Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2013/18290 K.2014/2390

Taraflar arasında görülen menfi tesbit davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı dilekçesinde, davalı elektrik idaresi tarafından aleyhine kaçak elektrik bedelinin tahsili amacı ile icra takibi yapıldığını, ancak kendisinin kaçak elektrik kullanmadığını beyan ederek, takibin iptali ile tahakkuk eden kaçak bedelinden sorumlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı hakkında kaçak elektrik kullanma eylemi nedeni ile ceza davası açılmış, yapılan yargılama neticesinde davacı hakkında "kaçak elektrik kullanma suçunu işlediği anlaşılamadığından beraatine.." karar verilmiş, mahkemece bu beraat kararı esas alınarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Ceza Mahkemesi kararlarının Hukuk Mahkemesindeki davaya etkisini düzenleyen Borçlar Kanunu'nun 53.maddesi hükmünde, "Hakim, kusur olup olmadığına, yahut haksız fiilin failinin temyiz kudretinin haiz bulunup bulunmadığına karar vermek için Ceza Hukukunun sorumluluğa ilişkin hükümleri ile bağlı olmadığı gibi, Ceza Mahkemesinde verilen beraat kararı ile de mukayyet değildir.

Bundan başka Ceza Mahkemesinin kararı, kusurun takdiri ve zararın miktarının tayini hususunda dahi Hukuk Hakimini takyit etmez." denilmektedir.

Bu açık hüküm karşısında, Ceza Mahkemesince verilen beraat kararı, kusur ve derecesi, zarar tutarı, temyiz gücü ve yükletilme yeterliği, illiyet gibi esasların Hukuk Hakimini bağlamayacağı konusunda duraksama bulunmamaktadır.

Hemen belirtilmelidir ki, Hukuk Hakiminin bu bağımsızlığı sınırsız değildir. Öğreti ve uygulamada hukuk hakiminin, maddi olaylara ve özellikle fiilin hukuka aykırılığına ilişkin olarak ceza hakimi tarafından yapılan tespitlerle bağlıdır.

Hukuk hakiminin ceza mahkemesi kararındaki maddi olgularla bağlılığının ölçüsü; beraat kararında suçun sanık tarafından işlenip işlenmediğinin kesin olarak, delilleriyle tespit edilip edilmediğidir.

Somut olayda, ceza mahkemesi kararında davacının dava konusu eylemi işleyip işlemediğinin tam olarak anlaşılamadığı gerekçesi ile beraat kararı verilmiştir. Diğer bir ifade ile verilen bu beraat kararı, delil yetersizliği nedeni ile beraattir. Yoksa, o eylemin davacı tarafından işlenmediği kesin olarak saptanmış değildir.

Dosyada mevcut ve davacı hakkında düzenlenmiş bulunan kaçak elektrik tutanağının incelenmesinden, "sayacın camından film takmak suretiyle kaçak enerji kullanıldığının" tespit edildiği görülmüştür. Dava konusu işyerini de davacının kullandığı çekişmesizdir.

Öyle ise mahkemece, bu ilkeler gözetilerek, davacı hakkında ceza hakimi tarafından verilen beraat kararının, kendisini bağlamayacağı kabul edilip, davacı hakkında tanzim edilen kaçak elektrik tutanağının da aksi sabit oluncaya kadar geçerli resmi belgelerden olduğu dikkate alınıp, zabıt mümzileri de dinlenilmek suretiyle yapılacak yargılama neticesinde, davacının bu eylemi işlediğinin sabit olması durumunda şimdiki gibi davanın kabulüne karar verilmesi, aksi takdirde ise davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi bozmayı gerektirmiştir.