Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/12018 K.2017/18096

Taraflar arasındaki tazminat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın zamanaşımı nedeniyle reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, müteveffa ... 'ın 29.05.2007 günü, komşularının konutlarında elektrik olduğu halde kendi konutunda elektrik olmaması nedeniyle evinin elektrik tesisatının bağlı olduğu direğe çıktığını, burada elektrik akımına kapılarak vefat ettiğini, kazanın oluşumunda davalı idarenin elektrik direklerine tırmanmayı engelleyici tedbirler almamış, uyarıcı levhalar asmamış ve elektrik hattını yer altından geçirmemiş olması nedeniyle kusurlu olduğunu belirterek, davacı eş Emine için 15.000-TL, davacı çocuk Mehmet Ali için 5.000-TL olmak üzere toplam 20.000-TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 1.000-TL cenaze ve defin gideri tazminatının olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı, zamanaşımı def'ini ileri sürmüş, esastan da davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, davacıların kazanın meydana geldiği ve murislerinin öldüğü 29.05.2007 tarihinde eylemi ve zararın miktarını öğrendikleri, tazminat davasının açıldığı 09.09.2014 tarihine kadar BK.nun 60 maddesinde belirtilen 1 yıllık zamanaşımı süresinin geçtiği, Cumhuriyet Savcılığı tarafından yapılan soruşturmada olayda suç unsurunun bulunmadığından bahisle takipsizlik kararı verildiği, bu durumda eylemin aynı zamanda suç tekil etmemesi nedeniyle olayda uzamış ceza zamanaşımı süresinin uygulamayacağı gerekçesi ile davanın zamanaşımından reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; desteğin elektrik çarpması sonucu ölümü nedeniyle açılmış maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Temyize konu uyuşmazlık; davada, ceza (uzamış) zamanaşımı süresinin uygulanıp uygulanamayacağı ve buradan hareketle davanın zamanaşımı süresi içinde açılıp açılmadığı noktasında toplanmaktadır.

Davanın hukuksal dayanağı, haksız fiildir.

Haksız eylemlerden doğan davalarda uygulanacak zamanaşımı süresi, 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 60. maddesinde, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 72. maddesinde düzenlenmiştir. Haksız eylemden doğan tazminat davaları BK'nın 60/1 maddesi gereğince 1 ve 10 yıllık zamanaşımı sürelerine tabidir. BK'nın 60/1.maddesinde öngörülen bir yıllık zamanaşımı süresi; zarara uğrayanın, zararın varlığını ve zarar vereni öğrendiği günden itibaren işlemeye başlar. Aynı Yasa'nın 60/2.maddesi gereğince zarara yol açan eylemin aynı zamanda suç sayılan bir eylemden doğmuş olması durumunda olayda uygulanacak zamanaşımı süresi, o suçun bağlı olduğu (uzamış) ceza zamanaşımı süresidir.

Buna göre, haksız eylem aynı zamanda ceza yasası gereğince bir suç teşkil ediyorsa ve ceza yasası ya da ceza hükümlerini ihtiva eden sair yasalar, bu eylem için daha uzun bir zamanaşımı süresi tayin etmişse, tazminat davası da, ceza davasına ilişkin zamanaşımı süresine tabi olur.

Diğer taraftan tüzel kişilerin organlarının işledikleri haksız fiil aynı zamanda suç teşkil ediyorsa, ceza zamanaşımı süresinin tüzel kişi aleyhine açılan tazminat davasında da uygulanması gerektiği, zira, organların fiilinin tüzel kişileri doğrudan doğruya tazmin yükümlüsü yapacağı, tüzel kişi hakkında daha kısa olan zamanaşımı süresinin, organ hakkında ise, daha uzun olan ceza zamanaşımı süresinin kabul edilmesinin uygulamada hakkaniyete uygun olmayan sonuçlar doğuracağı belirtilerek tüzel kişi hakkında da ceza zamanaşımı süresinin kabulünün uygun olacağı kabul edilmelidir.

Ceza zamanaşımı süresinin uygulanması için ceza davasının açılmış olması gerekmez, haksız eylemin suç niteliğinde olması yeterlidir. Takipsizlik kararı verilse dahi ceza zamanaşımı uygulanabilir. Ceza davasının hiç açılmaması durumunda, hukuk hakimi, haksız eylemin suç niteliği taşıdığını saptamışsa, uzamış ceza zamanaşımını uygulayacaktır.

Tüm bu bilgiler ışığında somut olay irdelendiğinde; davada, desteğin ölümünden dolayı uğranılan maddi ve manevi zararın tazmini talep edildiğine göre, olaya uygulanacak zamanaşımı süresi, ceza zamanaşımı süresidir. Davaya konu olay, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nda tanımlanan taksirle ölüme neden olma suçunu oluşturabilecek nitelikte olup; uygulanacak ceza zamanaşımı süresi, aynı Yasası'nın 66. maddesi uyarınca 15 yıldır. Davacıların desteği, 11.10.2006 tarihinde hayatını kaybetmiş olup, eldeki dava, 20.02.2014 tarihinde açılmıştır. Buna göre eldeki davanın açıldığı tarihte ceza zamanaşımı süresinin dolmadığı açıktır.

Hal böyle iken, mahkemece, dava konusu olay hakkında, yukarıda anılan uzamış ceza zamanaşımı hükümlerinin uygulanması gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile 818 sayılı BK hükümleri gereğince 1 yıllık zamanaşımı süresinin geçtiğinden bahisle davanın reddi yönünde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı görülmüş, bu husus bozmayı gerektirmiştir.