Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/20406 K.2018/6974

Taraflar arasındaki vasiyetnamenin iptali-tenkis davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; davalı ile kardeş olduklarını, babaları ve miras bırakanları olan ...’nun 26/10/2005 tarihinde öldüğünü, müteveffanın ölümünden 3 ay kadar önce ... Noterliğinden düzenlenen 05/07/2005 tarih ve 05240 yevmiye numaralı vasiyetnamesi ile davalıya ...

İlçesinde 2 katlı kargir ev ve bahçesi bulunan çok değerli gayrimenkulü bıraktığını, bu vasiyetnamenin davalının müteveffayı kandırması ve hayata düşürmesi yolu ile ve irade fesadı altında yapıldığını, müteveffanın 10 yıl öncesine kadar dayanan ve beyninde meydana gelen ağır hasar sonucu felç, kalın bağırsak kanseri olduğunu, hatta son 3 ay içinde rahatsızlığı nedeniyle hareket dahi edemez hale geldiğini, akli dengesinin yerinde olmadığına dair raporu bulunduğunu, her ne kadar iş bu vasiyetname yapılırken ...

Merkez Sağlık Ocağından rapor alındığı belirtilmiş olsa dahi bu raporun ehil olmayan görevlilerce verildiğini ve gerçeği yansıtmadığını, ayrıca vasiyetnamede şekil noksanlığı bulunduğunu, mirasçıların saklı paylarına tecavüz edildiğinin aşikar olduğunu, tasarruf oranının aşıldığını, bu nedenle tenkisinin de gerektiğini beyan ederek vasiyetnamenin iptaline, bu istemin kabul edilmemesi halinde terekenin tespit edilerek saklı payı aşan kısmının tenkisine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı; tanzim edilen vasiyetname tarihinde murisin sağlıklı olduğunun doktor raporuyla sabit olduğunu, vasiyetnamede şekil noksanlığı bulunmadığını, herhangi bir hile ve baskının söz konusu olmadığını ve vasiyetnamenin murisin hür iradesini ortaya koyduğunu, muris ölmeden önce davacının murisi hiç arayıp sormadığını, evine bile kabul etmediğini, tüm hizmetleriyle kendisinin ilgilendiğini, muris tarafından mahfuz hisseye de tecavüz edilmediğini, murisin vasiyetnameye konu taşınmaz dışında taşınmazları ve parası bulunduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini dilemiştir.

Mahkemece; açılan davanın vasiyetnamenin iptali ve tenkis davası olduğu, ATK raporu doğrultusunda murisin tedavi evraklarının celbi için yazılan yurt dışı talimat evrakına Adalet Bakanlığı'nın 08.12.2014 tarihli yazıları ile doğabilecek masraflarla ilgili olarak masrafın ödeneceğine dair taahhütname alınması gerekeceğinden bahisle yanıt verildiği, bu hususta davacı tarafa 15.10.2015 tarihli duruşmada kesin süre verildiği, ancak davacı vekilince sunulan beyan dilekçesi içeriğinden davacı asilce masrafın ödenmeyeceğinin net olarak bildirilmesi karşısında davacının davasının reddine karar verilmiş, hüküm süresi içince davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; vasiyetnamenin iptali, olmaz ise tenkis istemine ilişkindir.

1-Her ne kadar; davacı asil tarafından yurt dışı talimat evrakı masrafının ödenmeyeceğinin bildirilmesi karşısında dosya ... Kurumuna gönderilmeden davanın reddine karar verilmiş ise de; bu durumda, mahkemece yapılacak iş; murise ait hiçbir tedavi evrakı temin edilememiş olsa dahi, dosyanın mevcut haliyle ... Kurumu’na sevki sağlanmak suretiyle, murisin davaya konu edilen 05/07/2005 tarihli ... Noterliği’nce düzenlenen vasiyetnameyi yaptığı tarih itibariyle hukuki işlem ehliyetine sahip olup olmadığının tespitini istemek olmalıdır. Kaldı ki dosya kapsamında murise ait bir kısım tedavi evrakı da bulunmaktadır. ... Kurumundan rapor alınmadan, eksik incelemeye dayalı hüküm kurulmuş olması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

2-Bundan ayrı olarak; davada, murise ait vasiyetnamenin iptali, olmadığı takdirde tenkisi talep edilmiştir.

Ne var ki mahkemece; hükümde davanın terditli olarak açıldığı belirtildiği halde asıl talep olan vasiyetnamenin iptali talebi reddedilmesine rağmen, feri talep olan tenkisin incelenmemesi ve buna bağlı olarak talep hakkında olumlu veya olumsuz bir karar verilmemesi de usul ve yasaya aykırıdır.

Hal böyle olunca, mahkemece; davacının vasiyetnamenin iptali talebinin değerlendirilmesi yönünden dosyanın mevcut hali ile ... Kurumu’na sevki sağlanarak murisin vasiyetnameyi yaptığı tarih itibariyle hukuki işlem ehliyetine sahip olup olmadığının tespit edilmesi; eldeki davada vasiyetnamenin iptali koşulları mevcut değil ise, davacının tenkis talebinin değerlendirilmesi suretiyle hüküm tesisi yoluna gidilmesi gerekirken; eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş,bozmayı gerektirmiştir.