Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2014/9882 K.2014/14711

Taraflar arasında görülen yoksulluk nafakasının kaldırılması davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesinde; ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2011/100- 2012/43 sayılı ilamı ile müvekkili aleyhine 200,00 TL yoksulluk nafakasına hükmedildiğini, davalının başka biri ile gayri resmi yaşadığını belirterek, hükmedilen 200,00 TL yoksulluk nafakasının kaldırılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı cevap dilekçesinde ve mahkemenin ilk celsesindeki beyanında; davayı kabul ettiğini, nafaka talebinden vazgeçtiğini belirterek, yargılama gideri ve ücreti vekaletin davacı üzerinde bırakılmasını beyan etmiştir.

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya muhteviyatı birlikte değerlendirilerek; davanın kabulüne ve 200,00 TL yoksulluk nafakasının kaldırılmasına, davacı kendisini vekille temsil ettirdiği görülmekle hüküm tarihi itibariyle yürürlükte bulunan ...'ne göre 1.500,00 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiştir.

Hüküm, davalı tarafından, aleyhine hükmedilen yargılama gideri, harç ve vekalet ücretinin yersiz olduğu belirtilerek, temyiz edilmiştir.

Dava, yoksulluk nafakasının kaldırılması talebine ilişkindir.

6100 sayılı HMK'nın 26. maddesinin 1.fıkrasında (HUMK.74 m.); “Hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir.” hükmü yer almaktadır.

Yasanın bu açık hükmünden de anlaşılacağı üzere hâkim, iki tarafın iddia ve savunmaları ile bağlı olup, talepten fazlasına veya başkasına hükmedemez.

Yine aynı Kanuna göre kural olarak yargılama giderleri davada haksız çıkan yani aleyhine hüküm verilen tarafa yükletilir.(HMK m. 326/1) Ancak feragat veya kabul beyanında bulunan taraf, davada aleyhine hüküm verilmiş gibi yargılama giderlerini ödemeye mahkum edilir. Feragat ve kabul talep sonucunun sadece bir kısmına ilişkin ise yargılama giderlerine mahkumiyet ona göre belirlenir. (HMK 312/1)

İlk oturumda davayı kabul eden davalı, hal ve durumu ile aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermiş ise bu hükümden yararlanamaz. Bu halde davalı davayı kaybetmiş gibi yargılama giderlerini ödemekle yükümlü olur.

Diğer taraftan, 2014 tarihli ...'de, HMK'nın yukarıda zikrolunan hükümlerine paralel düzenleme cihedine gidilmiş ve anlaşmazlığın, davanın konusuz kalması, feragat, kabul, sulh veya herhangi bir nedenle; ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar giderilmesi halinde, tarife hükümleriyle belirlenen ücretlerin yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra giderilmesi halinde tamamına hükmolunacağı düzenlenmiştir.

Yine 492 sayılı Harçlar Kanunu ile de yargı harcının alınma usul ve esasları ayrıntılı olarak düzenlenmiş olup, 22. maddesinde ise davadan feragat veya davayı kabul veya sulh mahkemenin ilk celsesinde vuku bulursa karar ve ilam harcının üçte biri daha sonra olursa üçte ikisinin alınacağı hüküm altına alınmıştır.

Somut olaya bakıldığında; davalının cevap dilekçesinde ve mahkemenin öninceleme duruşmasında, davayı kabul ettiğini, nafaka talebinden vazgeçtiğini beyan ettiği, bu durumun tutanak altına alındığı ve taraflarca imzalandığı anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca mahkemece yapılan yargılama neticesinde, davalının mahkemenin ilk celsesinde davayı kabul ettiği gözetilerek davacı lehine maktu vekalet ücretinin yarısına, karar ve ilam harcının ise üçte birine hükmedilmesi gerekirken, maktu vekalet ücretinin ve harcın tamamına hükmedilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi, yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3. maddesi yollaması ile 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 438. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, hüküm fıkrasının 2. ve 3. fıkrasının çıkarılarak yerine “... Harçlar Kanunu Hükümleri gereğince hesaplanan 9,1 TL nispi ilam harcının peşin alınan 41,00 TL harçtan mahsubu ile kalan 32 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

Davacı tarafından yatırılan 33,4 TL başvuru ve ilam harcı ile 32 TL posta masrafı olmak üzere toplam 65,4 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,” ifadesinin yazılmasına; vekalet ücretine ilişkin 4. paragrafta yer alan “... ne göre 1.500,00 TL ücreti vekaletin..." ifadesinin çıkarılarak yerine "... gereğince hesaplanan