Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2018/270 K.2019/4955

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın yetkisizlik nedeniyle reddine yönelik verilen hükmün süresi içinde davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, davalının senede dayalı 16.156,86 TL'lik borcunun bulunduğunu, bunun tahsili için Adana 13. İcra Müdürlüğünün 2007/2407 sayılı dosyası ile takibe girişildiğini, ancak davalının borca, faize ve yetkiye itiraz ettiğini ileri sürerek itirazın iptaliyle davalı aleyhine icra inkâr tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, icra dairesinin ve mahkemenin yetkisiz olduklarını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece davanın reddine dair verilen karar Dairemizin 16.01.2015 tarihli 2014/9505 Esas - 2015/240 Karar sayılı ilamı ile bozulmuş, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde, davalı borçlu tarafından Adana 13. İcra Müdürlüğünün dosyasına usulüne uygun olmadan yapılan ve yetkili icra dairesinin belirtilmediğinden itirazın reddine, her ne kadar dava dosyası yetkisizlik kararı ile mahkemeye gönderilmiş ise de itirazın iptali istenen icra dosyasının Adana İcra Dairesine ait olduğu, borçlunun Adana İcra Dairesinin yetkisine itirazında yetkili icra dairesini bildirmediğinden mahkemece itirazının reddine karar verildiği, böylece Adana Asliye Hukuk Mahkemesinin davaya bakmakla yetkili olduğu gerekçesiyle mahkemenin yetkisizliğine karar verilmiştir.

Kararı, davalı temyiz etmiştir.

Dava, davacı kooperatifin satım sözleşmesinden kaynaklanan alacağının tahsili amacıyla üyesi olan davalı aleyhine başlattığı icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Kooperatif ile ortağı arasındaki davalarda, HMK'nın 14/2 maddesi uyarınca kooperatifin muaamele merkezi kesin yetkili olup, kamu düzenine ilişkin olduğundan yetki hususunun mahkemece re'sen gözetilmesi gerekir. Ancak icra iflas daireleriyle ilgili kesin yetki kuralını belirleyen kanun hükmü bulunmamaktadır.

Somut olayda davacı kooperatifin muamelee merkezi olan Adana İcra Dairesinde yapılan takibe davalının yetki yönünden yaptığı itiraz İcra ve İflas Kanunu'nun 50. maddesi yollaması ile itiraz tarihinde yürürlükte bulunan 1086 Sayılı HMUK'nın 23. maddesince uygun bir yetki itirazının olmadığı gerekçesiyle Dairemizin 2014/9505 Esas, 20015/240 Karar saılı ilam ile bozulmuş, bozma ilamına uyulmasıyla takibin yetki yönünden kesin bir hal aldığı anlaşılmıştır.

Yine Dairemizce 30.03.2012 tarihli, 2011/5068 Esas, 20123/2499 Karar sayılı ilamıyla HMK'nın 14 maddesi işaret edilerek kooperatif ile üyeleri arasındaki davaların kooperatifin muamele merkezi mahkemesinde görülmesi gerektiği gerekçesiyle bozulmuş, bozma ilamına uyularak yapılan yargılamada mahkemenin 2012/133 Esas sayılı dosyasında davacı koooperatifin ikametgahı sayılan merkezinin Şanlıurfa olduğu anlaşılmakla HMK'nın 14/2 maddesi uyarınca yetkisizlik kararı verilmiş ve kesinleşmiş olup, yargılama Şanlıurfa Asliye Hukuk Mahkemesinde devam etmiştir.

İtirazın iptali davasında Şanlıurfa Mahkemelerinin yetkisinin yukarıda açıklandığı üzere kesinleşmiş olduğu dikkate alınarak davanın esasına girilmesi gerekirken icra dairesi yetkisi gerekçe gösterilerek davanın usulden reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.