Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2014/3513 K.2014/7198

Taraflar arasında görülen menfi tespit davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı idarenin, tarımsal sulama abonesi olan müvekkili hakkında kaçak elektrik kullandığından bahisle 12.01.2009 son ödeme tarihli olan 9 582,60 TL borç tahakkuk ettirdiğini ancak tahakkuk edilen kaçak elektrik faturasının fahiş miktarda olduğunu belirterek müvekkili aleyhine haksız ve fahiş bir şekilde tahakkuk ettirilen kaçak faturasından dolayı borçlu olunmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; Ölçü ve Ayarlar Şube Müdürlüğü raporuna istinaden sayaca müdahale edildiğinin tespit edilmesi üzerine davacı hakkında Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 13.maddesi uyarınca 04.06.2009 tarihli kaçak tespit tutanağının düzenlenip kaçak elektrik bedelinin hesaplandığını savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne, borçlu olmadığının tespiti ile ödenen 9 582,60 TL'nin ödeme tarihinden yasal faizi ile istirdatına karar verilmiş, hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; davacı abonenin, kaçak elektrik kullanımı nedeniyle davalı şirketçe hesaplanan tüketim tutarı oranında borçlu bulunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanununun bir gereği olarak Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından çıkartılan yönetmelik ve tarifeler, bir düzenleyici işlem olarak davalı dağıtım şirketini olduğu gibi tüm tüzel ve gerçek kişileri de bağlamaktadır.

Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin kaçak elektrik tüketimine ilişkin 13/a maddesi "Dağıtım sistemine veya sayaçlara veya ölçü sistemine ya da tesisata müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeden mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi kaçak elektrik tüketimi olarak kabul edilir." hükmünü içermektedir.

Aynı yönetmeliğin 15.maddesi; kaçak elektrik tespitinin, süresinin tüketim miktarı hesaplamasının ve tahakkukun nasıl yapılacağını açıklamıştır. Buna göre, kaçak elektrik kullanım süresinin belirlenmesi ve tüketim hesaplanması, kaçak kullanım tarihinde yürürlükte bulunan kurul kararına göre yapılması gerekir. Buna göre EPMH.yönetmeliği ve yönetmeliğin atıf yaptığı EPDK tarafından yayınlanan Kaçak ve Usulsüz Elektrik Enerjisi Kullanımına İlişkin Usul ve Esaslar başlıklı 29.12.2005 tarihli ve 622 sayılı kararın 1-A, 1-B ve 1-C maddelerinde, kaçak elektrik kullanımı ve ek tahakkuka ilişkin düzenlemeler çerçevesinde kaçak tüketime ek olarak geriye dönük tüketim hesabı yapılmalıdır.

Tutanak tarihinde yürürlükte bulunan bu kurul kararında, müstakil trafolularda (müşteri veya müşteri olmayan) ölçü noktasına bakılmaksızın, besleme transformatör veya transformatörlerinin toplam kurulu gücünün kullanma faktörü olarak alınan 0.60 ile çarpımı sonucu bulunan değerin bağlantı gücü olarak kabul edileceği, ortalama aylık çalışma saatlerinin ise tarımsal sulama abonelerinde 400 saat olarak alınacağı açıklanmıştır.

Somut olaya gelince; Ölçüler ve Ayar Şube Müdürlüğü raporu ve davalı görevlileri tarafından düzenlenen kaçak elektrik tutanağında davacının sayaca müdahale ederek kaçak elektrik kullandığı tespit edilmiştir. Davalı bu tutanağa dayanarak, kaçak-kaçak ek tahakkuku yapmıştır.

Mahkemece bilgisine başvurulan bilirkişi tarafından düzenlenen raporda, talep edilen kaçak elektrik ve ek tahakkuk bedelleri ayrı ayrı yönetmelik ve kurul kararlarında açıklanan yöntemle hesaplanmamış, kaçak kullanım bulunmadığı görüşüne itibar edilerek mahkemece benimsenen bu bilirkişi raporu doğrultusunda hüküm kurulmuştur.

Elektrik Tarifeleri Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 13.maddesi hükmünde, gerçek veya tüzel kişiler tarafından, sayaca müdahale edilerek, mevzuata aykırı bir şekilde enerji tüketilmesinin kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak tanımlandığı kuşkusuzdur.

Hal böyle olunca, mahkemece öncelikle dosyanın önceki bilirkişiler dışında oluşturulacak üç kişilik uzman bilirkişi kuruluna verilmesi, talep edilen kaçak elektrik ve kaçak ek tahakkuk bedellerinin ayrı ayrı yönetmelik ve kurul kararlarında açıklanan yöntemle hesaplanarak davalının tahsilini istemekte haklı olduğu alacak miktarının belirlenmesi gerekirken, yetersiz bilirkişi raporu benimsenerek karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.