Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/14445 K.2018/4538

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; davalılarla 01.04.2009 tarihinde Adi Ortaklık Sözleşmesi imzaladıklarını, sözleşmeye göre; kendisine ait olan ...Cad.

No:58 ..., ... adresindeki dükkanı davalıların kullanımına tahsis edeceği, davalıların da deri ve konfeksiyon işi ile iştigal edip bu ticari ortaklık sonucu kendisine ticari ortaklığın öngördüğü %10 hisseyi verecekleri, kendisinin de başkaca kira bedeli talep etmeyeceği, adi ortaklığın 31.03.2010 tarihinde hiçbir ihtar ve ihbara gerek kalmaksızın kendiliğinden fesholunacağının kararlaştırıldığını ne var ki davalıların sözleşmenin bitim tarihinden sonra davaya konu dükkanı fuzulen işgal ettikleri ve herhangi bir bedel ödemediklerini,

bunun üzerine davalılara gönderdiği ihtarname ile sözleşmede öngörülen cezai şartları ve ecri misil bedelini ödemelerini aksi takdirde yasal yollara başvuracağı hususunda ihtarda bulunduğunu, ancak davalıların bu ihtara da uymayarak edimlerini yerine getirmediklerini, bu yüzden alacaklarının tahsili için ...

13. İcra Müdürlüğü'nün 2015/23735 Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını ileri sürerek, icra takibine karşı davalıların yaptığı haksız itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılardan ...’in mernis adresinin ...olup yetkili mahkemenin ... mahkemesi olduğu, ...'in adresinin de Başakşehir olup yetkili mahkemenin ... Mahkemeleri olduğunu, ... mahkemelerinin yetkili olmadığını, davacı tarafından yapılan ... 13. İcra Müdürlüğünün 2015/23735 E sayılı dosyasına 01.09.2015 tarihinde itiraz edildiğini, ancak yapılan takibin yasal ve geçerli bir takip olmadığını, davanın dava şartı yokluğu sebebiyle reddinin gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.

Mahkemece; itirazın iptali davasına bakılabilmesi için öncelikle takibin yetkili icra dairesinde yapılması gerektiği, somut olayda borçlu tarafından icra daresinin yetkisine itiraz edildiği, aynı zamanda mahkemenin yetkisine de itiraz edildiği, bu nedenle yetkili icra dairesince borçluya yeni bir ödeme emri tebliğ etme yükümlülüğü yerine getirilmeden geçerli ve yetkili bir icra dairesinde yapılmış bir icra takibinden söz edilemeyeceğinden davalıların süresinde yaptıkları yetki itirazı göz önüne alınarak davanın reddine karar verilmiş, hüküm; davacı tarafça temyiz edilmiştir.

Dava; ilamsız icra takibinde davalı/borçlular tarafından yapılan itiraz sonucu açılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

İtirazın iptali davasında usulüne uygun olarak başlatılmış ve itirazla durmuş bir takibin varlığı dava şartı olup, 6100 sayılı HMK'nın 115. maddesi uyarınca dava şartının varlığı yargılamanın her aşamasında mahkemece re'sen gözetilmelidir.

Yapılan ilamsız icra takibinde borçlu, icra dairesinin yetkisi yanında borca veya faize itiraz etmiş ise açılan itirazın iptali davasında mahkeme ilk iş olarak icra dairesinin yetkili olup olmadığı yönünde bir incelme yaparak bu hususta bir karar vermelidir. Yetki itirazının incelemesi neticesi mahkeme yetkili olduğuna karar verirse borçlunun icra dairesine yapmış olduğu yetki itirazının reddine karar verilecektir. Mahkeme yapmış olduğu inceme neticesi takip yapılan icra dairesinin yetkili olmadığına kanaat getirir ise “Yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir takip olmadığından davanın reddine” karar verecektir. (06.10.2004 tarih 2004/19-410 E. - 2004/471 K. karar sayılı Yargıtay HGK )

Somut olayda; davalılar tarafından ... İcra Dairesinde yapılan ilamsız icra takibinde icra dairesinin yetkisine itiraz edilmiştir. Yukarıda yapılan açıklamaya göre; mahkemece öncelikle icra dairesinin yetkili olup olmadığı incelenmelidir.

İcra Dairesinin yetkisi İİK 50. Maddesinin yollaması ile HMK genel hükümlerine göre belirlenecektir. HMK 6. Maddesine göre genel yetkili icra dairesi, davalı gerçek veya tüzel kişinin takibin yapıldığı tarihteki yerleşim yeri icra dairesidir. Yine HMK'nın 10. maddesi uyarınca; sözleşmeden doğan davalar, sözleşmenin ifa edileceği yer icra dairesinde ve mahkemesinde de açılabilir.

Somut olayda; taraflar arasında bir adi ortaklık sözleşmesi olduğu ve sözleşmeye konu taşınmazın Çarşıkapı Cad. No:58 Beyazıt, ... adresindeki dükkana ilişkin olduğu, başka bir deyişle sözleşmenin ifa yerinin Beyazıt/... olduğu anlaşılmaktadır.

O halde; sözleşmenin ifa yeri olan ... İcra Dairelerinin de yetkili olduğu gözetilerek, icra takibinin yetkili icra dairesinde yapıldığının kabulü ile icra dairesinin yetkisine yapılan itirazın reddedilerek, mahkemece işin esasına girilerek yapılacak yargılama neticesinde hasıl olacak sonuç dairesinde karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ve yukarıda ki gerekçe ile davanın reddi doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.