Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2013/3556 K.2013/7354

Taraflar arasında görülen sözleşmenin uyarlanması davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı vekili tarafından murafaa istemli olarak temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Her ne kadar davalı vekili murafaa istemli temyiz talebinde bulunmuş ise de, gerekli pul masrafının dosyaya ibraz edilmediğine dair tutanak tutulduğundan duruşma isteminin reddine karar verilerek temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.

Davacılar dava dilekçesinde;...Genel Müdürlüğü ile davalı ... şirketi arasında 28.04.2003 tarihinde imzalanan protokol gereğince emniyet teşkilatı mensubu olarak davalı şirketten ... hattı alıp kullandıklarını, davalı şirketin sözleşmenin 4.11. maddesinde "31.12.2003 tarihine kadar nüfusu 4000’in üzerinde olan tüm yerleşim birimlerini ve tüm ana karayollarını kapsama alanına alacağını" taahhüt etmesine rağmen, taahhüdünü yerine getirmediğini,... ilçesinin nüfusunun 4000'in üzerinde olmasına ve bir ana yolun ilçeden geçmesine rağmen, iletişim hizmetlerinin şehir merkezinin çeşitli bölgelerinde sağlanamadığını,

özellikle lojmanlarda kapsama alanının hiç bulunmadığını, bu durumun Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2008/18 D.iş sayılı dosyasıyla tespit edildiğini, sözleşmede taahhüt edilen "kapsama alanı sağlanıncaya kadar, ... bu sözleşme kapsamına giren... Genel Müdürlüğü aboneleri için verilen tarifede %50 indirim yapacaktır." taahhüdünün de yerine getirmediğini belirterek;...

Genel Müdürlüğü ile... arasında imzalanan sözleşmenin 4.11 maddesi gereğince ödenmiş tüm faturalardaki tutarların %50'sinin hesaplanarak dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte iadesine,... tarafından tahhakkuk ettirilecek... Genel Müdürlüğü Kurumsal hat kapsamındaki hatlara ait fatura tutarlarının mevcut sözleşme hükümleri çerçevesinde % 50 indirimli düzenlenmesine karar verilmesini talep etmişlerdir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde;davanın reddini savunmuştur. Mahkemece; davanın kısmen kabulü cihetine gidilerek; 53 davacının her biri yönünden ilamda belirtilen miktarların dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine, dava tarihinden karar tarihine kadar ve karar tarihinden sonraki faturalandırmaların... Genel müdürlüğü ile... İletişim Hizmetleri A.Ş. arasında imzalanan sözleşme hükümleri çerçevesinde yapılması gerektiğinin tespitine karar verilmiş, hüküm taraflarca temyiz edilmiştir.

Temyiz incelemesini yapan Yargıtay 13.Dairesi; davalının kapsama alanı ile ilgili taahhüdünü yerine getirmediği, bu nedenle dava tarihinden sonra düzenlenecek olan faturalar yönünden mahkemece; “dava tarihinden sonraki faturalandırmaların sözleşme hükümleri çerçevesinde yapılması gerektiğinin tespitine” şeklinde hüküm kurulmasının infazda tereddüt uyandıracağı gerekçesi ile “davalı tarafından, nüfusu 4000’in üzerinde olan tüm yerleşim birimleri ve tüm ana karayollarında kapsama alanı sağlanıncaya kadar bu sözleşme kapsamına giren... Genel Müdürlüğü aboneleri için faturaların, verilen tarifede % 50 indirim yapılmak suretiyle düzenlenmesine” şeklinde hüküm kurulması için hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Bozmaya uyma kararı veren mahkemece; davanın kısmen kabulü cihetine gidilerek, 53 davacının her biri yönünden ilamda belirtilen miktarların dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davalı tarafından, nüfusu 4000'in üzerinde olan tüm yerleşim birimleri ve tüm ana karayollarında kapsama alanı sağlanıncaya kadar bu sözleşme kapsamına giren... Genel Müdürlüğü aboneleri için faturaların, tarifede % 50 indirim yapılmak suretiyle düzenlenmesine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından mürafaalı olarak temyiz edilmiştir.

Dava; davacıların mensubu oldukları... Genel Müdürlüğü ile davalı arasında imzalanan protokoldeki taahhütlerin yerine getirilmemesi sebebi ile ödenmiş fatura tutarlarının %50 indirilerek, fazla alınan %50'lik kısmın iadesi ve düzenlenecek olan faturaların %50 indirimli olarak düzenlenmesi talebine ilişkindir.

Dosya içeriğinden;... Genel Müdürlüğü ile davalı arasında 28.04.2003 tarihinde imzalanan protokolün 4.11 maddesinde, "... her altı ayda bir kapsama alanı genişlemesine ilişkin planları... Genel Müdürlüğüne verecektir. ... 31 Aralık 2003 tarihine kadar nüfusu 4000’in üzerinde olan tüm yerleşim birimlerini ve tüm ana karayollarını kapsama alanına alacaktır. Mücbir sebepler dışında, aksi durum olursa sözleşmede taahhüt edilen kapsama alanı sağlanıncaya kadar ..., bu sözleşme kapsamına giren... Genel Müdürlüğü aboneleri için verilen tarifede % 50 indirim yapacaktır. Sözleşme taahhüt edilen kapsama alanı sağlandıktan sonra da bu sebeple tahsil edilemeyen eksik bedeller talep edilmeyecektir." denildiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda; davalı vekili yargılama sırasında; davadan sonra müvekkilinin yeni baz istasyonları kurarak kapsama alanını genişlettiğini belirtmiş, keşif yapılmasını talep etmiş, mahkemece davalı vekilinin beyanı dikkate alınmadan hüküm tesis edilmiştir.

Hukuki dinlenilme hakkı gereğince; davanın tarafları kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptir. (HMK. m.27/1)

Hukuki dinlenilme hakkının unsurlarından olan tarafların iddia ve savunmalarını dikkate alma ve gerekçeli karara bağlama zorunluluğu gereğince; mahkemece yargılama sırasında taraflara iddia ve savunma olanağının verilmesi gerekmektedir.

Hal böyle olunca mahkemece; dava konusu ihtilafın bir bölümü; tahakkuk ettirilecek faturalara yönelik olup, sözleşme hükümleri gereğince davalının taahhüt ettiği kapsama alanını sağlayıp sağlamadığının tespitine yönelik olarak davalı vekilinin keşif yapılması talebi kabul edilerek, hasıl olacak sonuç dairesinde hüküm kurulması gerekirken, hukuki dinlenilme hakkı göz ardı edilerek, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.