Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2014/4270 K.2014/11857

Taraflar arasında görülen abonelik sözleşmesi davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmişti

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dilekçesinde; müvekkili olan davacı hakkında kaçak elektrik kullandığı gerekçesi ile tutanak tutulduğunu ve kaçak elektrik tahakkuku yapıldığını, ancak davacının ceza mahkemesinde bu eylem nedeni ile beraat ettiğini beyan ederek, ödenen 2.250 TL'nin ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı savunmasında; ceza mahkemesi kararlarının bağlayıcı olmadığı, tutulan kaçak tutanağının usulüne uygun olduğunu beyan ederek, davanın reddine karar verilmesini dilemiştir.

Dosyada mevcut sayaç ayar raporunun incelenmesinden; "Sayacın vekalet mühürlerinin düz pense" belirlemesinin yapıldığı, buna dayanılarak düzenlenen kaçak tespit tutanağında da "Bakanlığa ait mühürlerin düz pense, numaratör ile oynanmış" şeklinde tespitin yapıldığı görülmüştür.

Davacı hakkında açılan ceza davası sonucunda, davacının beraatine karar verildiği görülmüştür.

Mahkemece; benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davacının kaçak elektrik kullanmadığı gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dava konusu uyuşmazlık, davacının kaçak elektrik kullanıp kullanmadığı noktasında toplanmaktadır.

Ceza mahkemesi kararlarının hukuk mahkemesindeki davaya etkisini düzenleyen Borçlar Kanunu’nun 53.maddesi hükmünde, "Hakim, kusur olup olmadığına, yahut haksız fiilin failinin temyiz kudretini haiz bulunup bulunmadığına karar vermek için ceza hukukunun sorumluluğa ilişkin hükümleri ile bağlı olmadığı gibi, ceza mahkemesinde verilen beraat kararı ile de mukayyet değildir.

Bundan başka ceza mahkemesinin kararı, kusurun takdiri ve zararın miktarının tayini hususunda dahi hukuk hakimini takyit etmez." denilmektedir. Aynı düzenleme yeni Türk Borçlar Kanununun 74.maddesi hükmünde de “Hâkim, zarar verenin kusurunun olup olmadığı, ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken, ceza hukukunun sorumlulukla ilgili hükümleriyle bağlı olmadığı gibi, ceza hâkimi tarafından verilen beraat kararıyla da bağlı değildir. Aynı şekilde, ceza hâkiminin kusurun değerlendirilmesine ve zararın belirlenmesine ilişkin kararı da, hukuk hâkimini bağlamaz.” şeklinde önceki kanuna paralel şekilde düzenlenmiştir.

Bu açık hüküm karşısında, ceza mahkemesince verilen beraat kararı, kusur ve derecesi, zarar tutarı, temyiz gücü ve yükletilme yeterliği, illiyet gibi esasların hukuk hakimini bağlamayacağı konusunda duraksama bulunmamaktadır. Hemen belirtilmelidir ki, hukuk hakiminin bu bağımsızlığı sınırsız değildir. Öğreti ve uygulamada hukuk hakiminin, maddi olaylara ve özellikle fiilin hukuka aykırılığına ilişkin olarak ceza hakimi tarafından yapılan tespitlerle bağlıdır. Hukuk hakiminin ceza mahkemesi kararındaki maddi olgularla bağlılığının ölçüsü; beraat kararında suçun sanık tarafından işlenip işlenmediğinin kesin olarak, delilleriyle tespit edilip edilmediğidir.

Ceza mahkemesinin, kusurun ve zarar miktarının takdiri hususundaki kararı, yani, fiilin işlendiği sabit olduğu halde, kusurluluğa ya da kusursuzluğa ilişkin saptaması, hukuk hakimini bağlamaz. Hukuk hakimi, ceza mahkemesinin kusura ilişkin değerlendirmesiyle ve buna etkili tespit edilen olgularla bağlı kalmaksızın, taraflarca ileri sürülen delilleri toplayıp, tümünü birlikte değerlendirerek bir sonuca varmalıdır. Başka bir deyişle maddi olayları ve yasak eylemleri saptayan ceza mahkemesi kararı, taraflar yönünden kesin delil niteliğini taşır. Ancak bu bağlayıcılık ve kesin delil niteliği ceza davasında yargılanan kişi yönünden söz konusudur. Ceza mahkemesinde sanık olarak yargılanan kişi dışında başkaları hakkında açılan hukuk davasında bu kurallar uygulanamaz.

Mahkemece, ceza mahkemesinde verilen karar ve anılan bilirkişi raporu esas alınarak karar verilmiştir. Yukarıda açıklanan hukuki olgular dikkate alındığında ceza mahkemesince verilen beraat hükmünün görülmekte olan davada mahkemeyi bağladığından ve ceza mahkemesinin kesinleşmiş kararının görülmekte olan dava yönünden de kesin hüküm oluşacağından söz edilemez.

Dosyada mevcut 16.01.2009 tarihli Sayaç Ayar İstasyon Raporunda "sayacın, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'na ait mühürleri düz pense, numaratör ile oynanmıştır." şeklinde tespitin yapıldığı, aynı tarihli kaçak tespit tutnağında da bu tespite yer verildiği görülmüştür.

Kaçak tespit tutanakları aksi ispat edilinceye kadar geçerli kabul edilen belgelerdendir.

Öyle ise mahkemece, konusunda uzman bilirkişiden sayaç ayar raporu ve kaçak tutanağındaki belirlemeler hususunun irdelenmesinin istenilmesi, ardından da, eylemin sabit görülmesi durumunda davalının davacı taraftan isteyebileceği kaçak elektrik bedelinin, tutanağın düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan yönetmelik hükümlerine göre hesaplanması konusunda denetime elverişli rapor alınarak, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi bozmayı gerektirmiştir.