonların ince olduğunu belirttiğini, işçilerin binayı yakmasına rağmen betonun bozulup bozulmadığının incelenmediğini, binanın yıkılmasındaki ikinci etkenin ise deprem olduğunu, yerel yönetimin zemin etüdü yapmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... ve .... kötü işçilik ve malzeme kullanımından yüklenici .... İnşaat ile plan ve projeyi çizen, teknik uygulamayı yapanların sorumlu olduğunu, ...'nin 1997 yılında kullanılan malzemelere ilişkin hakedişlere itiraz etmeden imza attığını, yangın çıktığında da ...'yi götürüp inceleme yaptırdıklarını, 07.11.1999 tarihli olağanüstü genel kurulda yönetim kurulunun sorumluluğunun kabul edilmediğini, göreve başladıklarında A blokun bitmiş olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemişlerdir.

Davalı ....., sorumluluğu bulunmadığından davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ..., ... İnşaat firmasının sahibi olduğunu, ...Yapı Kooperatifi ile sözleşme yaparak inşaata başladıklarını, sözleşmeye ve şartnameye uygun şekilde iki blok inşaatı bitirdiklerini, ancak deprem ve zemin durumu nedeniyle binanın yıkıldığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ..., 31.01.1999 tarihinde yönetim kurulu üyesi seçildiğini, diğer yönetim kurulu üyelerinin kendisiyle çalışmayacaklarını söylemesi üzerine 04.02.1999 tarihinde görevinden istifa ettiğini, kooperatifle başka bir ilgisinin bulunmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece 18.11.2007 tarihli karar ile, 17.328,54'er TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., ... Mirasçıları ..., ..., ... ile ..., ..., ... ve ....

İnşaat sahibi ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ... ve ...'ya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, diğer davalılar yönünden açılan davanın reddine karar verilmiş, kararı davacılar vekili ile davalı ... vekili, davalı ... mirasçıları vekili ve davalı ... temyiz etmiş, Yargıtay 16. Hukuk Dairesi'nin 11.11.2008 tarih ve 2008/6480 esas, 2008/7169 karar sayılı ilamı ile,

kooperatif yöneticilerine karşı tazminat davası açılabilmesi için öncelikle kooperatiften tazminat alma imkanının kalmadığının sabit hale gelmesi gerektiği, davalı yüklenici şirket sahibi ve davalı ... ... ile davacılar arasında bir sözleşme ilişkisi bulunmadığından aleyhlerine hüküm kurulmasının doğru olmadığı, zamanaşımı def'inin hiç gerekçe gösterilmeden reddedildiği, yıkılan konut yerine tazminat istendiğinden, davacıların istemlerinin eşitlik ilkesine uygun olup olmadığı,

ferdileşmeye geçilmiş ise davacılara verilecek başka konut bulunup bulunmadığı araştırılarak davalı kooperatifin sorumluluğunun buna göre değerlendirilmesi gerektiğinden, bir kısım davalıların sorumluluk gerekçeleri açıklanmadan ve kooperatif üyeliği ilişkisi dikkate alınmadan davanın yalnızca eser sözleşmesine dayalı bir uyuşmazlık olarak nitelendirilmesi ve buna göre karar verilmesinin isabetsiz olduğu gerekçeleriyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, bozmaya uyularak verilen 27.03.2012 tarihli karar ile davanın reddine karar verilmiş, kararı davacılar vekili temyiz etmiş, Dairemizin 05.02.2013 tarih ve 2012/6676 esas 2013/556 karar sayılı ilamı ile, mahkemenin 24.11.2001 tarih 2001/1544 – 2007/383 E-K sayılı kararında davalılar ... ve ... aleyhine tahsil kararı verildiği, temyiz edilmeyen bu kararın kesinleştiği, bu nedenle haklarında infazı kabil yeni bir karar verilmesi gerektiği halde anılan kişiler yönünden davanın reddine karar verilmesinin doğru olmadığı,

mahkeme gerekçesinde, yönetim kurulu üyelerinin görevlerini kasten ve ihmal sonucu yerine getirmemeleri nedeniyle inşaatın yıkıldığına dair delil bulunmadığı belirtilmişse de bu gerekçenin yeterli araştırma ve incelemeye dayanmadığından,

davalı kooperatife ait binaların yıkıldığı sabit olduğuna göre, dosyada mevcut tüm deliller dikkate alınarak binaların yıkılmasına yol açan hususların tespiti ve binaların yıkılmasında kusuru bulunanların kusur oranlarının belirlenmesi için konusunda uzman bilirkişilerden gerekçeli, açıklamalı, denetime elverişli rapor alınarak uygun sonuç çerçevesinde karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı olarak hüküm tesisinin doğru olmadığı gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak, bozma ilamından sonra alınan raporlarda yapıların kalitesiz beton ve donatı kullanılması, işçilik hatalarından dolayı yıkıldığının belirtildiği, bu durumda ortaya çıkan zarardan yüklenici ve alt yüklenicinin sorumlu olduğu, ancak yüklenici kooperatiften tazminat alma imkanının kalmadığının sabit olduğu, fenni mesul ....'nin imalatların ... genel şartnamesine uymadığı ve ücretini alamadığından istifa ettiği, istifa tarihine kadar bir kısım imalatların yapılmış olduğu, bu nedenle %10 kusur verilmesinin dosya kapsamına uygun olduğu,

kooperatiften zararın tazmini imkanı kalmayıp, denetim ve kontrol yükümlülüklerini yerine getirmediklerinden yapı ruhsat tarihi ile deprem tarihi arasındaki dönemde görev yapan yönetim kurulu üyelerinin zarardan sorumlu olduğu, kusurlarının %90 olarak tespit edildiği,

24.11.2001 tarihli kararın temyiz edilmemesi nedeniyle ... ve ... hakkındaki hükmün kesinleştiği, sözleşme ilişkisi olmadığından ...'den tazminat istenemeyeceği, diğer davalılar ...., ..., ..., ...'ın ruhsat ve deprem tarihleri arasında yönetim kurulu üyesi olmadıklarından tazminat talep edilemeyeceği, daha önce alınan bilirkişi raporuna göre tazminat miktarının 17.328,54 TL olup, bunun %90'ının 15.595,68 TL olduğu gerekçeleriyle, 17.328,54'er TL' nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ., ... ve ...' den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ... ve davacı ...'ya verilmesine,

15.595,68'er TL' nin davalılar . ... ve ...' den yapılacak tahsilatlar ile tahsilde tekerrür oluşturmamak kaydı ile davalı ...' dan alınarak davacı ... ve davacı ...' ya verilmesine, davacıların fazlaya ilişkin taleplerinin reddine, diğer davalılar yönünden açılmış olan davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacılar vekili, davalı ... . mirasçısı ... vekili ve davalı ... temyiz etmiştir. Dava, yıkılan inşaattan davacı kooperatif üyelerine verilmesi gereken dairelerin bedellerinin tahsili istemine ilişkindir. Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı doğrultusunda inceleme yapılıp hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, bozmanın kapsamı dışında kesinleşmiş olan yönlere ilişkin temyiz itirazları incelenemeyeceğine ve özellikle ileri sürülen temyiz sebeplerine göre tarafların temyiz itirazlarının reddi ile davacılar vekili, davalı ... . mirasçısı ... vekili ve davalı ...'ın temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.