Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2012/22242 K.2012/26306

Davada ve birleşen davalarda mirasbırakan ...'a ait 3 adet vasiyetnamenin açılması ve okunması istenilmiştir. Mahkemece vasiyetnamelerin açılıp okunduğuna karar verilmiş, hüküm mirasçılar ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.Davada ve birleşen davalarda; muris ... tarafından düzenlenen 19.06.1998 tarihli, 28.06.1976 tarihli ve 23.05.1991 tarihli vasiyetnamelerin açılıp okunduğunun tespiti talep edilmiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile vasiyetnamelerin açılıp okunduğunun tespitine karar verilmiş, hüküm mirasçılar ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.Dava, MK.nun 596.maddesinde yer alan vasiyetnamenin açılması ve ilgililere okunması davasıdır. Maddede, vasiyetnamenin mirasbırakanın yerleşim yeri Sulh Hakimi tarafından açılıp, ilgililere okunacağı, MK.nun 597.maddesinde de, mirasta hak sahibi olanların herbirine gideri terekeye ait olmak üzere, vasiyetnamenin kendilerine ilişkin kısımlarının onaylı bir örneğinin tebliğ edileceği açıklanmıştır.

Vasiyetnamenin açılıp okunduğunun tesbit edilmesinin amacı, mirasçıları ve lehine kazandırma yapılan kişileri bilgilendirme ve yasal haklarını kullanmayı temine yönelik bir işlemdir.

Bu nedenle, Sulh Hakiminin görevi, MK.nun 596 ve Tüzüğün 36/2.maddesine uygun olarak vasiyetnameleri açarak lehine kazandırma yapılan kişi ile yasal mirasçılarına vasiyetnamenin onaylı bir örneğini tebliğ ederek, vasiyetnamenin açılması sırasında hazır bulunmak üzere çağrılmasını sağlamaktır.Vasiyetname, geçerli olup olmadığına bakılmaksızın, tesliminden başlayarak bir ay içinde miras bırakanın yerleşim yeri Sulh Hakimi tarafından açılır.

Vasiyetname açılırken bilinen mirasçılar ve diğer ilgililer, açılması sırasında diledikleri takdirde hazır bulunmak üzere çağrılır ve okunur. ( TMK. Md. 596 ) Vasiyetnamede vasiyeti yerine getirme görevlisi atanmış ise, Sulh Hakimi tarafından bu görev kendisine bildirilir. (TMK.m.550/3) Vasiyetnamenin açılışını müteakip mirasta hak sahibi her birine, vasiyetnamenin kendilerine ilişkin kısımlarının onaylı bir örneği tebliğ olunur (TMK.md.597).

Lehlerine karşılıksız kazandırma yapılan kimselerin ve mirasçıların adresleri belli değilse kendilerine vasiyet ilanen tebliğ edilir. (TMK.md.597/2) Sulh Hakimi, vasiyetnamenin kendisine teslimini müteakip gerekli koruma önlemlerini alır, olanak varsa ilgilileri dinleyerek yasal mirasçılara terekenin geçici olarak teslimine yahut resmen yönetilmesine karar verir.

(TMK.md.595/3) Görüldüğü gibi Sulh Hakiminin görevi vasiyetnameyi açarak, ilgililere tebliğ etmek, mirasçılara istedikleri halinde bir mirasçılık belgesi vermek ve terekeye dahil malları yasal mirasçılara geçici olarak teslim etmek, yahut resmi yönetimi emretmekten ibarettir. Sulh Hakiminden vasiyetin okunmasını istemek, bir ayni hakkın geçirilmesi isteği niteliğinde değildir.

Somut olayda; ... 3.Noterliğinin 19.06.1998 tarih 10439 yevmiye nolu vasiyetnamesinde muris özetle: ... sok.kain 99 pafta, 450 ada, 55 parselde kayıtlı 69m² den ibaret taşınmazın ... Cemiyetine vasiyet edildiği ancak ... kızı ... hayatta ise söz konusu gayrimenkulün 1/2 intifa hakkının bu kişiye vasiyet ettiği, ... 2.Noterliğinin 28.06.1976 tarih 14387 yevmiye nolu düzenleme şeklindeki vasiyetnamesinde muris özetle; terekesinin tamamı için ...

Cemiyetini mirasçı nasb ve tayin ettiğini, Kadıköy 4.Noterliğinin 23.05.1991 tarih 47083 yevmiye nolu düzenleme şeklindeki vasiyetnamesinde muris ... , ... , ... sok.kain ve tapunun 99 pafta, 450 ada, 55 parsel sayılı kargir apartman vasıflı gayrimenkulünün tamamını ve içerisinde bulunan tüm ev eşya ve emtialarını Türkiye İş Bankası ... ve Şubelerindeki, T.C Ziraaat Bankası ... ve Şubelerindeki tüm mevduat hesaplarındaki paralarını vefatından sonra 18.12.1983 doğumlu torunu ... 'ye vasiyet ettiğini,

vefatından sonra bu menkul ve gayrimenkul ile tüm ev eşya ve emtialarını dilediği gibi kullanmakta ve tasarrufta serbest olduğunun bilinmesini arzu ettiğini vasiyet ettiği anlaşılmıştır.

Mahkemece, 19.06.1998 tarihli vasiyetname ile lehine kazandırma yapılan ...'e vasiyetnamenin onaylı bir örneği tebliğ edilmemiş, vasiyetnamenin açılması sırasında hazır bulunması için usulüne uygun çağrı yapılmamıştır. Mirasçılar ... , ... ve lehine kazandırma yapılan ... Cemiyeti'ne 28.06.1976 tarihli ve 23.05.1991 tarihli vasiyetnamelerin onaylı bir örneği tebliğ edilmemiştir.

Ayrıca gerekçeli karar başlığında 23.05.1991 tarihli vasiyetname ile lehine kazandırma yapılan ... 'ye yer verilmediği gibi gerekçeli karar da tebliğ edilmemiştir.Mahkemece, vasiyetnameler mirasçılara ve lehine kazandırma yapılanlara usulüne uygun tebliğ edilip yukarıda açıklanan kurallar çerçevesinde açılıp okunma işlemi yapılmadan eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz,