Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/13521 K.2018/3228

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; davalı...’ün medikaldeki ortaklık hissesini kendisine devredebileceğini söylemesi üzerine protokol yaptıklarını, karşılığında iki adet 20.000,00 TL ve 30.000,00 TL miktarında senet verdiğini, ancak ortaklıkta hiçbir hakkı olmadığı halde resmi ortakmış gibi devir yaptığını, ardından senetleri diğer davalı ...’e ciro ettiğini ve icra takibi başlatıldığını, davalılara borcu olmadığını belirterek; senetler nedeniyle borçlu olmadığının tespitine ve icra takibinin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı...; dava konusu senetlerin protokolle birlikte verildiğini, protokolde imzası bulunanların medikalden alacağı olmadığı yönünde itirazlarının bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ...; senetlerin sebepten mücerret olduğunu, protokolle aynı zamanda verildiğini, diğer davalıya iş kurarken verdiği borç karşılığı senetlerin kendisine ciro edildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece; davalıların ortaklıkta hissesi olmadığı, davacıya hisse devri yapılmadığı, protokolün davalıya yüklediği edimlerin yerine getirildiğini ispatlanmadığı, davalıların kardeş olduğu, ortaklık payının davalıya devrinden kaynaklandığına ilişkin savunmada bulundukları, senetlerin geçersiz sözleşmeye dayandığı gerekçesiyle davanın kabulü ile; ...

4. İcra Dairesi’nin 2012/2496 esas sayılı dosyasına dayanak olan keşidecisi ... lehtarı... ... olan 20/02/2012 düzenleme tarihli , 15/06/2012 ödeme tarihli 30.000,00 TL bedelli ve 05/03/2012 ödeme tarihli 20.000,00 TL bedelli bonolar nedeni ile davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine, asıl alacağın %20’si oranında hesaplanan 10.000,00 TL kötüniyet tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm süresi içerisinde davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalıların senetlerin protokol kapsamında verildiğine yönelik aynı yöndeki savunmaları da dikkate alınarak davalının sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2- Davalı vekilinin kötüniyet tazminatına ilişkin temyiz itirazı yönünden ise;

2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 72.maddesi uyarınca menfi tespit davası açan borçlunun tazminat isteme hakkı vardır. Anılan maddenin 5. fıkrası aynen; “Dava borçlu lehine hükme bağlanırsa derhal takip durur. İlamın kesinleşmesi üzerine münderecatına göre ve ayrıca hükme hacet kalmadan icra kısmen veya tamamen eski hale iade edilir. Borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılırsa, talebi üzerine, borçlunun dava sebebi ile uğradığı zararın da alacaklıdan tahsiline karar verilir. Takdir edilecek zarar, haksızlığı anlaşılan takip konusu alacağın yüzde yirmisinden aşağı olamaz.” hükmünü içermektedir.

Madde metninden de açıkça anlaşıldığı üzere menfi tespit davası açmak zorunda bırakılan borçlunun tazminat talep edebilmesi için gerekli koşullar; bu yönde bir talep olması, borçluya karşı icra takibi yapılmış bulunması ile takibin haksız ve kötüniyetli olmasıdır.

Başka bir ifadeyle; İİK.nun 72/5inci maddesi hükmüne göre, menfi tespit davasının davacı (borçlu) lehine sonuçlanması üzerine, alacak likit olsun veya olmasın, böyle bir alacağa dayalı takibin, haksız ve kötüniyetli olması halinde, istem varsa, davacı (borçlu) lehine kötüniyet tazminatına hükmedilmesi gereklidir. Takibin haksız olması tek başına yetmemekte, ayrıca kötüniyetli olması da gerekmekte olup, ispat yükü; takibin kötüniyetli olduğunu iddia eden davacı (borçlu)’nun üzerindedir.

Dosyanın incelenmesinde davacı tarafın kötüniyet tazminatına yönelik talebi bulunmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda kötüniyet tazminatı isteminin reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir. Ne var ki; bu yanlışlığın düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediği ve "hakimin takdir yetkisi kapsamında" kalmadığından; hükmün, HUMK 438/7, C2 hükmü ve 6100 sayılı HMK 370/2 ek 3/1 maddesi gereğince düzeltilerek onanmasına karar verilmesi gerekmiştir.