Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2014/2154 K.2014/9966

Taraflar arasında görülen taahhütnamenin iptali ve istirdat davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı dilekçesinde; davalı tarafın bayisi olan Ordu Merkez Keskin Elektronik Firması tarafından ........... T.C. Kimlik Nolu vasisi bulunuğu Koray Kaymak'a bireysel kontratlı VINN 3G MODEM kampanya taahhütnamesi imzalatıldığını, söz konusu taahhütname gereğince 104,90 TL tahsilat yapıldığını, taahhütname uyarınca belirtilen süre içerisinde cihaz karşılığı aylık ödeme yükümlülüğünün bulunduğunu, sözleşme imzalatılan K..

K..'ın kronik şizofreni hastası olduğunu, hukuki işlem ehliyeti bulunmadığından hakkında kısıtlama ve vasi tayini kararı verildiğini, K..

K.. 'ın vasisi olması sebebi ile hukuken geçersiz olan taahhütnamenin iptali ve kendisinden tahsil edilen 104,90 TL'nin iadesi için davalı firmaya 26/07/2013 tarihinde ihtar gönderdiğini ancak davalı firmanın 104,90 TL'nin iadesini yapmadığını ve ilgili taahhütname uyarınca aylık fatura düzenleyerek fatura bedelinin ödenmesini talep ettiğini belirterek, vasisi bulunduğu K..

K.. 'a imzalatılan taahhütnamenin ve taahhütnameye dayalı düzenlenen faturaların iptaline, taahhütname gereğince tahsil edilen 104,90 TL'nin iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili davanın ilk etapda usulden, mahkeme aksi kanaatte ise esastan reddini talep etmiştir. Yerel mahkemece; 4077 Sayılı Kanun'un 22.maddesi ve Tüketici Sorunları Hakem Heyetleri Yönetmeliğinin 5.maddesinde yer alan parasal sınırlara göre de, dava tarihi olan 2013 yılı itibariyle Tüketici Sorunları Hakem Heyetine zorunlu başvuru sınırı 1.191,52 TL olup, davacının eldeki davada vaki talebinin bu miktarın altında kalmakla, dava dilekçesinin miktar itibariyle görev yönünden reddine, davacının talebine ilişkin olarak Tüketici Sorunları Hakem Heyeti Başkanlığına müracaatta muhtariyetine karar verilmiş hüküm davacı tarafca temyiz edilmiştir.

Öte yandan, 4077 Sayılı Kanun'dan doğan uyuşmazlıkların çözüm mercii konusuna da değinmek gerekir:

Bu bağlamda, sözkonusu uyuşmazlıkta tatbik imkanı bulunan 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (TKHK)'un 6.3.2003 tarih ve 4822 Sayılı Kanunun 29.maddesiyle değişik ve “Tüketici Sorunları Hakem Heyeti (TSHH)” başlığını taşıyan 22/1.maddesi hükmünde, “...Bu Kanunun uygulamasından doğan uyuşmazlıklara çözüm bulmak amacıyla en az bir tüketici sorunları hakem heyeti oluşturulacağı” belirtilmiş; aynı maddenin 5.fıkrası ile, değeri beşyüz milyon liranın (dava tarihi itibariyle bu miktar 1.191,52 TL'dir.) altında bulunan uyuşmazlıklarda Tüketici Sorunları Hakem Heyetleri'ne başvuru zorunluluğu getirilmiştir.

Anılan maddenin 7.fıkrasında ise, “25 inci maddede cezai yaptırıma bağlanmış hususlar dışındaki tüm uyuşmazlıklar, tüketici sorunları hakem heyetlerinin görev ve yetkileri kapsamında...” bulunduğu belirtilmiştir.

Madde hükmünde göreve ilişkin parasal sınırın; her yılın Ekim ayı sonunda Devlet İstatistik Enstitüsü (Şimdi Türkiye İstatistik Kurumu)'nun Toptan Eşya Fiyatları Endeksi'nde meydana gelen yıllık ortalama fiyat artışı oranında artırılacağı ve bu durumun, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'nca her yıl Aralık ayı içinde Resmi Gazete'de ilan edileceği hükme bağlanmıştır (4077 Sayılı Kanunun 4822 Sayılı Kanunla Değişik 22. ve Tüketici Sorunları Hakem Heyetleri Yönetmeliğinin 5.maddesinde Yer Alan Parasal Sınırların Arttırılmasına İlişkin 2003/04 sayılı Tebliğ).

Görüldüğü üzere, tüketici hakem heyeti karar tarihi itibariyle olayda uygulama yeri bulan 4077 Sayılı Kanunun 25.maddesinde cezai yaptırıma bağlanmış hususlar dışındaki ve değeri 2003 yılı itibariyle beş yüzmilyon TL (500 TL; dava tarihi itibariyle 1.191,52 TL TL)'nın altında bulunan uyuşmazlıklarda Tüketici Sorunları Hakem Heyetleri (TSHH)'ne başvuru zorunludur.

TSHH'nin görevini düzenleyen 22.maddenin eski şeklindeki, “mal veya hizmet bedeli” kavramı, 4822 Sayılı Yasayla yapılan düzenleme sonucu “uyuşmazlık değeri” ile değiştirilmiştir.

Anılan bu yasal değişiklikle, 4077 Sayılı Yasanın amacı da gözetildiğinde, tüketici lehine bir düzenleme getirilmiştir. Zira, “uyuşmazlığın değeri” kavramını, “mal veya hizmet bedeli”ni de kapsayan bir üst kavram olarak kabul etmek gerekir.

Görev ile bağlantılı başka bir düzenlemeyi içeren, 4077 Sayılı TKHK.nun 06.03.2003 tarih ve 4822 Sayılı Kanunun 30.maddesiyle değişik ve “Tüketici Mahkemeleri” başlığını taşıyan 23.maddenin birinci fıkrasının birinci cümlesi;“Bu Kanunun uygulanmasıyla ilgili olarak çıkacak her türlü ihtilaflara tüketici mahkemelerinde bakılır.” Hükmünü içermektedir.

Göreve ilişkin yukarıda yer verilen kanun hükümlerinin bir bütün olarak değerlendirilmesi sonucu, 4077 Sayılı Kanun kapsamında bulunan bir uyuşmazlıkta, asıl olan tüketici mahkemesinin görevli olmasıdır. TSHH'ne zorunlu olarak başvuruyu düzenleyen kanun hükmü, uyuşmazlığın değeri bakımından bir sınırlamayı içermektedir. Bunun anlamı, TSHH'nin görev alanının dar, tersine tüketici mahkemelerinin görev alanının ise daha geniş olduğudur. Göreve ilişkin bir belirsizlik ve tereddüt halinde, istisnai kanun hükümlerinin dar yorumlanması gerektiğine ilişkin hukukun genel ilkesi uyarınca, tüketici lehine ve TSHH'nin görevinin sınırlı olduğu gözetilerek, tüketici mahkemesinin görevli olduğunu kabul etmek gerekir.

Mevcut yargılama dosyasında davacı 104,90 TL'nin iadesiyle birlikte vesayet altında bulunan Koray Kaymak tarafından imzalanan taahhütnamenin de iptali talebinde bulunmuştur. Bu konuda yegane karar verme yetkisi Tüketici mahkemelerindedir. Bu cihetle yerel mahkemece taahhütnamenin iptali yönünde olumlu olumsuz bir karar verilmeksizin dava dilekçesinin miktar itibariyle görev yönünden reddine dair verilen isabetsiz olup bozmayı gerektirir.