Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/20303 K.2018/7653

Taraflar arasındaki kişisel eşyanın iadesi davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; davalı ... ile boşandıklarını, taraflar evlenirken kendisinin kayınpederi olan diğer davalı ...'nin mehir senedi verdiğini, mehir dışında kendisine düğününde 6 adet bilezik ve 5 adet de çeyrek altın takıldığını, mehir olarak verilen ve düğünde takılan tüm ziynetleri düğünden 5 ay sonra davalı ... tarafından düğün borçları nedeniyle davalı ...'ten istediğini ve elden çıkarıldığını, davalı ...'in evle ilgilenmemesi üzerine çocuklarını alıp babasının evine gittiğini, bu safhada evlilik birliği içerisinde edinilen 9 kalem eşyanın davalı ... tarafından müşterek hanenin kapı kilidi kırılarak alındığını belirterek,

çamaşır makinesi ve mehir olarak verilen altınların dava tarihi itibariyle değerinin tespiti ile davalı ...'den tahsiline, mehir dışında takılan diğer altınların dava tarihi itibariyle değerinin tespiti ile davalılardan birlikte tahsiline, 9 kalem eşyanın değerinin dava tarihi itibariyle tespiti ile malların tasfiyesi hükümlerine göre 1/2 sinin değerinin tespiti ile davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ...; mehir senedinde yazılı olan altınları davacıya teslim ettiğini ve geri almadığını, çamaşır makinesinin davacının ailesi tarafından alınıp, ayrılma sonrası davacı tarafından götürüldüğünü, düğünde mehir dışında takılan altınların da davacıya teslim edildiğini, 5 adet çeyrek altını davacının kendi annesine verdiğini davacıdan duyduğunu, davacının altınların dükkan için davalı ... tarafından bozdurulduğunu boşanmaya konu dilekçesinde beyan ettiğini, taraflara ait evdeki eşyaların ev sahibi ... tarafından bodruma indirildiğini, davacının da daha sonra gelerek kendisine ait eşyaların tümünü aldığını, diğer eşyalarda davacının hakkı olmadığını, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece; davacının davalı ... aleyhine açmış olduğu mihir senedinde verilmesi vaat edilen çamaşır makinesi ile 200 gram altının davalı ...'den tahsiline ilişkin olarak açmış olduğu davanın görev yönünden reddine, görevsizlik kararı kesinleştiğinde talep halinde dosyanın bu taleplere istinaden görevli ve yetkili ...

Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, davacının dava dilekçesinde yazılı olan düğün esnasında takılan 100 gram 22 ayar altın ile 5 adet çeyrek altının davalılardan tahsiline ilişkin talebinin subut bulmadığından reddine, evlilik birliği içerisinde edinilen 9 kalem eşyaya ilişkin olarak davalı ...'ün katılım alacağı yönünden sorumlu olmadığından davacının ... aleyhine olan bu talebinin husumet yönünden reddine, davacının dava dilekçesinde yazılı evlilik birliği içerisinde edinildiği beyan edilen 2 tane halı seccade, sofra sinisi, arçelik marka 70 litrelik büyük şofben, 12 litrelik büyük tüp davalının kişisel malı,

hediyelik muhtelif kumaş ise davacının kişisel malı olduğundan bu eşyalara ilişkin katılım alacağı talebinin davalı ... yönünden reddine, Arçelik marka televizyonun bedeli davalı ...'in babası tarafından ödenmiş olmakla, davalının kişisel malı olduğundan davacının televizyona yönelik olarak açmış olduğu katılım alacağının Mehmet yönünden reddine, Davacının dava dilekçesinde yazılı evlilik birliği içerisinde edinildiği beyan edilen 1 adet bilgisayar yönünden 175,00 TL, 1 çift yün makine halısı yönünden 356,47 TL, 1 adet tost makinesi yönünden 35,55 TL katılım alacağı olduğu anlaşılmakla,

toplam bedelleri olan 567,02 TL nin karar tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, hüküm davacı ve davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre; tarafların sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2- Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanunun 4.maddesi uyarınca 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun İkinci Kitabı ile 4722 sayılı Türk Medeni Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun kapsamındaki aile hukukundan doğan dava ve işler Aile Mahkemesinde görülür.

Usul kuralları (görev konusu, hak düşürücü süre, kesin hüküm itirazı, harç ve maddi hata) kamu düzeni ile doğrudan bağlantılı olup, taraflar yararına usuli kazanılmış hak oluşturmamaktadır. Bu nedenle, görev hususunun mahkemenin her aşamasında hakim tarafından kendiliğinden (re’sen) nazara alınması gerekir. (HGK. nun 29.3.1995 gün ve 1994/14 – 855 E, 1995/242 K. sayılı ilamı; Prof. Dr. Baki Kuru, Hukuk Muhakemeleri Usulü, 2001 Baskı, Cilt 5, sayfa 4786-4791 vd.)

Somut olayda; taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacıya evlilik nedeni ile hediye edilecek ziynet ve eşyaları gösteren ve davalı ...'ün imzaladığı mehir senedinde gösterilen ziynet eşyası ve çamaşır makinesi bedelinin davalı eski kayınpederden tahsili istemine ilişkin olup, davacının söz konusu talebinin açık bir biçimde Aile Mahkemesinin görevine girdiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece; davanın mehir senedinden kaynaklanması nedeniyle işin esası incelenip sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken davalı ... yönünden Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.