Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2016/4534 K.2019/810

...... Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, davalı kooperatif üyesi olan müvekkilinin,......tarihli ihtarnamesi ile istifa ettiğini, üyelik süresince kooperatife fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 83.000,00 TL ödeme yaptığını, davalı kooperatifin almış olduğu erteleme kararının geçersiz olduğunu ileri sürerek müvekkil alacağının ve faiz uygulama tarihinin tespitine, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik 1.000,00 TL’nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, genel kurul kararı ile ortaklıktan çıkan üyelerin ödemelerinin 1163 Sayılı Kanun'un 17. maddesi uyarınca 3 yıl boyunca ertelendiğini, kooperatifin ödeme güçlüğü çektiğini, dava tarihinde üç yıllık sürenin dolmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, Konut Yapı Kooperatifleri Tip Ana sözleşmesinin 15. maddesi ve Kooperatifler Kanunu 17/2. maddesi hükmünce ayrılan ortağa yapılacak ödemenin kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürecek nitelikte olması nedeniyle haklı olduğu ve bunun da Ankara 10. Ticaret Mahkemesinin 2012/663 Esas sayılı dosyasında verilen karar ile sabit olduğu,

davacının üyeliğinin devamı sırasında kooperatife toplam 83.300,00 TL ödenmiş olup, 1163 Sayılı Kooperatif Kanunu'nun 17. maddesi uyarınca son yıla ait genel giderlere ilişkin davacıya isabet eden masraf hissesi düşüldükten sonra bakiyesine hükmedilmesi gerektiği, buna göre davacının ayrıldığı son yıl bilançosuna göre davacının hissesine 725,11 TL tutarında net gider payı düştüğü, bu miktarın davacının yaptığı ödemelerden düşülmesi sonucu, davacıya ödenmesi gereken asıl miktarın 82.574,89 TL olduğu,

muacceliyet tarihi olan 19.04.2017 tarihinden itibaren yasal faizi ile tahsili talep edilebilecekken alacağın muaccel olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir. 1-Dava, çıkma payı alacağının tahsiline ilişkindir. 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 17/1. ve ana sözleşmenin 15/1. maddesi gereğince, ayrıldığı yıl sonu bilançosuna göre hesaplanacak olan masraf hissesi düşüldükten sonra bakiyesinin iadesini talep hakkına haiz olup, ayrıldığı yıl sonu bilançosunun genel kurulca kabulü suretiyle kesinleşmesinden itibaren bir ayın sonunda bu alacak temerrüt ihtarına gerek kalmaksızın muaccel olur ve talep edilebilir. Aynı Kanun'un 17/2. maddesi uyarınca kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşüreceği gerekçesiyle genel kurul ödemelerin 3 yıl geçmemek üzere belli bir süre ile geciktirilmesine ilişkin karar alabilir.

......

Somut olayda, davacının 21.03.2013 tarihinde kooperatif ortaklığından istifa ettiği, istifa yılına ait bilançonun görüşüldüğü 19.04.2014 tarihli genel kurulun 5. maddesinde “İstifa eden ortaklara yapılacak olan ödentilerin, istifanın kabul edildiği ilk genel kurul tarihinden itibaren bir ay sonra başlamak üzere genel gider kesintilerinin yapılarak üç yılın sonuna kadar ödemenin yapılması oya sunuldu ve oy birliğiyle kabul edildi” şeklinde karar verildiği anlaşılmıştır.

Anılan karar, ödeme yapılmamasına ya da ödemenin ertelenmesine ilişkin olmayıp, ödeme yapılmasına yönelik olduğundan, çıkma payının ödenmesi benimsenmiş olmakla 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 17. maddesine uygun bir erteleme kararı değildir. Bu itibarla, mahkemece, işin esasına girilerek toplanacak deliller çerçevesinde bir sonuca varılması gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamıştır.