Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2013/17814 K.2014/1569

Taraflar arasında görülen menfi tespit davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili hakkında kaçak elektrik kullandığından bahisle davalı tarafından 25.06.2010 tarih ve 60568 seri numaralı kaçak elektrik tutanağı düzenlendiğini ve bu tutanağa istinaden 46.283,61 TL'lik fatura tahakkuku yapıldığını, elektriğin tarımsal sulamada değil evde kullanıldığını, davalı tarafından düzenlenen fatura bedelinin fahiş olduğunu ileri sürerek, müvekkilinin davalıya toplam 49.795,46 TL borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, yapılan kontrolde davacının sayaca müdahale ettiğinin tespit edilmesi üzerine Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri yönetmeliğine uygun olarak tahakkuk yapıldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile davacının davalıya 46.283,61 TL'lik kaçak elektrik faturası nedeniyle 28.570,14 TL borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, davacının kaçak elektrik kullanımı nedeniyle borçlu olmadığının tespiti talebine ilişkindir.

Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin kaçak elektrik tüketimine ilişkin 13/a maddesi "Dağıtım sistemine veya sayaçlara veya ölçü sistemine ya da tesisata müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeden mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi kaçak elektrik tüketimi olarak kabul edilir." hükmünü içermektedir.

Aynı yönetmeliğin 15.maddesi; kaçak elektrik tespitinin, süresinin tüketim miktarı hesaplamasının ve tahakkukun nasıl yapılacağını açıklamıştır. Buna göre, kaçak elektrik kullanım süresinin belirlenmesi ve tüketim hesaplanması, kaçak kullanım tarihinde yürürlükte bulunan kurul kararına göre yapılması gerekir. Buna göre EPMH.yönetmeliği ve yönetmeliğin atıf yaptığı EPDK tarafından yayınlanan Kaçak ve Usulsüz Elektrik Enerjisi Kullanımına İlişkin Usul ve Esaslar başlıklı 29.12.2005 tarihli ve 622 sayılı kararın 1-A, 1-B ve 1-C maddelerinde, kaçak elektrik kullanımı ve ek tahakkuka ilişkin düzenlemeler çerçevesinde kaçak tüketime ek olarak geriye dönük tüketim hesabı yapılmalıdır.

Somut olayda, davacının abonesiz ve sayaçsız olarak tarımsal sulama yaptığı tespit edilmiş, davacı hakkında 25.06.2010 tarihinde Kaçak Elektrik Tutanağı düzenlenmiş ve bu tutanağa istinaden 46.283,61 TL kaçak elektrik bedeli tahakkuk ettirilmiştir.

Davacının yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeden mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesinin, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olduğu ve Elektrik Tarifeleri Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 13. maddesi hükmüne göre hesaplama yapılması gerektiği kuşkusuzdur.

Mahkemece, keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılarak hüküm kurulmuştur. Elektrik Mühendisi Bilirkişi tarafından düzenlenen 27.11.2012 havale tarihli Bilirkişi raporunda, davacının kaçak elektrik kullanımına ilişkin tesisin kurulu gücü dikkate alınarak hesaplama yapılmıştır. Ancak, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporu açıklamalı, denetime elverişli ve hüküm kurulmasına yeterli değildir.

Rapor düzenleyen bilirkişinin taşınmazda bulunan ürünün sulama dönemi ve su tüketim miktarı konusunda uzman olmadığı kuşkusuzdur. Uzman ziraat mühendisi ve elektrik mühendisi bilirkişilerin de aralarında bulunduğu heyetten ürünün sulama dönemi, su tüketim miktarı ve bunun için gerekli elektrik enerji miktar ve bedelinin hesaplanması konusunda rapor alınması, davaya konu tahakkuk dönem ve türleri esas alınarak davalı tarafın talep edebileceği bedelinin denetime elverişli bir şekilde hesaplatılması gerektiği kuşkusuzdur.

Hal böyle olunca, mahkemece yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular gözetilerek, mahkemece öncelikle dosyanın önceki bilirkişi dışında oluşturulacak üç kişilik uzman bilirkişi kuruluna verilmesi, bilirkişi heyetinden davalının davacı taraftan isteyebileceği kaçak elektrik bedelinin, tutanağının düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan yönetmelik hükümlerine göre hesaplanması konusunda denetime elverişli rapor alınması, davalının tahsilini istemekte haklı olduğu alacak miktarının bu şekilde belirlenmesi, daha sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yetersiz bilirkişi raporu benimsenerek yazılı şekilde karar verilmesi yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.