Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2014/5874 K.2014/12923

Taraflar arasında görülen itirazın iptali davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı taraf, davalının abonesiz kaçak elektrik kullandığının 06.06.2007 tarih ve 0011334 nolu tutanakla tespit edildiğini, davalı hakkında ödenmeyen elektrik borcu nedeniyle icra takibinde bulunulduğunu, davalının takibe itiraz ettiğini ve takibin durdurulmasına sebebiyet verdiğini, icra takibine vaki itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini istemiştir.

Davalı taraf, elektrik sayacının bağlı olduğu taşınmazın 1999 yılında E.. A..ı'dan satın alındığını, taşınmazın satın alınmadan önce mesken olarak kullanıldığını, satın alındıktan sonra uzun yıllar taşınmazın boş kaldığını ve 2007 yılında depo olarak kullanılmaya başlanıldığını, davalı kurum yetkililerinin kaçak elektrik kullanıldığını söyleyerek sayacı aldıklarını, taşınmazın kullanılmadığını, kaçak kullanımın söz konusu olmadığını, ayrıca taşınmazda var olan elektrik tesisatının kapasitesinin çok üzerinde bir cezanın tahakkuk ettirildiğini, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece mahallinde keşif icra edilmiş, hükme esas alınan 15.06.2009 tarihli bilirkişi raporunda toplam kaçak elektrik tüketiminin 38795kwh olduğu, sayacın tüketimi kaydettiği, toplam kaçak bedelinin 8.518,37 TL olduğu, kaçak elektrik kullanımının yapıldığı fakat bu eylemin bilinçli olarak yapılmadığı hususu belirtilmiş, mahkemece sayacın çalışıp çalışmadığı hususundaki itirazlar üzerine elektrik sayacı bilirkişiye teslim edilmiş, 26.03.2013 tarihli bilirkişi raporunda sayaç üzerinde bakanlık mührünün yerinde olmadığı, sayacın darbe aldığı,

sayacın darbeli olmasına rağmen doğru çalıştığı, arızalı olmadığı hususu belirtilmiş, tutanak mümzileri ve davalı taraf tanıkları dinlenilmiş, usulsüz elektrik kullanılması nedeniyle yönetmeliğin 15'nci maddesine göre bedel tahakkukunun yasal olduğu, davanın kısmen kabulü ile takibin 8.518,37 TL asıl alacak yönünden devamına karar verilmiş, karar davalı tarafça temyiz edilmiştir.

Dava kaçak elektrik bedelinden kaynaklanan alacağın tahsili için yapılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir . Dosya içeriğinde mevcut kaçak elektrik tespit tutanağında davalının idareye kayıtsız sayaçtan abonesiz elektrik kullandığı zapt altına alınmıştır.

4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanununa dayanılarak hazırlanan ve 25 Eylül 2002 günlü Resmi Gazetede yayınlanarak 01.03.2003 tarihinde yürürlüğe giren Elektrik Tarifeleri Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 13.maddesi hükmünde, gerçek veya tüzel kişiler tarafından, dağıtım sistemine veya sayaçlara veya ölçü sistemine ya da tesisata müdahale ederek,

tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeden mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilmiş, 15.madde hükmünde de, kaçak ve usulsüz elektrik enerjisi kullanımına ilişkin tespit, süre, tüketim miktarı hesaplama, tahakkuk, ödeme yöntemleri ile diğer usul ve esasların dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler tarafından belirlenerek Kuruma sunulacağı ve kurul onayı ile uygulamaya konulacağı açıklanmıştır.

Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği’nin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları düzenlemek üzere Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından, 1 Ocak 2006 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere, dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler tarafından uygulanacak “Kaçak ve Usulsüz Elektrik Enerjisi Kullanılması Durumunda Yapılacak İşlemlere İlişkin Usul ve Esaslar” hakkında 622 sayılı karar alınmıştır.

Davalının yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeden mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesinin, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olduğu ve Elektrik Tarifeleri Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 13.maddesi hükmüne göre hesaplama yapılması gerektiği kuşkusuzdur.

HUMK.nun 275. ve devamı maddelerinde "bilirkişilik" müessesesi düzenlenmiş olup, anılan maddede mahkemenin çözümü özel veya teknik bir bilgiyi gerektiren hallerde bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar vereceği düzenlendikten sonra 286.maddede de bilirkişinin oy ve görüşünün hakimi bağlamayacağı düzenlenmiş ise de, işin çözümünde teknik bilgi ve birikimin gerekliliğine inanılarak bilirkişi incelemesi yaptırıldığına göre verilen raporlar çelişkili ise mahkeme HUMK.nun 283.maddesi hükmüne dayalı olarak, bilirkişiden açıklama ya da ek rapor isteyebileceği gibi 284.maddesi hükmüne dayalı olarak yeni bir bilirkişi heyeti oluşturularak yeni bir rapor alabilir.

Aynı ilkeler 6100 sayılı HMK beşinci bölümünde "bilirkişi incelemesi" ismi altında ve 266-287.maddeleri arasında düzenlenmiştir.

Bilirkişi raporu kural olarak hâkimi bağlamaz. Hakim raporu serbestçe takdir eder. Hakim, raporu yeterli görmezse, bilirkişiden ek rapor isteyebileceği gibi gerçeğin ortaya çıkması için önceki bilirkişi veya yeniden seçeceği bilirkişi vasıtasıyla yeniden inceleme de yaptırabilir. Bilirkişi raporları arasındaki çelişki varsa hakim çelişkiyi gidermeden karar veremez.

Abone olmaksızın kayıt dışı sayaçtan geçirilmeden enerji tüketilmesi eyleminin kaçak elektrik enerjisi tüketimi olduğu ve tutanak tarihinde yürürlükte bulunan Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği ve EPDK Kararına göre elektrik bedeli hesabı yapılması gerektiği kuşkusuzdur.

Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporu 15.09.2006 tarihli bilirkişi raporu Yargıtay denetimine açık değildir.

Bu durumda, mahkemece; önceki bilirkişinin katılmadığı farklı uzman bilirkişi tarafından somut olayı Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin ilgili 13, 14, 15.maddelerinde yeralan ilkeler ışığında değerlendiren bir rapor alınarak, varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, bilimsel olmayan ve itiraza uğrayan bilirkişi raporuna dayanarak yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı görülmüş, bu husus bozmayı gerektirmiştir.