Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/20708 K.2018/9058

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, davalı kurum taraflarınca yapılan denetim ve kontroller sırasında sahibi bulunduğu....... ünvanlı iş yerinde abonesiz ve sayaçsız olarak kaçak su kullandığından bahisle 06/05/2015 tarihli ve 57218 seri numaralı kaçak su tespit tutanağının düzenlendiğini, bu tutanağa istinaden 21.184,93 TL kaçak su borcu tahakkuk ettirildiğini, tutanağın düzenlendiği tarihte bölgede davalı kuruma ait herhangi bir şebeke bulunmadığını, kendi taşınmazındaki kuyudan su çıkartarak kullanmasının kaçak su kullanma olarak değerlendirilemeyeceğini, kullandığı su kadar atık su ürettiğini,

atık suların uzaklaştırılması konusunda da davalı şirketin atık su kanalizasyon hizmetinden yararlanmadığını böyle bir şebekenin de olmadığını belirterek davalı kuruma borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı, davacı tarafa kaçak su kullandığı gerekçesi ile değil kuyu suyunu abonesiz sayaçlı olarak kullanılmış olduğu için usulsüz su kullanım tutanağı düzenlendiğini, kuyu su kullananların da kurumlarıyla abonelik sözleşmesi yapmaları gerekiğini, tutulan tutanağın usul ve yasalar çerçevesinde olduğunu, .... tarifeler yönetmeliği 16.madde uyarınca kendi imkanlarıyla kuyu vs. yerlerden elde edilen suyun kullanıp kanalizasyona atan kişilerin türlerine göre ... bedeli ödemesi gerektiğini,

yine 18.madde de kanalizasyon şebekesi bulunup bulunmadığına bakılmaksızın ...... hizmet alanı içerisine giren yerleşim yerleri ile orman köylerinde geçerli .... tarifesinden tahakkuk dönemleri su miktarına göre .... bedeli tahakkuk ettirildiğini, çevre kanunu 11.madde gereğince, atık su şebekesi olup olmadığına bakılmaksızın kirlilik yükü ve atık su oranına katılmak zorunda olduklarını ileri sürerek davanın reddini dilemiştir.

./.. -2-

Mahkemece, davanın kabulü ile davacının davalı tarafa borçlu olmadığının tespitine ve davacıdan yapılan kesintilerin iadesine karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalının kanalizasyon hizmetinden yararlanmayan davacının davalıya atık su uzaklaştırma bedeli ödemek zorunda olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Somut olayda, mahkeme heyetince yapılan keşif sonrası alınan bilirkişi raporunda, davacı şirkete ait iş yerinde su kuyusu açıldığı, su ihtiyacının buradan karşılandığı, atık suların ise yer altından yapılan tesisatla yolun batı bitişinde bulunan dereye akıtıldığının belirtildiği, davaya konu yerde şehir şebekesinin ve kanalizasyon sisteminin olmadığının tespit edildiği, mahkemece bilirkişi raporuna dayanarak kendi taşınmazındaki kuyudan su çıkararak kullanan davacının eyleminin kaçak su kullanma olarak değerlendirilemeyeceği, davacının davalıya borçlu olmadığı, davalının 06/05/2015 tarihli kaçak su tespit tutanağını haksız düzenlendiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır.

2560 sayılı Yasaya göre kurulan ... ..... kullanma suyu ve atık sular için tesisler kurmak, tarifler hazırlamak ve bu sular için para tahsil etmek görev be yetkisi ile donatılmıştır. Nitekim .......16.maddesinde. "Şehir şebeke suyu haricinde, kendi imkânları ile kuyu vb. yerlerden elde ettikleri suyu, kullanıp kanalizasyona atan özel ve tüzel kişiler de, türlerine göre KSUB bedeli ödemek durumunda olduklarından, ..... müracaat ederek abone sözleşmesi yapmak zorundadırlar.

Bu tür abonelerin ... tüketimi, su kaynağının çıkışına takılan sayaçla ölçülür. .... vereceği süre içinde sayaç takmayan aboneler, sayaç takılıncaya kadar ....Kİ' tarafından yapılan .... miktarı tespitini kabul etmiş sayılırlar. Kuyusu bulunup da kullanmayan aboneler, .... müracaat ederek kuyu aboneliğini iptal ettirmedikleri sürece, tahakkuk edecek .... bedelini ödemek zorundadırlar.

Sayaç olmayan yerlerde ... miktarının tespiti, aşağıda belirtilen esaslara göre yapılır. a) Konut abonelerinde, ayda 30 m3 su tüketildiği kabul edilir. b) Konut dışı abonelerde, çalışan insan sayısı, aboneliğin özellikleri, emsal abonelerin tüketimleri veya varsa daha önceki şebeke suyu sarfiyatı gibi ölçüler dikkate alınarak ........ tahakkukuna esas alınacak tüketim miktarı bulunur. Tahakkuka esas teşkil edecek fiyat ..... tarifesine göre hesaplanan değerlerdir.

Bu abone türlerine uygulanacak diğer esasları belirlemeye, Yönetim Kurulu yetkilidir. Kanalizasyon şebekesi yoksa, 2872 Sayılı Çevre Kanunun 11. Maddesi ve ....... Tarifeler Yönetmeliğinin 18. Maddesi uygulanır.” şeklinde belirtilmiştir.

Yine Yönetmeliğin 18.maddesinde “..... Genel Müdürlüğünün görev ve hizmet alanı içerisine giren yerleşim yerleri ile orman köylerinde kanalizasyon şebekesi bulunup bulunmamasına bakılmaksızın, bu yerlere uygulamadaki geçerli KSUB tarifesinden tahakkuk dönemlerindeki su tüketim miktarına göre Kullanılmış Suların Uzaklaştırılması Bedeli tahakkuk ettirilir. Ancak, verilecek olan vidanjör hizmetinden ücret talep edilmeyecektir.” denilmek sureti ile davaya konu yerde kanalizasyon sistemi olsun olmasın davacının atık su bedelinden sorumlu olacağı açıkça belirtilmiştir.

Yönetmelikte dayanak olarak belirtilen Çevre Kanununun 11.maddesinde de “Atık su altyapı sistemlerini kullanan ve/veya kullanacaklar, bağlantı sistemlerinin olup olmadığına bakılmaksızın, arıtma sistemlerinden sorumlu yönetimlerin yapacağı her türlü yatırım, işletme, bakım, onarım, ıslah ve temizleme harcamalarının tamamına kirlilik yükü ve atık su miktarı oranında katılmak zorundadırlar. Bu hizmetlerden yararlananlardan, belediye

../... -3-

meclisince ve bu maddede sorumluluk verilen diğer idarelerce belirlenecek tarifeye göre atık su toplama, arıtma ve bertaraf ücreti alınır. Bu fıkra uyarınca tahsil edilen ücretler, atık su ile ilgili hizmetler dışında kullanılamaz.” denilmektedir.

Yukarıdaki mevzuat hükümleri karşısında kendine ait kuyudan su kullanan ve atık suyunu kendi imkanları ile dereye boşaltan davacının atık su bedelinden sorumlu olacağı kuşkusuzdur. O halde mahkemece, konusunda uzman bilirkişilerden atık su bedelinin hesaplanması için taraf ve Yargıtay denetimine elverişli bir rapor alınmak suretiyle hasıl olacak sonuca göre hüküm kurulması gerekirken, eksik inceleme ve yerinde olmayan gerekçelerle yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.