Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/19161 K.2018/8920

.....

Taraflar arasındaki istirdat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içerisinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; davalı ... döneminde başlayan ve daha sonrasında ... ile devam eden elektrik aboneliği nedeniyle faturalar ile kendilerinden haksız ve hukuka aykırı olarak kayıp-kaçak, sayaç okuma, iletim, dağıtım ve perakende satış hizmeti bedeli ve bu bedeller üzerinden .....payı gibi bedellerin tahsil edildiğini ileri sürerek,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla geriye dönük 10 yıllık tutarın şimdilik 4.000,00 TL'sinin yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini istemiş, aşamalardaki beyanında ise davalı olarak ....'yi göstermek isterken sehven perakende satış şirketini taraf gösterdiklerini, dava konusu bedelleri perakende satış firmasına ödedikleri için bu şirketi davalı gösterdiklerini, dosyaya gelen müzekkere cevaplarından sonra bu bedelin dava dışı dağıtım şirketin aktarıldığını öğrendiklerini, tüm bu nedenlerle HMK'nın 124. maddesi gereğince taraf değişikliği yaparak.....davaya dahil edilmesini talep ettiklerini belirtmiştir.

Davalı ..., elektrik dağıtım ve perakende satış lisansına sahip olmadıklarını, dava konusu alacaklar yönünden kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini ileri sürerek davanın reddini dilemiştir. Davalı .... elektrik tüketim bedellerinin tahsilinde aracı olduğunu, ....... tarafından düzenlenen mevzuat hükümleri ve alınan kararlara göre zorunlu olarak tahsil edilen bedellerin dağıtım şirketine aktarıldığını belirterek, davanın reddini talep etmiştir.

./..

-2-

Mahkemece, davalı ...'ın dağıtım ve perakende satış lisansı bulunmadığı, bu nedenle davalı ...'a husumet yöneltilemeyeceği, yine davalı .....da abonelik sözleşmesinin tarafı olmadığı, perakende satış şirketi olarak faaliyet gösteren bu şirketin elektriğin tüketiciye satışı, faturalandırası ve bedelin tahsilatı ile ilgili bir şirket olduğu, ayrıca dağıtım şirketi adına tahsilat yaptığı, tüm bu sebeplere bu şirkete de husumet yöneltilemeyeceği gerekçesiyle davanın her iki davalı yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiş, hüküm davacı tarafça temyiz edilmiştir.

Dava, elektrik abonelerinden tahsil edilen; kayıp-kaçak, sayaç okuma, iletim, dağıtım ve perakende satış hizmeti bedeli ve bu bedeller üzerinden alınan .....payı bedellerinin istirdatı istemine ilişkindir.

Mahkemece, dava konusu bedellere ilişkin olarak, davalı ...'ın elektrik dağıtım ve perakende satış hizmeti lisansına sahip olmadığı ve abonelik sözleşmeleri kapsamında bu hizmetleri sunmuyor olması nedeniyle davalı ...'a husumet yöneltilemeyeceğine karar verilmiş omasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

Ne var ki davalı ..... yönünde kurulan hüküm bakımından, çözümlenmesi gereken uyuşmazlık; davacının davaya konu alacağı nedeniyle ünvanı belirtilen davalı şirketin sorumlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Bu nedenle öncelikle davada sıfat kavramı üzerinde durmak gerekmiştir. Davada sıfat; tarafın, dava konusu maddi hukuk ilişkisinin süjesi olup olmamasıyla ilgilidir. Sıfat, davanın tarafı ile dava konusu hak arasında "hak ilişkisine dayalı bağ" dır. Taraf ve dava ehliyeti; davanın tarafları ile ilgili olduğu halde, sıfat, dava konusu hakka ilişkindir.

Uygulamada sıfat yerine genel olarak "husumet", davacı bakımından "aktif husumet ehliyeti", davalı bakımından "pasif husumet ehliyeti" tabirleri kullanılmaktadır.

Somut olayda; dosya kapsamındaki davacı şirketin .....ki farklı aboneliğinin bulunduğu, abonelik sözleşmelerinin dava dışı dağıtım şirketine yapılan başvuru sonucu imzalandığı, dava konusu bedellerin tahsil edildiği faturaların ise davalı ... şirketi tarafından düzenlendiği anlaşılmaktadır. Davalı ... şirketinin, sonradan dava dışı dağıtım şirketinden bölünme yoluyla tüzel kişilik kazandığı anlaşılmaktadır.

Elektrik Piyasası Düzenleme Kurumunun 27.09.2012 tarih 28424 sayılı resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 12.09.2012 tarihli 4019 sayılı kurul kararı ile ..... üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi hükmü çerçevesinde, dağıtım ve perakende satış faaliyetlerinin dağıtım şirketleri tarafından 01/01/2013 tarihinden itibaren ayrı tüzel kişilikler altında yürütülmesine ilişkin hazırlanan, “Dağıtım Ve Perakende Satış Faaliyetlerinin Hukuki Ayrıştırılmasına İlişkin Usul Ve Esaslar”ın kabul edilerek, dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler tarafından dağıtım ve perakende satış faaliyetlerinin 01/01/2013 tarihinden itibaren ayrı tüzel kişilikler altında yürütülmesine karar verilmiştir.

Yukarıdaki karar çerçevesinde;...... 01.01.2013 tarihli bölünme sözleşmesi ile ....olarak ayrıldığı anlaşılmıştır.

.....

Eldeki davada, her ne kadar abonelik sözleşmeleri dava dışı dağıtım şirketi ile yapılmış olsa da, yukarıda açıklandığı üzere, dosya kapsamındaki elektrik faturaları incelendiğinde bu faturaların davalı şirket tarafından düzenlendiği ve bu kapsamda dava konusu bedellerin davalı şirket tarafından davacıya fatura edildiği, ayrıca davalı ... firmasınca tahsil edilmesi halinde dahi bu bedellerin dağıtım firmasına aktarıldığı, buna göre tedarikçi konumunda olan dağıtım şirketi ile pazarlayıcı konumunda olan davalı ... şirketinin davacı aboneye karşı müştereken müteselsilen sorumlu olduğu gözetildiğinde, davalı şirkete husumet yöneltilmesi tabiidir.

Buna göre, davalı ........ pasif husumet ehliyetinin bulunduğu gözetilerek, 17.06.2016 tarihinde......yayınlanarak yürürlüğe giren 6719 sayılı Kanunun 21. Maddesi ile 6446 sayılı Kanunun 17. Maddesinde yapılan değişikliklerde kayıp-kaçak ve diğer bedeller maliyet unsuru kapsamına dahil edildiği gibi karar tarihi sonrasında yürürlüğe giren bu yasa değişiklikleri halen devam eden davalar da uygulanacağından 6446 sayılı..... Maddesi ile Geçici 19 ve 20. maddelerinin somut olaya etkisinin bulunup bulunmadığının da tartışılarak, hasıl olacak sonuca göre hüküm kurulması gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile davanın husumetten reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

....