Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/16359 K.2016/16837

Taraflar arasındaki istirdat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacılar, davalı ... şirketinin abonesi olduklarını, davacı ...'in 7 aboneliğinin, diğer davacı ...'in ise 8 aboneliğinin bulunduğunu, davalı şirketin düzenlediği faturalar ile hukuka aykırı olarak kayıp-kaçak vb. bedeller tahsil ettiğini ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakların saklı kalması kaydıyla iki davacı için ayrı ayrı şimdilik 2.250,00 TL kayıp/kaçak bedelinin işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, kayıp-kaçak bedelinin ilgili mevzuat çerçevesinde abonelere yansıtıldığını ve uygulanmasının yasal bir zorunluluk olduğunu savunarak, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece; davalı ... şirketinin, kayıp-kaçak bedelini elektrik abonesi olan davacılardan tahsil etmesinin yasal dayanağı bulunmadığı gerekçe gösterilerek davanın kısmen kabulü ile, davacı ... için 2.107,40 TL , davacı ... için 2.967,75 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine, karar verilmiş; hüküm, taraflarca temyiz edilmiştir.

1-) Dava, elektrik abonelerinden tahsil edilen kayıp-kaçak bedelinin istirdatı istemine ilişkindir.

28.05.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun 1.maddesinde kanunun amacı açıklandıktan sonra, “Kapsam” başlıklı 2.maddesinde; “Bu Kanun, her türlü tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamaları kapsar..” hükmüne yer verilmiştir. Kanunun 3.maddesinde; “Mal; Alışverişe konu olan; taşınır eşya, konut veya tatil amaçlı taşınmaz mallar ile elektronik ortamda kullanılmak üzere hazırlanan yazılım, ses, görüntü ve benzeri her türlü gayri maddi malları ifade eder. Satıcı; Kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla tüketiciye mal sunan ya da mal sunanın adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi kapsar.

Tüketici ise, ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi ifade eder.” şeklinde tanımlanmıştır. Yine anılan kanunun 3/d maddesinde; “Hizmet; bir ücret veya menfaat karşılığında yapılan mal sağlama dışındaki her türlü faaliyet” olarak tanımlanmıştır.

Bir hukuki işlemin 6502 sayılı kanun kapsamında kaldığının kabul edilmesi için; kanunun amacı içerisinde, yukarıda tanımları verilen taraflar arasında, mal ve hizmet satışına ilişkin bir hukuki işlemin olması gerekir.

Dosyanın incelenmesinde; her iki davacı yönünden toplamda 15 abonelik kapsamında istirdat isteminde bulunulduğu, davalı ... şirketinden geriye dönük 10 yıllık abonelik tüketim ekstrelerinin celpedildiği, ancak abonelik sözleşmeleri ve türlerini belirten belgeler celpedilip incelenmeden Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla karar verildiği görülmektedir.

Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz. Mahkeme duruşma yapmadan, yani taraflara tebligat yapıp onları dinlemeden dosya üzerinden de görevsizlik kararı verebilir. Taraflar da yargılama bitinceye kadar görev itirazında bulunabilirler. Görev itirazı yapılmış ise veya yapılmamış olsa bile re'sen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip, karara bağlamalıdır.

Hal böyle olunca, mahkemece; davaya konu toplam 15 abonelik sözleşmesi ve türlerine ilişkin belgelerin celpedilerek, abonelik türlerinin belirlenmesi ve uyuşmazlığın çözümünde Tüketici Mahkemesinin görevli olup olmadığı araştırılarak karar verilmesi gerekirken bu yönün gözardı edilerek, eksik araştırma ve inceleme neticesinde yazılı şekilde davanın esası hakkında hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

2-)Bozma kapsamına göre sair temyiz itirazları bu aşamada incelenmemiştir.