Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2012/6444 K.2012/10062

Dava dilekçesinde 16.775,00 TL alacağın faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.

Davacı İç İşleri Bakanlığı dava dilekçesinde, davalının İzmir ... ... Müdürlüğünü yürütmekte iken 10.06.2006 tarihinde yaş haddinden emekliye ayrıldığı, 15.04.2002-15.05.2006 arasında öğretim görevlisi olarak görevlendirildiği, 3000 ek gösterge üzerinden ödeme yapılması gerekirken 3600 ek göstergeden ödeme yapılması nedeniyle 16 775,00 TL fazla makam ve görev tazminatı ödemesi yapıldığı ileri sürülerek bu miktarın ödeme tarihlerinden itibaren yasal faizi ile tahsili istenilmiştir.

Davalı, Yargıtay ve Danıştay İçtihadı Birleştirme Kararları doğrultusunda yokluk hali, davalının yanlış bilgi vermesi ve hilesi dışında fazla ödemelerin 60 günlük süre içinde idari yargıda talep edilmemesi halinde istenilemeyeceği gerekçesi ile davanın reddi savunulmuştur.

Mahkemenin bir yıllık zamanaşımı süresinin dolduğu gerekçesi ile davanın reddine ilişkin hükmü Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 19.04.2011 tarih ve 2011/2405-6686 sayılı kararı ile "bir yıllık zamanaşımı süresi dava açmaya yetkili makamın öğrendiği ve olur verdiği tarihten itibaren başlar" gerekçesi ile bozulmuş, mahkemece, bozma ilamına uyulmasına karar verilmiş, ancak, bozma ilamı gereği yerine getirilmemiştir.

Tüzel kişiler ve özellikle kamu kurumunda zamanaşımı, o kurumun dava açmaya-emir vermeye yetkili makamının öğrendiği tarihten başlar. Şu halde bozma ilamına uyan mahkemece, öncelikle davacının dava açmaya yetkili makamının "olur tarihi" araştırmalı şayet bir yıl olan zamanaşımı süresinde açılmamış ise bozmadan önceki gibi davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmelidir.

Aksinin anlaşılması halinde ise; başka bir ifade ile davanın süresinde açıldığının kabul edilmesi durumunda davalının ... ... müdürlüğü yaptığı dönemde yasal düzenlemelere ve davalının resmi sicil kayıtlarına uygun ödeme yapılıp-yapılmadığının saptanmasına ilişkin bilirkişi raporları sonucuna göre karar verilmelidir. HMK'nun 266. maddesi hükmüne göre, "mahkemece çözümü hukuk dışında özel veya teknik bilgiyi gerektiren hallerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir." Yine, aynı yasa 282. maddesine göre hakim bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir.

Somut olayda, mahkemece, bilirkişi raporuna itibar edilmediği gibi davanın kabulüne ilişkin kararın yasal dayanakları da gösterilmiş değildir. Kararın gerekçesi HMK'nun 297/c maddesi hükmü koşullarını taşımamaktadır. Mahkemece, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi yapılmamıştır.

Bundan ayrı olarak ta, davalı tarafından, İzmir ... ... Müdürü olarak görev yapmakta iken 10.06.2006 tarihinde yaş haddinden emekli olması üzerine davacıya Nisan/2002-Mayıs/2006 arasında yersiz olarak ödendiği tespit edilen makam ve görev tazminatı toplamı 16 672,00 TL'nin geri iadesi istemine ilişkin 03.11.2009 tarih 3249 sayılı işlemin iptali davası Ankara 1. İdare Mahkemesinin 21.04.2010 tarih ve 2010/507 Esas-2010/528 Karar sayılı ilâmı ile reddedilmiş, ancak, davacının temyiz istemi üzerine Danıştay 2. Dairesinin 08.02.2011 tarih ve 2010/3793-2011/438 sayılı kararı ile bozulmuş olup bu davanın sonucunu etkileyeceği açıktır. Mahkemece, idare mahkemesinde açılan işlemin iptali istemli davanın sonucu beklenmeden hüküm kurulması doğru görülmemiştir.