Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/22552 K.2018/9652

.......

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı , davalı elektrik şirketinin tarımsal sulama abonesi olduğunu, davalı şirket tarafından aleyhine 11/09/2006 son ödeme tarihli 8.139,31 TL bedelli kaçak tahakkuku, 23/11/2009 son ödeme tarihli 17.313,30 TL bedelli kaçak tahakkuku, 27/10/2010 son ödeme tarihli 5.398,80 TL bedelli kaçak ek tahakkuku, 01/11/2011 son ödeme tarihli 35.447,90 TL bedelli kaçak tahakkuku, 01/11/2011 son ödeme tarihli 6.983,00 TL bedelli kaçak ek tahakkukunun yapıldığını ve bu tahakkuklara dayalı olarak .......esas sayılı dosyası ile hakkında ilamsız icra takibi olduğunu, önceki tüketim ekstreleri ve faturaları incelendiğinde bu miktarda bir faturanın tahakkuk ettirilmesinin haksız ve yersiz olduğunu ileri sürerek, davalıya toplam 105.298,11 TL borçlu olmadıklarına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı , 14.08.2006 tarihli kaçak tutanağının ...........stinaden aktif ve reaktif sayacın vekalet mühürleri ile oynandığından bahisle tutulup tahakkuk yapıldığını,davacının kaçak itiraz komisyonuna yaptığı itirazın reddedildiğini,diğer tutanakların ise, davacı abonenin kesilen elektriği şirketlerinin bilgisi dışında harici bağlantı yaparak kullanması nedeniyle tutulduğunu,söz konusu tahakkukların doğru olduğunu savunarak,davanın reddini istemiştir.

Mahkemece;davanın kısmen kabulü ile,davacının 10000123260 numaralı tarımsal sulama aboneliği nedeniyle,14/08/2006 tarih ve 17036 no’lu kaçak tutanağı kapsamında 8.302,00 TL borçlu olduğunun;12/10/2009 tarih ve 19586 no’lu kaçak tutanağı kapsamında 17.313,30 TL borçlu olduğunun;05/10/2010 tarih ve 00156 no’lu kaçak tutanağı kapsamında

....

25.500,55 TL borçlu olduğunun;05/10/2010 tarih ve 00156 no’lu kaçak tutanağı ek tahakkuku kapsamında 4.312,93 TL borçlu olduğunun;04/10/2011 tarih ve 00511 no’lu kaçak tutanağı kapsamında 21.973,90 TL borçlu olduğunun;04/10/2011 tarih ve 00511 no’lu kaçak tutanağı ek tahakkuku kapsamında 4.254,68 TL borçlu olduğunun tespitine;belirtilen kaçak tutanakları kapsamında davalı kurumca fazla hesaplanan kısımlar yönünden davacının borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş,hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Dava;kaçak elektrik kullanımından kaynaklı borca yönelik borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Elektrik Tarifeleri Yönetmeliği 01.03.2003 tarihinde yürürlükten kaldırılmış ve Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği yürürlüğe girmiştir. Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği'nin 13. maddesi hükmünde, gerçek veya tüzel kişiler tarafından, yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeden mevzuata aykırı bir şekilde elektrik tüketilmesi, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilmiş, 15. madde hükmünde de, kaçak ve usulsüz elektrik enerjisi kullanımına ilişkin tespit, süre, tüketim miktarı hesaplama, tahakkuk, ödeme yöntemleri ile diğer usul ve esasların dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler tarafından belirleneceği açıklanmıştır.

Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği'nin uygulanmasına ilişkin olarak 1 Ocak 2006 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere, dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler tarafından uygulanacak “Kaçak ve Usulsüz Elektrik Enerjisi Kullanılması Durumunda Yapılacak İşlemlere İlişkin Usul ve Esaslar” hakkında 622 sayılı karar alınmıştır.

Somut olayda;davalı elektrik şirketi tarafından davacı hakkında 14.08.2006 tarihli kaçak tutanağının Sanayi İl Müdürlüğü raporuna istinaden aktif ve reaktif sayacın vekalet mühürleri ile oynandığından bahisle tutulduğu,bundan sonra tutulan 12.10.2009,05.10.2010 ve 04.10.2011 tarihli kaçak tutanaklarının ise,

davacı olan abonenin kesik olan enerjiyi davalı şirket yetkililerinin bilgisi haricinde bağlayarak yeniden enerji kullanması nedeniyle tutulduğu ve davaya konu edilen kaçak tahakkuku ile kaçak ek tahakkuklarının yapıldığı anlaşılmaktadır.Mahkemece mahallinde 1 elektrik ve 1 ziraat bilirkişi ile icra edilen keşif neticesinde alınan bilirkişi raporuna yapılan itirazlar nedeniyle ikinci bilirkişi raporu alınıp bu ikinci rapor hükme esas alınmak suretiyle karar verilmiş ise de,alınan ilk rapor ile ikinci bilirkişi raporunun kaçak ve kaçak ek tahakkuku hesabı yönünden çelişkili olduğu ve taraf vekillerinin aşamalarda ileri sürdükleri itirazların

tam olarak karşılanmadığı anlaşılmakla,iki rapor arasındaki çelişki giderilmeden hüküm tesisi yoluna gidilemeyeceği kuşkusuzdur.

2-Bundan ayrı olarak,17.06.2016 tarih ve 29745 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren geçmişe de etkili 6719 sayılı kanunun 21.maddesi ile 6446 sayılı kanunun 17.maddesinin birinci,üçüncü ve dördüncü fıkraları ile altıncı fıkrasının (a),(ç),(d) ve (f) bentleri değiştirilmiş olup,kayıp ve diğer bedellerin alınmasında esas olan ilgili tarifelerin düzenlenmesinde .....’nun kanundaki yetkileri genişletilerek söz konusu bedeller maliyet unsuru kapsamına dahil edilmiştir. ........

Bu kapsamda bilirkişi tarafından yapılacak hesaplamada ,kaçak tahakkuku noktasında kayıp kayıp kaçak,dağıtım,iletim ve psh bedeli hariç fonsuz birim fiyat üzerinden değerlendirme yapılması, ek tahakkuk hesabında normal tüketim hesabı yapılarak sonuca ulaşılması,buna göre kayıp kaçak,dağıtım,iletim ve psh bedeli dahil giydirilmiş birim fiyatı üzerinden belirleme yapılması gerektiğinin de gözetilmesi gerekmektedir.

Hal böyle olunca mahkemece;alanında uzman ayrı bir 3’lü bilirkişi heyetinden davaya konu edilen kaçak elektrik tüketim bedellerinden davacının davalıya borçlu olup olmadığının tespiti noktasında her iki rapor arasındaki çelişkileri giderecek nitelik ve nicelikte,kaçak tutanaklarının tutulduğu tarihlerde yürürlükte olan yukarıda ifade edilen yönetmelik ve kurul kararına göre hesaplamayı içerir,Yargıtay ve taraf denetimine elverişli,tarafların itirazlarını karşılar nitelikte rapor alınması,alınacak raporda kayıp kaçak vb. bedeller ile ilgili ikinci bentte belirtilen hesaplama yöntemine de uyulması ve mahkemece de alınacak bu rapora göre sonucuna uygun hüküm tesisi gerekirken,eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş,bozmayı gerektirmiştir.

.....