Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2014/6297 K.2014/13198

Taraflar arasında görülen maddi ve manevi tazminat davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm birleşen davanın davalısı M.. B.. tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacılar dilekçelerinde, kendilerinin nişanlı M.. B..'un anne ve babası olduklarını, nişanın davalı G.. Ü..'ın kusuru neticesi bozulduğunu beyan ederek 9144. TL maddi ve 10.000 TL manevi tazminatın yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

Birleşen davada ise, davalı G.. Ü.., açtığı dava ile nişanın karşı tarafın kusuru ile bozulduğunu beyan ederek, maddi ve manevi tazminata karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, asıl dava yönünden davanın kısmen kabulüne, diğer taleplerin reddine, birleşen davada ise, maddi tazminat talebinin reddine, manevi tazminat talebi yönünden ise, davanın kısmen kabulü ile 15.000 TL manevi tazminatın birleşen davanın davalısı M.. B..'tan tahsiline karar verilmiş, hüküm sadece birleşen davanın davalısı M.. B.. tarafından manevi tazminata yönelik olarak temyiz edilmiştir.

TMK.'nın 121.maddesine göre “Nişanın bozulması yüzünden kişilik hakkı saldırıya uğrayan taraf, kusurlu olan diğer taraftan manevi tazminat olarak uygun miktarda bir para ödenmesini isteyebilir”.

Nişanın bozulmasının, taraflarda üzüntü yaratması ve menfaatleri haleldar etmesi doğaldır. Doğal olan bu üzüntü ve menfaat ihlali manevi tazminata esas alınmaz.

Bir kere nişanlandıktan sonra tazminat ödeme tehdidi altında bulunmak suretiyle evlenmeyi taraflar için zorunlu hale getirebilecek şekilde manevi tazminata hükmedilemez. Ancak nişanın bozulması nedeni ile fahiş bir zarar doğmuş ve bu nedenle kişilik hakları da saldırıya uğramış ise bu durumun ispatı halinde manevi tazminata hükmedilebilir.

Hakim manevi tazminatın miktarını tayin ederken saldırı teşkil eden eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranını, ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır. Miktarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel hal ve şartların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenleri karar yerinde objektif olarak göstermelidir. Çünkü kanunun takdir hakkı verdiği hususlarda hakimin hukuka ve hakkaniyete göre hüküm vereceği Türk Medeni Kanunu’nun 4. maddesinde belirtilmiştir.

Hükmedilecek para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.

Somut olayda, aleyhine manevi tazminata hükmedilen davalı nişanlının ekonomik ve sosyal durumu araştırılmadan , hüküm kurulmuştur.

Öyle ise mahkemece, davalının ekonomik ve sosyal durum araştırmasının yapılmasından sonra, nişanın bozulma şekli, olayın özellikleri, ekonomik olgular ve yukarıdaki ilkeler gözetilerek hak ve nesafete uygun manevi tazminata karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgıl değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi bozmayı gerektirmiştir.