Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2013/13543 K.2013/16789

Taraflar arasında görülen menfi tespit davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dilekçesinde; ticari amaçlı kullanılan 6358 abone numaralı elektrik abonesinin müvekkili adına kayıtlı olduğunu, davalı kurum elamanları tarafından müvekkili aleyhine 26.09.2010 tarihli kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlendiğini, tutanağın yasa ve yönetmeliğe aykırı olduğunu, bu tutanak gerekçe gösterilerek 5.253,70 TL kaçak elektrik tüketim tahakkuku, 14.986,30 TL kaçak elektrik ek tahakkuku çıkartıldığını, müvekkilinin kaçak elektrik kullanmadığı için bu borçları kabul etmediklerini, kaçak elektrik tüketiminin olduğu varsayılsa dahi çıkartılan borcun fahiş olduğunu belirterek, müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili dilekçesinde; kurum görevlilerince yerinde yapılan kaçak tespiti nedeniyle tahakkuk ettirilen borçların usul ve kanuna uygun olduğunu belirterek, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece; alınan bilirkişi raporu doğrultusunda, davanın kısmen kabulü ile davacının kaçak elektrik faturası nedeniyle 675,70 TL, ek tahakkuk nedeniyle 11.245,30 TL borçlu bulunmadığının tespitine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Somut olayda; davaya konu kaçak tespit tutanağında, ''sayacı besleyen.... fazlarına ait akım trafoların canlı olan sekonder uçları boşa alınarak sayacın değer kaydetmesini engellemek suretiyle kaçak elektrik kullanılmıştır'' ibaresinin yer aldığı görülmektedir.

....i Yönetmeliğinin kaçak elektrik tüketimine ilişkin 13/a maddesi "Dağıtım sistemine veya sayaçlara veya ölçü sistemine ya da tesisata müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeden mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi kaçak elektrik tüketimi olarak kabul edilir." hükmünü içermektedir.

...

Aynı yönetmeliğin 15.maddesi; kaçak elektrik tespitinin, süresinin tüketim miktarı hesaplamasının ve tahakkukun nasıl yapılacağını açıklamıştır. Buna göre, kaçak elektrik kullanım süresinin belirlenmesi ve tüketim hesaplanması, kaçak kullanım tarihinde yürürlükte bulunan kurul kararına göre yapılması gerekir. Buna göre ..... yönetmeliği ve yönetmeliğin atıf yaptığı .... tarafından yayınlanan .... başlıklı 29.12.2005 tarihli ve 622 sayılı kararın 1-A, 1-B ve 1-C maddelerinde, kaçak elektrik kullanımı ve ek tahakkuka ilişkin düzenlemeler çerçevesinde kaçak tüketime ek olarak geriye dönük tüketim hesabı yapılmalıdır.

Aynı yönetmeliğin 20.maddesinde; sayacın doğru tüketim kaydetmemesi halinde tahakkukun nasıl yapılacağı düzenlenmiş ve “Sayacın, müşterinin kusuru dışında herhangi bir nedenle doğru tüketim kaydetmediğinin tespit edilmesi halinde,

a) Sayacın eksik veya fazla tüketim kaydettiği miktarın elektrik sayaçları tamir ve ayar istasyonlarında teknik olarak tespit edilmesi durumunda söz konusu tespit dikkate alınarak,

b) (a) bendinde düzenlenen tespitin bulunmadığı durumlarda; varsa müşterinin aynı döneme ait sağlıklı olarak ölçülmüş geçmiş dönem tüketimleri dikkate alınarak, yoksa sayaç doğru çalışır duruma getirildikten sonra müşterinin ödeme bildirimine esas ilk iki tüketim dönemine ait tüketimlerinin ortalaması dikkate alınarak, hesaplama yapılır ve fark tahakkuk ettirilir.

Tahakkuka esas süre; doğru bulgu ve belgenin bulunması halinde 12 ayı, bulunmaması halinde ise 90 günü aşamaz.

Tüketimdeki farklar, ilgili dönem birim fiyatlarıyla ve gecikme zam olmaksızın, perakende satış lisansı sahibi tüzel kişi tarafından müşteriye tahakkuk ettirilir. Müşterinin talep etmesi durumunda söz konusu miktar tahakkuk süresi kadar eşit taksitler halinde ödenir.

Yukarıda yapılan hesaplamalar sonucunda bulunan fark müşteri lehine ise, 23 üncü maddenin dördüncü fıkrası hükümlerine göre iade veya mahsup işlemi yapılır.

İkili anlaşmalar kapsamında elektrik enerjisi tüketen bir müşterinin sayacının doğru tüketim kaydetmemesi durumunda dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından bu madde kapsamında geçmiş dönem fark tüketimleri hesaplanarak ....bildirilir.” hükmü yer almaktadır.

Tüm dosya kapsamı bir bütün halinde değerlendirildiğinde davacının eylemi tutanak tarihinde yürürlükte bulunan....Hizmetleri Yönetmeliğinin 13. maddesi hükmünde kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak tanımlanmıştır. Bu durumda davacının eyleminin kaçak elektrik enerjisi tüketimi olduğu ve anılan yönetmelik hükümlerine göre kaçak elektrik bedeli hesabı yapılması gerektiği kuşkusuzdur.

Davalı vekili, hükme esas alınan bilirkişi raporu ve ek raporuna gerekçelerini de göstermek suretiyle ayrıntılı şekilde itiraz etmiştir.

Bu durumda; mahkemece, davalı vekilinin itirazlarının ilgili kanun ve yönetmelikler çerçevesinde değerlendirilmesi ve kaçak kullanım tarih aralığında yürürlükte bulunan tarife uyarınca kaçak kullanım miktarının, kaçak elektrik ve ek tahakkuk bedelinin tespiti amacıyla, konusunda uzman 3 kişilik bir bilirkişi heyetinden denetime elverişli yeni bir bilirkişi raporu alınarak, davalı kurumun davacı taraftan istemekte haklı olduğu gerçek alacak miktarının duraksamasız belirlenmesi,

daha sonra toplanan ve toplanacak deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, düzenlenmiş yetersiz bilirkişi raporu benimsenerek yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

...