Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2013/14651 K.2013/18167

.

Taraflar arasında görülen menfi tespit davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı şirketin faaliyet gösterdiği işyerinde, davalı kurum yetkililerinin denetimi sırasında ....05.2011 tarihli tutanak ile sayacın tetkik amacı ile yerinden söküldüğünü ve 26.05.2011 tarihinde davacının temin ettiği sayacın davalı şirket yetkililerince takıldığını, davalı kurum elemanları tarafından 05.07.2011 tarihinde yapılan kontrolde ise, sayaca müdahale edildiği gerekçesiyle tutanak düzenlendiği ve kaçak kullanımdan bahisle 08.08.2011 son ödeme tarihli ....132,50 TL bedelli ve 08.08.2011 son ödeme tarihli 90.068,90 TL bedelli iki adet kaçak elektrik faturasının tahakkuk ettirildiğini,

ayrıca kaçak elektrik kullanımı nedeniyle davacı şirket yetkilisi ....... hakkında yürütülen ceza davasında beraat kararı verildiğini, davacının kaçak elektrik kullanımının söz konusu olmadığını ancak davacı şirketin davalı kuruma kaçak elektrik faturası olarak düzenlenen faturalardan dolayı 102.478,08 TL ödemek zorunda kaldığını belirterek,

davalı kurum tarafından tahakkuk ettirilen ....132,50 TL bedelli ve 90.068,90 TL bedelli iki adet faturadan dolayı borçlu olunmadığının tespiti ile dava tarihi itibari ile anılan faturalardan dolayı ödemek zorunda kalınan 102.478,08 TL ile dava süresince ödemek zorunda kalınacak miktarların faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili; kurum abonesi olan davacının işyerinde yapılan kontrolde, sayacın mühürlerinin açılıp kapandığının, sayacın içinde ölçü devresinde manyetik kontak bağlanarak sayacın isteğe bağlı olarak kayıt yapmaz hale getirildiğinin tespit edilmesi üzerine davacıya ....07.2011 tarihinde ....132,50 TL kaçak elektrik bedeli ile 90.068,90 TL eksik tüketim bedelinin tahakkuk ettirildiğini, davacının sayaca müdahale etmediği iddiasının yerinde olmadığını ileri sürerek davanın reddini savunmuştur. .

Mahkemece; dava konusu kaçak elektrik olayı nedeni ile davacı şirket yetkilisi .............. hakkında “Elektrik Enerjisi Hakkında Hırsızlık” suçundan açılan kamu davasının yapılan yargılaması neticesinde, “ölçüm dışı elektrik kullanılmadığı” tespit edildiğinden sanığın “üzerine atılı müsnet suçu işlemediği anlaşıldığından” sanığın beraatine karar verildiği ve iş bu beraat kararının 04.06.2012 tarihinde kesinleşmiş olduğu,bu suretle davacı şirketin kaçak elektrik kullanmadığının kesinleşmiş ceza mahkemesi kararı ile sabit olduğu anlaşılmakla, davanın kabulü ile,

davalı...... tarafından davacı hakkında düzenlenen ...... nolu ....132,50 TL bedelli ve ...... nolu, 90.068,90 TL bedelli faturalardan dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine ve bu faturalar nedeni ile davacı şirket tarafından davalıya ödendiği anlaşılan toplam 108.201,40-TL'nin avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiştir.

Ceza mahkemesinin, uyuşmazlık konusu olayın tespitine; diğer bir söyleyişle, olayın varlığına ve sanık tarafından işlendiğine ilişkin maddi olgulara ilişkin kesinleşmiş saptaması, aynı konudaki ... mahkemesinde de kesin hüküm oluşturur. Bunun nedeni, ceza yargılamasındaki ispat araçları bakımından ceza hakiminin ... hakiminden çok daha elverişli bir konumda olmasıdır (HGK.nun ....09.1981 gün ve 1979/...-131 E., 1981/587 K. sayılı ilamı, ....., ... Davalarında Kesin Hüküm, 1965, s. ... vd.).

818 sayılı BK’nun “ceza hukuku ile medeni ... arasında münasebet” başlıklı 53. maddesi ise; ceza mahkemesinin beraat kararı suçun sanıklar tarafından işlenmediğinin kesin olarak tespiti olgusuna dayanıyorsa, bu kararın ... hakimini de bağlayacağı, bundan başka kusurun takdiri ve zararın miktarını tayini hususundaki kararın ... hakimini bağlamayacağı hüküm altına alınmıştır. (....., Borçlar Kanunu Şerhi, C. ..., s. 844),( TBK'nun 74.md.)

Somut olayda; dava konusu kaçak elektrik kullanımı ile ilgili olarak düzenlenen 26.05.2011 tarihli tutanaktan dolayı davacı şirket yetkilisi .............. hakkında yapılan soruşturma neticesinde, Elektrik Enerjisi Hakkında Hırsızlık suçundan kamu davası açıldığı, ... ...

Asliye Ceza Mahkemesince yapılan yargılama sırasında keşfen bilirkişi incelemesi yapılmak sureti ile rapor alındığı, elektrik bilirkişisi tarafından düzenlenen raporda; tutanak öncesi gerek 102 günde ve gerekse 253 günde tahakkuk eden sayaçtaki gerek 1898.04 kwh'lik ve gerekse 1187.35 kwh'lik ortalama günlük tüketim dönemine ait sarfiyat miktarının, tutanak sonrası 176 günde tahakkuk eden sayaçtaki 1103.97 kwh'lik ortalama günlük tüketim dönemine ait sarfiyat miktarına ve tutanak ile tespit edilen devreden çekilen akım gücüne göre normal bir sarfiyat olduğunun, bu durumda, her ne kadar sanık hakkında,

idareye kayıtlı söz konusu sayacın ölçüler mühürlerinden sayaç içerisinden ölçüm devresine manyetik kontak bağlanarak sayacın isteğe bağlık kayıt yapmaz hale getirilerek eksik sarfiyat kaydetmesi sağlanmak sureti ile ölçüm dışı elektrik kullanılması sebebi ile kamu davası açılmış ise de, günlük tüketime ait sarfiyat miktarının normal bir sarfiyat olduğu bu nedenle sayacın eksik kayıt yapması sağlanarak ölçüm dışı elektrik kullanılmadığının belirtildiği ve ceza mahkemesince,bilirkişi raporu doğrultusunda,

bahse konu yerde kaçak elektrik kullanılmadığı gerekçesiyle sanığın üzerine atılı suçu işlemediği anlaşıldığından beraat kararı verildiği ve hükmün temyiz edilmeden 04.06.2012 tarihi itibari ile kesinleştiği anlaşılmaktadır.

.

Ancak, davaya konu, davacıya ait tesisata bağlı olan..... seri numaralı aktif sayacın laboratuvar muyenesine gönderilmek üzere ....05.2011 tarihinde söküldüğü, sökülen sayaç ile ilgili olarak ....05.2011 tarihli sayaç kaldırma ve ambar teslim formunun düzenlendiği ve davacıya ait tesisten sökülen sayaca ilişkin düzenlenen 05.07.2011 tarilhli Sayaç Muayene Talep ve Sonuç formunda, “ölçü mühürleri ile oynandığı, davaya konu sayac içerisinden ölçüm devresine manyetik kontak bağlanarak sayacın isteğe bağlı olarak kayıt yapmaz hale getirildiği, gövde kapağına swichi yapıştırıldığı, kaçak işlemin yapılmasının uygun olduğunun” belirtildiği görülmektedir.

Ne var ki, Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği'nin .../a maddesine göre; '' Dağıtım sistemine veya sayaçlara veya ölçü sistemine ya da tesisata müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeden mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi'' kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir.

Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde ceza mahkemesi tarafından verilen bu beraat kararının, ... mahkemesinde bağlayıcı olmadığı açıktır.

Tüm bu açıklama ve tespitler karşısında, mahkemece yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular gözetilmek ve Asliye Ceza Mahkemesi tarafından verilen beraat kararının ... davasında kesin delil olarak değerlendirilemeyeceği dikkate alınmak suretiyle, öncelikle dosyanın üç kişilik uzman bilirkişi kuruluna verilmesi, bilirkişi heyetinden davalı kurumun davacı taraftan isteyebileceği alacak miktarının hesaplanması konusunda denetime elverişli bir rapor alınması, daha sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, ceza mahkemesi kararına göre, eksik inceleme ile hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı görülmüş, bu husus bozmayı gerektirmiştir.

.