Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2015/6636 K.2015/11709

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili dilekçesi ile; müvekkilinin ... nolu elektrik abonesi olduğunu, davalı kurum tarafından 2005 yılı 4. ve 5. dönemlerine ait elektrik tüketim bedeli olarak 39.286,46TL tahakkuk ettirildiğini, davalı kurumun kaçak iddiasına karşın kaçak tüketimin söz konusu olmadığını, müvekkili aleyhine açılmış olan ceza davasında beraat ettiğini, aboneliğin olduğu taşınmazın daha evvel fırın olarak kullanıldığı ancak 1997 yılından beri kapalı olduğunu iddia ederek, müvekkilinin borçlu olmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; kurumun kaçak elektrik bedeli hesaplamasında herhangi bir usulsüzlüğün bulunmadığını, işlemlerin yönetmelik maddelerine uygun olarak yapıldığını savunarak, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece; alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm Dairemizin 02.12.2013 tarih, 2013/13683E-16985K sayılı ilamı ile; '' Somut olayda, mühür sökülmeden veya kırılmadan sayaca müdahale edilip edilemeyeceği hususu ile davacı tarafından numaratöre müdahale edilip edilmediğinin tespiti yapıldıktan sonra, hadisenin Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 13. ve 14 maddeleri nazara alınarak değerlendirilmesi gerekmektedir.

Hal böyle olunca mahkemece; dosyadaki bilgi ve deliller değerlendirilerek; kaçak elektrik tutanağı ile muayene raporunda mühürle oynandığı belirtilen sayacın, bağımsız laboratuvarca incelemesi yapılarak, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek amacıyla sayaca ve numaratöre müdahale edilip edilmediği ve davacının kaçak elektrik kullanıp kullanmadığının duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlendikten sonra, konusunda uzman bilirkişiler aracılığı ile rapor alınması sağlanarak ulaşılacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekir iken eksik inceleme, yanılgılı değerlendirme ile yönetmeliğe aykırı olarak yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.'' gerekçesi ile bozulmuştur.

Mahkemece bozmaya uyma kararı verilerek yapılan yargılama sonunda; bozma ilamı doğrultusunda sayacın laboratuvar incelemesi yapılabilmesi için, sayacın hazır edilmesi hususunda iki haftalık kesin süre verildiğine ilişkin ihtaratlı usulüne uygun tebligat yapıldığı, kurum vekilinin süresi içerisinde sayacı hazır etmediği, bozma ilamından evvel alınan bilirkişi raporu doğrultusunda, davacının tüketimlerinin takılı sayaçtan geçtiği ve kaçak kullanımın söz konusu olmadığı,

bu durumda davalı kurumca kaçak uygulaması yapılarak davacıya fatura tahakkuk ettirmenin doğru olmayacağı, her ne kadar davacı tarafça sayaç izinsiz bir şekilde mühürü kırılarak kullanılmış ise de bunun usulsüz kullanım olduğu ve yaptırımının ilgili yönetmelikçe açma-kapama cezası gerektirdiği ve ayrıca ilgilinin (davacı abonenin) mühür bozma suçundan ceza kanunlarının yaptırımı ile karşı karşıya kalacağı,

davacının da gerçek tüketiminin açıklığa kavuştuğu gerekçesi ile davacı adına kayıtlı 17760 abone numaralı davalı kuruma 2005 yılına ait 4 ve 5 dönemlere ait işyerine ait elektriğe karşılık vergi ve fonlar dahil toplam 5.803,97TL borçlu olduğunun tespitine, davacının davalı kuruma 33.482,49TL borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyma kararı verilmiş ise de gereği tam olarak yerine getirilmemiştir. Şöyle ki;

Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 13. maddesinin (a) fıkrasına göre müşterinin; "Dağıtım sistemine veya sayaçlara veya ölçü sistemine ya da tesisata müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeden mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi" ile (b) fıkrasına göre; "Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, yükümlülüklerini yerine getirmeden dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin izni dışında açması" kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilmektedir.

Aynı Yönetmeliğin usulsüz elektrik enerjisi tüketimi başlıklı müteakip 14. maddesinin (c) fıkrasında; "müşterinin sayaç ve ölçü devreleri mühürsüz olduğu halde ilgili tüzel kişilere haber vermeden elektrik enerjisi tüketmesi" usulsüz elektrik enerjisi tüketimi olarak tanımlanmıştır.

Somut olayda; 02.05.2015 tarihli Kaçak Elektrik Tespit Tutanağında, vekalet mühürleri ile oynandığı Gaziantep Sayaç Ayar istasyonun raporuna istinaden düzenlendiği belirtilmektedir. Bahsi geçen raporda; davaya konu elektrik sayacı üzerinde yapılan incelemede, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'na ait mühürlerle oynandığı ve sayaçla oynamaktaki maksadın mevcut endeksi düşürmek olduğu kanaatine varıldığı belirtilmiştir.

Kaçak elektrik tutanakları aksi sabit oluncaya kadar geçerlidir.

Somut olayda mahkemece; kaçak elektrik tutanağını düzenleyen tutanak mümzileri de dinlenerek dosyadaki mevcut delillere göre, tutanak tarihinde yürürlükte bulunan Kaçak ve Usulsüz Elektrik Enerjisi Kullanılması Durumunda Yapılacak İşlemlere İlişkin Usul ve Esaslar başlıklı 622 sayılı Kurul kararı da dikkate alınarak düzenlenecek bilirkişi raporu sonucunda karar verilmesi gerekirken yukarıdaki gerekçe ile davanın kabulü doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.