Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2010/15799 K.2010/18897

Dava dilekçesinde kira parasının 1.7.2009 gününden başlayarak aylık 18.000 TL+KDV olarak tesbiti istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü ile 16.826 TL+KDV olarak tesbiti cihetine gidilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.

Davacı vekili dava dilekçesinde, dava konusu banka için 1.7.2009 tarihinden itibaren aylık 18.000 TL+KDV, depo için 1.8.2009 tarihinden itibaren aylık 1.400 USD+KDV olarak kira parasının tespitini talep etmiş, mahkemece; banka için aylık net 16.866 TL+KDV, depo için net 700 TL+KDV tespitine karar verilmiş, hükmü davalı vekili temyiz etmiştir.

Dava konusu mecur, İstanbul, ..., Eski ... Caddesinde, zemin, 1. ve 2.katdan oluşan toplam 726 m2 banka ve depo olarak kullanılan işyeridir.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda, emsal olarak iki banka ve bir mağaza ile ilgili kira sözleşmeleri incelendiğinde gerek m2 olarak gerekse kira başlangıç tarihleri olarak dava konusu taşınmaz ile benzerlik göstermediği anlaşılmaktadır. Bilirkişiler tarafından re'sen emsal incelemesi de yapılmadan soyut gerekçelerle taşınmazın yeniden kiraya verilmesi halinde aylık net 20.940 TL+KDV ve net 700 TL+KDV kira getirebileceği belirtilmiştir. Ayrıca, banka dışında başka işyerlerine ait emsal kira sözleşmeleri de incelenmeden oluşturulan rapor hüküm kurmaya elverişli görülmemiştir.

Bu durumda mahallinde yeniden inceleme yapılarak "hak ve nesafet"e uygun kira parasının belirlenmesi gerekir.

18.11.1964 ... ve 2/4 sayılı Y.İ.B.K. ve yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre “hak ve nesafet” ilkesi uyarınca hakim bu sınırlamayı yaparken, öncelikle tarafların tüm delilleri varsa emsal kira sözleşmeleri ... veya onaylı örnekleri dosyaya alınmalı, bilirkişi marifetiyle kiralanan taşınmaz ve taraf emsalleri ... ... görülüp incelenmeli, böylece elde edilen veriler somutlaştırılarak,

dava konusu yer ile ayrı ayrı (konumu, çevresi, niteliği, kullanım şekli, kira başlangıç tarihi, kira süreleri vb.) kira parasına etki eden tüm nitelikleri karşılaştırılmalı, emsal kira bedellerinin niçin uygun emsal olup olmadığı somut gerekçelerle açıklanmalı, dava konusu taşınmazın yeniden kiraya verilmesi halinde getirebileceği kira parası belirlenmeli, hakimce bu kira parası dikkate alınmak suretiyle hak ve nesafete; özellikle tarafların kira sözleşmesinden bekledikleri amaçlarına uygun makul bir kira parasına hükmedilmelidir.