Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/13479 K.2018/567

Taraflar arasındaki ... davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle; daha önceden belirlenen, 23.01.2018 tarihli duruşma günü için yapılan tebligat üzerine; temyiz eden davacı vekili Av.... geldi. Davalı vekili Av... Artun geldi. Açık duruşmaya başlandı ve hazır bulunan vekillerin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, davalı ... tarafından inşa edilmiş olan 10 adet daireyi satın almak için davalı ... ile anlaştığını, 16.04.2012 tarihinde ...in ... ...sı ... Şubesinde bulunan hesabına satın aldığı dairelerin bedeli olan 440.000,00 TL'yi havale ettiğini, daire bedellerinin ödenmesine rağmen tapuda devirlerinin yapılmadığını, tapu devrinin yapılması veya ödenen bedelin iadesi için gönderilen ihtarnameye, davalı tarafın, ...in böyle bir borcu olmadığı,

davalı ... ile davacının daha önce ortaklık yaptıklarını, davacının bu ortaklıktan kaynaklanan 645.000,00TL ... borcu olduğunu belirterek ihtara cevap verdiğini, daire bedellerini iade etmediğini, bunun üzerine davalı ...e karşı icra takibi başlattıklarını, davalının aynı sebeple ödeme emrine itirazı üzerine takibin durduğunu, davacının ortaklığa borcu olmadığını, 18.01.2013 tarihli ibranameden de bu hususun anlaşılacağını, davalının itirazının haksız ve kötü niyetli olduğunu,

takibe konu alacağının bahsedilen ortaklıktan farklı ve bağımsız satım aktine dayalı alacak olduğunu ileri sürerek davalının itirazının iptaline takibin devamına ve davalının %20 den aşağı olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı; davacı ile aralarında daire alım satımına ilişkin sözleşme bulunmadığını, davalının üçüncü kişilerle kat karşılığı inşaat sözleşmesi yaptığını, davalı tarafça yürütülen bu inşaata davacının ortak olma talebinde bulunduğunu, bu teklifinin kabul edilerek taraflar arasında 15.09.2010, 25.01.2011 tarihli ortaklık protokolü ile,

22.10.2011 tarihli sözleşme düzenlendiğini, davacının %25 ortaklık payına istinaden davacıya ya da gösterdiği şahıslara 22.11.2011 ve 09.04.2012 tarihinde tapuda devirlerin yapıldığını, davacı tarafından davalı hesabına yatırılan bedellerin alım satımdan kaynaklı daire bedellleri olmayıp, davacının ortaklığa koymayı taahhüt ettiği ...nin bir kısmına ilişkin olduğunu, davacının bu bedeli davalı ... hesabına yatırırken açıklama kısmına diğer ortaklara ait dairelerin satış bedeli gibi gösterdiğinin tespit edildiği, bu açıklamanın hileye dayandığını, davacının ortaklığa ... borcu bulunduğunu savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece; 16.04.2012 tarihi itibariyle 440.000,00 TL ile 10 adet daire satın alınamayacağının açık olduğu, 18/01/2013 tarihli ibralaşma sözleşmesinin davaya konu 440.000,00 TL nin yatırıldığı 16/04/2012 tarihinden sonra yapılmış olması, davalı ...in yasal süresi içerisinde usulüne uygun olarak açılış ve kapanış tasdiklerini yaptırdığı, dolayısıyla sahibi lehine delil niteliği taşıyan 2012 ve 2013 yıllarına ait ticari defterlerinde davacının hesabına alacak olarak kayıt edildikten sonra, davacı adına tanzim edilen 01/08/2012 tarihli, A2 seri numaralı 494.900,00 TL bedelli fatura ile mahsup edildiği, davacının 31/12/2012 tarihi itibariyle davalı ...ten ... ve alacağının kalmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyada mevcut 16.04.2012 tarihli ... havale dekontlarının incelenmesinde; davacı tarafça davalının hesabına, ".........daire satışı" açıklaması ile toplam 440.000,00 TL para gönderildiği anlaşılmaktadır.

Havalenin tarih ve miktarı ile bu bedelin davalı tarafça alınmış olduğu konusunda taraflar arasında bir çekişme yoktur. Ancak taraflar arasındaki uyuşmazlık bu paranın hangi hukuki ilişkiye dayalı olarak gönderildiği ve ispat yükünün kime ait olacağı konusundadır.

Yargıtay'ın yerleşik görüşüne göre, ...Kanunu'nun 555 vd. (...lar Kanunu'nun 457 vd.) maddelerinde düzenlenen havale, hukuksal niteliği itibari ile bir ... ödeme aracıdır. Havale belgelerinde bedelin başka bir hukuki ilişki için gönderildiği belirtilmemiş ise, bu belgenin bir borcun ödendiğine dair kanıt olduğu kabul edilir.

Havale dekontlarındaki açıklamalardan, davacının bu paraları ... olarak değil daire alım işi için gönderdiği anlaşılmaktadır. Bu durumun aksini, yani paraların daire satışı ile ilgili gönderilmediği, ortaklık ... borcu sebebiyle gönderildiği hususunu ispat yükü davalı tarafa düşmektedir.

Mahkemece; bu durumda davalı savunmaları karşısında ispat yükünün davalıda olduğu düşünülmek suretiyle, davalı tarafın davacıya karşı ... borcunun tahsili için açmış olduğu alacak dava dosyasının da celbedilmek suretiyle davalı delilleri değerlendirilerek sonucu dairesinde hüküm tesisi gerekirken yazılı gerekçe ile hüküm tesisi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

2-) Bozma nedenine göre; davacı tarafın diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.