Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2014/6113 K.2014/13034

Taraflar arasında görülen menfi tespit davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile davalı kurum ile yapılan 10000032450 numaralı abonelik sözleşmeleri gereğince arazisine tarımsal amaçlı sulama tesisi kurduğunu, müvekkiline 2011/12 dönemli elektrik fatura ihbarnamesi gönderildiğini, söz konusu ihbarnamede yazılı olan meblağın bir kısmının gerçeği yansıtmadığını, borcu kabul etmediklerini, elektrik tarifeleri yönetmeliğinin 38.maddesi gereğince, 05/01/2012 tanzim tarihli faturada, faturanın ilk endeks ile son endeks KDV eklenmiş hali ile 3.750,00 TL olarak düzenlenmesi gerekirken meblağ 6.099,46 TL olarak faturalandırılarak müvekkile gönderildiğini,

bu nedenlerle usulüne uygun yazılmayan faturalarda istenen meblağ haksız ve hukuka aykırı olduğu ayrıca reaktif enerji bedeli adı altında ayrı bir kalemde belirlenen meblağ istenildiği oysa bunun talep edilmesinin mümkün olmadığı faturada +/- tüketim başlığı altında belirlenen meblağ da hayali bir şekilde yazıldığı izah olunan nedenlerle fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla haklı davalarının kabulü ile davalı kurum tarafından müvekkiline gönderilen 05/01/2012 tanzim tarihli 2011/12 döneme ait elektrik fatura ihbarnamesindeki 6.099,46 TL lik faturaya itirazlarının kabul edilerek iptaline 3.750,00TL borçlu olduklarının tespitine

karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı adına kayıtlı olan 3245 nolu tarımsal sulama abonesinin dönem faturasıyla ilgili yapılan itiraz haksız bir talebi içerdiğini zira davaya konu fatura 13/12/2011 tarih ve 11972 seri numaralı tutanağa istinaden tahakkuk ettirilmiş olduğunu, tutanakta da belirtildiği gibi sayacın R,S fazlarına ait akım trafo bağlantılarının çapraz olduğu görüldüğü sayacın RS fazlarına ait akım trafo bağlantılarının çapraz bağlı olduğunun görülmesi nedeniyle sayacın 2/3 oranında eksik değer kaydettiğinin tespit edildiğini ve 13/12/2011 tarihinde 11/972 seri numaralı tutanağı istinaden davacı aboneye 9.100 Kw ek tahakkuk yapıldığını savunmuştur.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne, davacının 2011/12 döneme ait 05/01/2012 tarihli fatura bedeli olan 2.136,00 TL borçlu olmadığının tespitine, 2011/12 döneme ait 05/01/2012 tarihli fatura bedelinin 3.964,12 TL olarak tespitine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık, sayacın fazlarına ait akım trafo bağlantılarının çapraz bağlanması nedeniyle davacının kusurlu olup olmadığı, eksik tüketim miktarının ne kadar olduğu ve bu miktarın nasıl hesaplanacağı konularından kaynaklanmaktadır.

Somut olayda. 13.12.2011 tarihinde R,S fazlarına ait akım trafo bağlantılarının çapraz olması nedeniyle sayacın 2/3 oranında eksik değer kaydettiğine ilişkin sayaç ve ölçü devreleri tespit, değiştirme ve mühürleme tutanağı düzenlendiği ve davacı aboneye 9100 Kw ek tahakkuk yapıldığı, eksik veya fazla tüketime yönelik miktarın elektrik sayaçları tamir ve ayar istasyonlarında teknik olarak tespit edildiğine dair dosyada, bilgi veya belge bulunmadığı,

elektrik elektronik mühendisi bilirkişi raporunda, sayacın kaydettiği endeks ile sayaç endeksi dışında tüketildiği varsayılan enerji miktarı toplamına göre fatura düzenlendiğini, tutanak tarihindeki kontrollerde cihazın mühürlü olduğunun anlaşıldığını, Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 7. maddesi gereğince, görevlilerin mühürlemeyi yapmadan önce cihazları kontrol etmelerinin gerektiğini, bu nedenle sayaç fazlarının yanlış bağlanması nedeniyle aboneye ek tahakkuk yapılamayacağını tahakkukun 3.964,12 TL olması gerektiğini belirttiği anlaşılmıştır.

Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin, sayacın doğru tüketim kaydetmemesi kenar başlıklı 20. maddesi, “Sayacın, müşterinin kusuru dışında herhangi bir nedenle doğru tüketim kaydetmediğinin tespit edilmesi halinde, a) Sayacın eksik veya fazla tüketim kaydettiği miktarın elektrik sayaçları tamir ve ayar istasyonlarında teknik olarak tespit edilmesi durumunda söz konusu tespit dikkate alınarak, b) (a) bendinde düzenlenen tespitin bulunmadığı durumlarda; varsa müşterinin aynı döneme ait sağlıklı olarak ölçülmüş geçmiş dönem tüketimleri dikkate alınarak,

yoksa sayaç doğru çalışır duruma getirildikten sonra müşterinin ödeme bildirimine esas ilk iki tüketim dönemine ait tüketimlerinin ortalaması dikkate alınarak, hesaplama yapılır ve fark tahakkuk ettirilir. Tahakkuka esas süre; doğru bulgu ve belgenin bulunması halinde 12 ayı, bulunmaması halinde ise 90 günü aşamaz. Tüketimdeki farklar, ilgili dönem birim fiyatlarıyla ve gecikme zammı olmaksızın, perakende satış lisansı sahibi tüzel kişi tarafından müşteriye tahakkuk ettirilir.

Müşterinin talep etmesi durumunda söz konusu miktar tahakkuk süresi kadar eşit taksitler halinde ödenir…” hükmünü içermektedir.

Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği 20.maddesinde; sayacın müşterinin kusuru dışında herhangi bir nedenle doğru tüketim kaydetmediğinin tespiti halinde ne şekilde hesaplama yapılacağı açıklanmıştır. Yönetmelikte, kusuru olmayan tüketicinin eksik tahakkuktan sorumlu olduğu, sadece tahakkukun normal tarife üzerinden gecikme zammı olmaksızın hesaplanacağı belirtilmektedir.

O halde, dosya yukarıda açıklanan maddi ve hukuksal olgular da dikkate alınarak sayacın, müşterinin kusuru dışında herhangi bir nedenle doğru tüketim kaydetmediğinin tespit edilmesi halinde, tahakkuk tarihinde yürürlükte bulunan ilgili mevzuat hükümlerine ve burada belirtilen yönteme göre hesap yapılması için konusunda uzman bir bilirkişiden ayrıntılı, açıklayıcı, hüküm kurmaya elverişli ve Yargıtay denetimine açık rapor aldırılarak, davalı kurumun davacıdan isteyebileceği gerçek fark bedeli duraksamasız belirlendikten sonra sonucuna göre karar verilmelidir.