Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2013/4591 K.2013/6283

Taraflar arasında görülen menfi tespit davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü. Davacı vekili dava dilekçesinde; kaçak elektrik kullandığı iddia olunun müvekkili şirketin bu şekilde bir kullanımı bulunmamasına rağmen haksız surette ödemek zorunda bırakıldığı 80.323,... TL nin haksız işlemin yapıldığı ....07.2010 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir Davalı vekili cevap dilekçesi ile davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece; yapılan incelemede kaçak usulsüz elektrik tespit tutanağının ....... nolu abone hakkında ....07.2010 tarihinde tutulduğu, ....07.2010 tarihinde de söz konusu tutanak nedeni ile dava dışı abone ......

Şti. hakkında kaçak elektrik tüketim tahakkuku düzenlendiği, söz konusu düzenlenen tahakkukun bu şirket tarafından ödenmesi gerekirken davacı şirket tarafından ödendiği, ancak söz konusu davacı şirketin başkası adına kesilen cezayı neden ödediğinin anlaşılamadığı, zira davacı şirketin 3028050 nolu aboneliği kaçak elektrik tutanağının düzenlendiği tarihten sonra 05.04.2011 tarihinde dava dışı şirketten devraldığı, tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirketin mevcut davayı açmada dava ehliyetinin bulunmadığı,

mevcut davayı açma hakkının dava dışı şirkette olduğu gibi davacı şirketinde yapmış olduğu ödemeyi ancak ......Şti.'den sebepsiz zenginleşme hükümleri çerçevesinde istemesi gerektiği gerekçesi ile davanın reddi yönünde hüküm kurulmuştur.

Hüküm, süresinde davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kaçak elektrik bedelinden borçlu olmadığının tespiti ile ödenen miktarın tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş ise de, yapılan araştırma ve soruşturma hüküm vermeye yeterli değildir.

.

Davacı tarafından, davalı idare görevlileri tarafından ....07.2010 tarihinde abonenin (dava dışı ......) sayaç üzerindeki seri no ile hafızadaki seri no tutmadığı, ayrıca ölçü kapağındaki mührün oynandığı ve müdahale olduğunun tespit edildiği” iddiasıyla hakkında kaçak elektrik tutanağı düzenlendiği ve elektriğinin kesildiği, otelin müşteri ile dolu olduğu bir zamanda yapılan kesinti nedeniyle ihtirazi kayıt ile ödemenin yapıldığı, halbuki tutanak içeriğinin doğru olmadığı, davalı kurum tarafından mahkeme kararına istinaden elektrik saatinin bağlandığı, kaçak kullanım bulunmadığı ileri sürülerek ödenen miktarın istirdatı talep edilmektedir.

Az yukarıda saptanan hukuksal olgular ile iddianın öne sürülüş biçimi davalı tarafın savunması dikkate alındığında (kaçak elektrik tutanak tarihinde fiili kullanıcı) olan davacının ödediği kaçak elektrik bedelini kaçak kullanımın bulunmaması durumunda geri isteyebileceği hususu tartışmasızdır. Başka bir ifade ile dava dışı .... şahıs veya kiracının kaçak kullanımı ya da önceki abonenin su, elektrik, doğalgaz tüketiminden yeni kiracı veya mal sahibinin sorumlu tutulması hukuken mümkün değildir. ... ... ... HD Yerleşik İçtihatları ve ... Genel Kurulu İçtihatları bu yöndedir ( HGK 30/01/2008, 58/39; ... HD. 09/03/2010, 10511/2800 ).

Somut olayda, davacı 08.04.2010 tarihli kira sözleşmesi ile dava konusu oteli kullanmaya başlamıştır. Yine, bu yer için davalı kuruma abone devir sözleşmesi yapmak üzere müracaat etmiş ancak davalı tarafından devir sözleşmesinin yapılmaması üzerine ... .... Asliye ... Mahkemesinde 2010/252 Esas sayılı dosya ile muarazanın giderilmesi istemli dava açılmıştır. ....07.2010 tarihinde kaçak elektrik tutanağı düzenlenmiş ve ....2010 tarihinde ise elektrik kesilmesi üzerine davacı tarafından kaçak elektrik bedeli davalı kuruma ödenmiştir.

Kural olarak, delillerin takdiri mahkemeye ait ise de; delillerin, somut olayın özelliği ile objektif kıstaslar nazara alınarak dava dosyasına yansıyan bilgi ve belgelere göre takdir edilmesi zorunluluğu bulunmaktadır.

O halde mahkemece, sağlıklı bir sonuca varılabilmesi için öncelikle kaçak kullanımın nasıl gerçekleştiği ve hangi eylemle ilgili yönetmeliğin hangi hükmünün ihlal edildiği konularının belirlenmesi gerekmektedir. Bu durumda, mahkemece HMK’nun 31.maddesi uyarınca davalı kuruma kaçak kullanımın nasıl meydana geldiği hususunda açıklama yaptırılarak ve bu doğrultuda toplanacak delillere göre konusunda uzman bir bilirkişi yada bilirkişi kurulundan ayrıntılı incelemeyi içerir ve ... denetimine elverişli rapor alınarak varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken bu olgular ve davacının kaçak elektrik tüketim tutanak tarihinde fiili kullanıcı olduğu hususları göz ardı edilerek davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.