Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2013/3561 K.2013/8480

Taraflar arasında görülen alacak davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm taraflar vekillerince temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.

Davacı vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında 27.03.1999 tarihli, 100.00 ...

20.09.1999 tarihli 100.000..., 20.04.2000 tarihli 55.000..., 02.06.2000 tarihli 100.000... bedelli 4 adet satış sözleşmesi imzalandığını, son olarak 25.09.2001 tarihinde 495.000... tutarlı satış sözleşmesi imzalandığını, son sözleşmenin imzalanmasından sonra davalının müvekkiline kısmi ödemeler yaptığını belirterek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 25.09.2001 tarihli sözleşmeden kaynaklanan şimdilik 30.000...karşılığı 53.982,00 TL alacağın 25.09.2001 temerrüt tarihi itibariyle dava tarihine kadar yabancı paralar için uygulanan değişen oranlardaki en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte, dava tarihi itibariyle ise.

TL karşılığına uygulanacak değişen oranlardaki ticari avans faiz oranları ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiş; ıslah dilekçesinde. 30.000...olan taleplerini 213.416...artırmak sureti ile dava değerini 243.416...'ya çıkardıklarını beyan etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili ile davacı arasında 4 adet satış sözleşmesi imzalandığını, dava dilekçesinde belirtilen 495.000... tutarındaki sözleşmenin davalı tarafından düzenlenip, imzalanmadığını, bu sözleşmenin davacının daha önce davalı şirkette çalışan yakın akrabası tarafından düzenlendiğinin tespit edildiğini, bu konudaki şikayet haklarını saklı tuttuklarını, bir an için yapılan sözleşmenin geçerli olduğu kabul edilse dahi, sözleşmelerde değer artışının %40 değil, %30 olarak belirlendiğini, sözleşmelerde oynama yapıldığını, davalı şirketin davacıya bugüne kadar 147.000...ödeme yaptığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkemece; davanın kısmen kabulü ile 33.772,61...alacağın temerrüt tarihi olan 05.10.2005 tarihindeki TL karşılığı olan 54.623,81 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Dava konusu uyuşmazlık; ...'ın ...kentinde yapılacak olan alışveriş merkezindeki işyerlerinin davacıya satışı konusunda taraflar arasında akdedilen sözleşmelerden kaynaklanmaktadır.

Dosya içeriğinden; davaya konu alacağın kaynağını teşkil eden sözleşmelerde; alıcının (davacı) sözleşme konusu gayrimenkulu hiçbir gerekçe göstermeksizin almaktan vazgeçtiği takdirde, sözleşmenin düzenlendiği tarihten itibaren 24 ayın sonunda ödemiş olduğu... bedelin %30 değer artışı ile birlikte ödeneceğinin kararlaştırıldığı, davacının sözleşme konusu gayrimenkulleri almaktan vazgeçtiği ve ödediği paraların tümünün %40 değer artışı ile tarafına iadesi için ihtar gönderdiği, bu talep doğrultusunda davalı şirketin davacıya toplam 147.736...geri ödeme yaptığı, davacının bakiye alacağı olduğu iddiası ile eldeki davayı açtığı anlaşılmaktadır.

Dava konusu sözleşmeler; gayrimenkul satış sözleşmesi niteliğinde değildir. Zira; sözleşmede davacı alıcıya dükkanı alma ya da ödediği parayı değer artışı ile geri alma konusunda seçim hakkı tanınmış olup, davacı da seçim hakkını ödediği paranın değer artışı ile birlikte iadesi yönünde kullanmıştır.

Hal böyle olunca mahkemece; geçersiz sözleşme ile konulan şartların da geçersiz olacağı kanaati ile hüküm tesisi doğru görülmemiş, bu husus bozmayı gerektirmiştir

O halde mahkemece; dava konusu sözleşmelerin dolayısıyla sözleşmeye konulan ödemenin "değer artışı bedeli" ile yapılacağına dair şartın geçerli olduğu kabul edilerek; hasıl olacak sonuç dairesinde hüküm tesis edilmelidir.