Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2014/8156 K.2014/12712

Taraflar arasında görülen itirazın iptali davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm taraflarca temyiz edilmiştir. Hükmün temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması davalı vekili tarafından istenilmekle; taraflara yapılan tebligat üzerine duruşma için tayin olunan günde temyiz eden davalı vekili Av.A.Y. geldi. Davacı vekili Av.M. E. G.geldi. Gelen vekillerin sözlü açıklamaları dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli gün ve saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili dilekçesinde; davalı ile yaptıkları harici satış sözleşmesi ile dava konusu taşınmazın devrini kararlaştırdıklarını, sözleşme gereği davacının 2.000 TL kapora verdiğini, tapu devrinin gerçekleşmemesi durumunda, 100.000.000 TL cezai şart ödeneceğinin kararlaştırıldığını, devir gerçekleşmediği için, cezai şart ve ödenen kaporanın iadesi amacı ile davalı aleyhine icra takibi yaptıklarınn, davalının da bu takibe itirazda bulunduğunu beyan ederek, itirazın iptali ve inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece, geçersiz sözleşme nedeni ile verilenlerin iadesinin gerektiği, ancak kararlaştırılan cezai şartın fahiş olduğu, bu nedenle de BK.m. 182/3 gereği hakkaniyet indirimi yapıldığı gerekçesi ile, davanın kısmen kabulü ile 2000 TL kapora ve 30.000 TL cezai şart üzerinden takibin devamına karar verilmiş, hüküm her iki tarafça da temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacı ve davalının sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak; davada, geçersiz satış sözleşmesi gereğince TBK'nun 77-82. (BK.nun 61-66) maddelerinde yer alan sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre alacak talep edilmektedir. Diğer bir deyişle, taşınmazın davacıya devrine ilişkin ifanın imkansızlığı nedeniyle davalıya ödenen paranın iadesi istemine ilişkindir.

Haklı bir sebep olmaksızın başkası zararına mal edinen kimse onu iade ile yükümlüdür. TMK ve Tapu Kanunu'na göre taşınmaz satışlarının resmi şekilde yapılması gerekmekte olup, resmi şekilde yapılmayan taşınmaz satış sözleşmeleri geçersizdir. Taraflar arasında düzenlenen harici satım sözleşmesi, taşınmazın devrini sağlamayan geçersiz bir sözleşmedir.

Davada talep edilen cezai şart, asıl borca ilişkin fer'i bir hak olup, sözleşme geçersiz olduğu için, kararlaştırılan ceza koşulunun da geçersiz sayılması gerekeceğinden, mahkemenin cezai şart talebine ilişkin kısmen kabul kararı vermesinde bir isabet görülmemiştir.

Diğer yandan; mahkemece inkar tazminatı talebi hakkında da ret kararı verilmiştir. Sözleşmede kararlaştırılan kapora bedeli 2.000 TL'dir.

Bu bedel likit olup, yargılamayı gerektirmemesi yönünden, 2.000 TL kapora bedeli üzerinden icra inkar tazminatına karar verilmesi gerekirken, bu talebin de reddi doğru görülmemiştir.

Öyle ise mahkemece, bu ilkeler gözetilerek, davacının cezai şart talebi yönünden davanın reddine, icra inkar tazminatı talebi yönünden ise, kısmen kabul edilen 2.000 TL kapora bedeli üzerinden davacı lehine inkar tazminatına karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi bozmayı gerektirmiştir.