Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2015/13179 K.2015/20772

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 106551 nolu elektrik abonesi olduğunu, müvekkili adına abonelik tesis edilen evin eski bir Antep evi olup halen boş durduğunu, Tedaş yetkililerin burada kullanılan elektrik sayacını sökerek evin dışına bağlandıklarını ve sonrasında da müvekkili adına 28.773,40 TL fatura tahakkuk ettirildildiğini, bu rakamın boş bir ev için yüksek olduğunu, yanlışlığın düzeltilmesi için kuruma müracaat ettiklerini, ancak davalı kurumun başvuruyu reddettiğini belirterek, müvekkilinin bu bedelden borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; kurumun sayaç üzerinde kayıtlı endekslere göre işlem yaptığını, yapılan işlemde hukuka aykırı bir yön bulunmadığını, aboneliğin iptali konusunda kuruma herhangibir başvuru yapılmadığını, bu durumda elektiriğin kullanıldığı ve endeksin ilerlediğinin kabulü gerektiğini belirterek, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir. Anılan hüküm Dairemiz'in 2013/18802 Esas, 2014/3142 Karar sayılı ilamı ile; "...Uyuşmazlık, davalı kurum tarafından tahakkuk edilen faturadan dolayı davacının borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Dosyadaki bilgi ve belgelerin tetkikinden; davalı tarafından davacıya ait mesken aboneliği için 28.775,40 TL'lik fatura tahakkuk edildiği, tahakkukun 22/06/2011-27/02/2012 tarihlerini kapsayan 2012/3. döneme ilişkin olduğu, 22/06/2011 tarihli endeksin 10,338.00 olarak tespit edildiği; bilahare 24.02.2012 tarihli sayaç ve ölçü trafoları ayar raporunda "...sayaç endeksinin 09332 (endeks okunaklı değil) olduğu ve sayacın camının düşük çalışır vaziyette" olduğunun belirtildiği bu rapora istinaden davalı kurum tarafından 28.775,40 TL fatura tahakkuk edildiği;

dava konusu aboneliğe ait meskende mahkece yapılan keşif neticesinde bilirkişi tarafından; taşınmazın 1 yıldır boş olduğunun en son davacı ve ailesinin burada ikamet ettiğinin binada tek elektrik aboneliğinin olduğu ve binanın elektrik tablosunun binanın dışında sokak duvarında olduğunun tespit edilmiş olduğu anlaşılmıştır.

Ayrıca dosya içersinde mevcut T... E.... İl Müdürlüğünün 20/06/2012 tarihli yazısında "... personellerce 13.04.2012 tarih ve 17845 sayılı tespit formunun tanzim edildiği, eski sayacın kullanımda olmadığı, sayaç değişikliğinin sisteme 27.02.2012 tarihinde yapılmış olduğu sayacın endeksinin 9332 Kwh olduğu sayacın camının düşük çalışır vaziyette olduğu" belirtilmiş olmasına rağmen, tahakkuka mesnet olan 13.04.2012 tarih ve 17845 sayılı tespit formu iş bu dosya içerisinde olmadığı için tahakkukun kaçak mı usulsüz mü veya normal tüketime göre mi yapılıp yapılmadığı hususu anlaşılamamıştır.

Yine mahkemece yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde tanzim olunan kök ve ek raporlarda "... tüketim bedelinin hatalı okumadan yada sayaçtaki arızadan kaynaklandığını, dava konusu aboneliğin nizalı dönem öncesi 6 aylık tüketim faturalarının ortalamasının aylık 58,95 TL olduğu ve bu tutar üzerinden yeniden tahakkuk yapılması gerektiği" netice ve kanaatine varılmış olup, mahkeme tarafından bu rapor hükme esas alınarak davanın kısmen kabulüne ve 22.06.2011 ile 27.02.2012 tarihleri arasını kapsayan döneme ait 471,06 TL dışında davacının davalı kuruma borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş olduğu anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca yukarıda açıklanan maddi olgular gözetilerek, öncelikle davalı idareden tahakkuka esas bilgi ve belgelerin temini ile (kaçak mı, usulsüz mü yoksa normal tüketim mi) davacı tarafından sayaca müdahale edilip edilmediğinin veya usulsüz kullanımın olup olmadığının açıklığa kavuşturulması; dosyanın elektrik konusunda uzman bilirkişi kuruluna tevdi edilmesi,

bilirkişi kurulundan davalı kurumun davacı taraftan isteyebileceği elektrik bedelinin tutanak tarihinde yürürlükte bulunan Elektrik Tarifeleri Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği ve bu yönetmelik gereğince yayınlanan usul ve esaslarda açıklanan yönteme göre hesaplanması için rapor alınması, davacının sorumlu tutulabileceği bedelinin duraksamasız belirlenmesi, daha sonra toplanan ve toplanacak deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik araştırma ve soruşturma ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir." gerekçesi ile hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda, davanın kısmen kabulü ile 22/06/2011 tarihi ile 27/02/2012 tarihleri arasındaki döneme ilişkin 471,06 TL dışında davacının davalı kuruma borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalının sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Uyuşmazlık, davalı kurum tarafından tahakkuk edilen faturadan dolayı davacının borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozma ilamına uyulmasına karar verilerek yapılan yargılamada, davalı kuruma müzekkere yazılarak, davacının aboneliğine ilişkin kurum nezdinde bulunan tüm kayıt ve belgelerin gönderilmesinin istendiği ancak kurum tarafından sunulan iki sayfadan ibaret belgelerden birinin davacının kuruma başvuru dilekçesi olduğu, diğerinin ise davacının başvurusundan sonra düzenlenmiş tespit formu nitelinde olduğu, bu evrakların davacının kullanımına ve tahakkuka esas (kaçak mı usulsüz mü yoksa normal tüketim mi) herhangi bir belge içermediği tespit edilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyulduğu halde, bozma ilamının gereği tam olarak yerine getirilmemiştir.

Mahkemece, Dairemizin bozma ilamına uyulmasına karar verildiğine göre, bozma ilamında gösterildiği şekilde işlem yapılarak; dosyanın elektrik konusunda uzman bilirkişi kuruluna tevdi edilmesi ve bilirkişi kurulundan davalı kurumun davacı taraftan isteyebileceği elektrik bedelinin tüketim döneminde yürürlükte bulunan Elektrik Tarifeleri Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği ve bu yönetmelik gereğince yayınlanan usul ve esaslarda açıklanan yönteme göre hesaplanması için rapor alınması, davacının sorumlu tutulabileceği bedelin duraksamasız belirlenmesi,

daha sonra toplanan ve toplanacak deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, hesaplama yöntemi itibari ile yönetmelik hükümlerine uygun olmayan yetersiz bilirkişi raporuna göre hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Hal böyle olunca; mahkemece, önceki bilirkişi dışında oluşturulacak üç kişilik uzman bilirkişi kuruluna dosya tevdi edilerek, davalı kurumun davacı taraftan isteyebileceği elektrik bedelinin yönetmelik ve kurul kararlarında açıklanan yöntemle hesaplanması konusunda Yargıtay ve taraf denetimine elverişli 3'1ü bilirkişi raporu alınması gerekirken, yetersiz ve denetime elverişsiz bilirkişi raporuna dayanılarak, yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya uygun görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.